Nguyễn Thị Ngọc Hiếu, sinh viên năm 4 Trường ĐH Khoa học xã hội và nhân văn (ĐH Quốc gia TP.HCM), chia sẻ ưu tiên hàng đầu của cô sau khi tốt nghiệp là tìm được công việc có mức lương cao. Hiếu cho rằng thu nhập tốt giúp đảm bảo cuộc sống, giảm áp lực và mang lại sự thoải mái. Tuy nhiên, cô cũng ý thức rằng để nhận được mức lương cao, bản thân phải có năng lực và chuyên môn phù hợp. Nếu chọn việc lương cao, có thể phải làm trái ngành. Hiếu nói: "Với những công việc trái ngành nhưng có thu nhập hấp dẫn, tôi sẵn sàng học thêm kiến thức mới để đáp ứng yêu cầu. Đại học đã cung cấp nền tảng nên việc học lĩnh vực khác không quá khó".
Cùng quan điểm, Nguyễn Minh Tiến, sinh viên năm cuối Trường ĐH Tôn Đức Thắng, cũng ưu tiên công việc lương cao. Tiến nhận định ở thành phố, điều quan trọng là có thu nhập đủ trang trải cuộc sống, nên dù làm trái ngành cũng không phải vấn đề lớn. Anh chia sẻ: "Nếu làm đúng ngành mà lương cao thì thật tuyệt vời cho người mới ra trường. Còn nếu không, việc trái ngành cũng giúp học hỏi thêm kỹ năng và kiến thức mới. Tôi sẵn sàng thích nghi để đáp ứng công việc".
Trong khi đó, Nguyễn Đức Minh Khuê, sinh viên năm 3 Trường ĐH Nguyễn Tất Thành, lại nghiêng về lựa chọn công việc đúng ngành nhưng phải có thu nhập khá. Khuê cho rằng công việc đúng ngành lương cao sẽ áp lực, nhưng đổi lại được làm điều mình yêu thích và đúng chuyên môn nên dễ dàng hơn. Cô bày tỏ: "Dù vậy, với công việc trái ngành nhưng thu nhập ổn định, mình vẫn có thể thử sức trong vài năm đầu để tích lũy kinh nghiệm trước khi tìm hướng đi lâu dài".
Ưu tiên đúng ngành vì đam mê và bền vững
Đặng Hoàng Như Thủy, vừa tốt nghiệp ngành khoa học máy tính Trường ĐH Mở TP.HCM tháng 4/2026, cho rằng sinh viên mới ra trường khó tìm việc lương cao do thiếu kinh nghiệm. Vì vậy, Thủy ưu tiên công việc đúng ngành để phát triển kỹ năng chuyên môn đã theo đuổi nhiều năm. Theo Thủy, khi năng lực vững vàng, thu nhập sẽ tăng dần, và làm đúng ngành mang lại cảm giác chắc chắn, bền vững. Cô nói: "Mình ưu tiên đúng ngành để phát huy năng lực và tận dụng tối đa những gì đã học".
Nguyễn Thành Đạt, sinh viên năm 4 Trường ĐH Văn Lang, cũng cho rằng sinh viên mới ra trường nên ưu tiên công việc đúng chuyên ngành để tích lũy kinh nghiệm trước khi nghĩ đến lương cao. Theo Đạt, việc trái ngành có mặt tích cực (mở rộng kiến thức, trải nghiệm mới) nhưng cũng có hạn chế (mất thời gian thích nghi).
Nguyễn Ngọc Ngân, sinh viên ngành y khoa Trường ĐH Y Dược Cần Thơ, khẳng định sẽ chọn công việc đúng ngành vì đó là đam mê và công sức học tập. Ngân nói: "Mức lương cao chỉ là giá trị trước mắt, còn làm việc không có đam mê, không đúng chuyên môn thì khó gắn bó lâu dài và phát triển bền vững".
Cơ hội việc làm lương cao phụ thuộc vào năng lực cá nhân
Ở góc độ người đi làm, Trần Thanh Long (27 tuổi, ngụ P.Trấn Biên, TP.Đồng Nai) cho biết lựa chọn giữa đúng ngành và lương cao phụ thuộc vào từng giai đoạn. Khi mới ra trường, nên ưu tiên công việc đúng chuyên môn để trải nghiệm và đánh giá sự phù hợp. "Nếu sau thời gian làm việc nhận ra không phù hợp, có thể chuyển hướng sang lĩnh vực khác", Long nói.
Trần Quang Hiếu (26 tuổi, ngụ P.Hoàn Kiếm, TP.Hà Nội) cho rằng đại học mang lại kiến thức chuyên môn và kinh nghiệm qua giao tiếp, học hỏi từ người đi trước. "Những trải nghiệm này giúp sinh viên có định hướng rõ ràng hơn về công việc tương lai. Mỗi người sẽ có lựa chọn phù hợp với hoàn cảnh và mục tiêu nghề nghiệp, không có lựa chọn nào đúng cho tất cả", Hiếu chia sẻ.
Theo PGS.TS Trần Thành Nam, Hiệu trưởng Trường ĐH Giáo dục (ĐH Quốc gia Hà Nội), thị trường lao động không còn chỉ chú trọng bằng cấp mà hướng tới khả năng tích lũy năng lực sống. Cơ hội việc làm lương cao phụ thuộc nhiều hơn vào năng lực cá nhân và khả năng đáp ứng nhu cầu xã hội. Do đó, người trẻ cần cân nhắc kỹ. "Trước hết, mỗi người cần xác định rõ mục tiêu: tăng thu nhập, mở rộng cơ hội hay phục vụ sở thích. Mỗi mục tiêu đòi hỏi năng lực và việc làm phù hợp. Sau đó, đánh giá nhu cầu thị trường để chọn việc phù hợp với chuyên môn", ông Nam nói. Ông cũng nhấn mạnh kiến thức chuyên môn có thể nhanh chóng lỗi thời, nên người trẻ cần có phương án thích ứng và chuyển đổi nghề nghiệp khi cần.
PGS.TS Nguyễn Thị Lan Hương, nguyên Viện trưởng Viện Khoa học Lao động và Xã hội (Bộ Nội vụ), cho rằng lựa chọn việc làm cần dựa trên nhu cầu thị trường và triển vọng tương lai của ngành. "Bạn trẻ nên chọn việc phù hợp với từng giai đoạn, không chạy theo số đông hay lương mà không tính đến khả năng và tương lai nghề nghiệp", bà Hương nói. Bà cũng lưu ý người lao động trẻ thường xuyên thay đổi trong quá trình phát triển sự nghiệp, từ chuyển việc, học kỹ năng mới đến thay đổi lĩnh vực. "Sự linh hoạt và khả năng thích ứng là yếu tố quan trọng giúp phát triển bền vững", bà Hương nhấn mạnh.
