Tổng Bí thư Tô Lâm nhấn mạnh vai trò dẫn đường của văn hóa tại Hội nghị toàn quốc
Sáng ngày 25 tháng 2, Ban Bí thư Trung ương Đảng đã tổ chức Hội nghị toàn quốc nghiên cứu, học tập, quán triệt và triển khai thực hiện Nghị quyết số 79 về phát triển kinh tế nhà nước và Nghị quyết số 80 về phát triển văn hóa Việt Nam của Bộ Chính trị. Hội nghị được tổ chức bằng hình thức trực tiếp kết hợp trực tuyến, thu hút trên 2 triệu đại biểu tham dự thông qua 27.284 điểm cầu trên cả nước.
Văn hóa là nền tảng định hình chất lượng con người và quốc gia
Phát biểu chỉ đạo tại hội nghị, Tổng Bí thư Tô Lâm đã trích dẫn lời dạy của Chủ tịch Hồ Chí Minh: "Văn hóa phải soi đường cho quốc dân đi". Ông nhấn mạnh rằng, trong bối cảnh hiện nay, văn hóa không chỉ đồng hành với phát triển mà phải đứng ở vị trí dẫn đường, đóng vai trò nền tảng định hình chất lượng con người và chất lượng quốc gia.
Tổng Bí thư phân tích: "Nếu kinh tế quyết định năng lực đi nhanh, thì văn hóa quyết định khả năng đi xa. Kinh tế tạo ra của cải vật chất, còn văn hóa tạo ra bản lĩnh, kỷ luật, niềm tin và sức mạnh tinh thần để đất nước vượt qua thử thách và vươn lên."
Thách thức lớn và nguy cơ xói mòn hệ giá trị
Tổng Bí thư chỉ ra rằng, thách thức lớn nhất đối với văn hóa hiện nay không chỉ là thiếu nguồn lực, mà còn là nguy cơ xói mòn hệ giá trị, lệch chuẩn hành vi, thực dụng hóa, bạo lực ngôn từ, tin giả, tin thất thiệt và sự tấn công của các yếu tố độc hại trong không gian mạng.
Ông cảnh báo: "Nếu không kịp thời chấn hưng văn hóa, chúng ta có thể tăng trưởng nhanh trong ngắn hạn nhưng sẽ thiếu điểm tựa dài hạn. Con người có thể giàu lên nhưng nghèo đi về chuẩn mực, về lòng tự trọng, về trách nhiệm công dân và về khát vọng cống hiến."
Năm nhiệm vụ trọng tâm phát triển văn hóa
Từ những yêu cầu cấp thiết, Tổng Bí thư đề nghị triển khai đồng bộ năm nhiệm vụ trọng tâm để phát triển văn hóa, tránh tình trạng làm cho có, làm cho xong.
- Xây dựng và lan tỏa hệ giá trị quốc gia: Cần xây dựng hệ giá trị văn hóa và chuẩn mực con người Việt Nam thời kỳ mới, kết tinh truyền thống và khát vọng hiện đại. Hệ giá trị này phải đủ mạnh để dẫn dắt hành vi xã hội, phân biệt rõ ràng đúng - sai, tốt - xấu, thật - giả. Các phẩm chất cốt lõi cần nhấn mạnh bao gồm yêu nước, thuần phong mỹ tục, kỷ cương, liêm chính, trách nhiệm, nhân ái, sáng tạo và khát vọng vươn lên. Hệ giá trị phải được cụ thể hóa thành chương trình giáo dục, chuẩn mực công vụ, tiêu chí đánh giá văn minh cộng đồng và thước đo chất lượng phát triển.
- Xây dựng môi trường văn hóa lành mạnh: Coi đây là nhiệm vụ nền tảng, tạo ra tổng hòa các chuẩn mực ứng xử, tôn trọng pháp luật, sự thật, nhân phẩm con người, lao động và sự cống hiến. Trong kỷ nguyên số, cần nâng cao năng lực miễn dịch xã hội trước tin giả và thông tin xấu độc, xây dựng văn hóa tranh luận văn minh, ứng xử có trách nhiệm. Kiên quyết bài trừ bạo lực ngôn từ, xúc phạm nhân phẩm, gieo rắc hằn thù và suy đồi.
- Giáo dục và phát triển con người: Đặt trọng tâm vào giáo dục như trục xuyên suốt của chấn hưng văn hóa. Nhà trường phải dạy làm người, trách nhiệm công dân, kỷ luật và năng lực sống. Gia đình là nơi hình thành nhân cách, nền nếp và lòng tự trọng. Cộng đồng cần tạo môi trường tôn vinh điều tốt, khuyến khích lao động, học tập và cống hiến. Chấn hưng văn hóa bắt đầu từ những điều gần gũi như tôn trọng pháp luật, trung thực, tử tế và tinh thần phụng sự cộng đồng.
- Phát triển công nghiệp văn hóa: Biến văn hóa thành nền tảng tinh thần, nguồn lực kinh tế và sức mạnh mềm của quốc gia. Thúc đẩy các ngành công nghiệp văn hóa phát triển hiện đại, chuyên nghiệp, ứng dụng khoa học công nghệ và chuyển đổi số. Bảo vệ bản quyền, xây dựng hệ sinh thái đổi mới sáng tạo, thu hút nhân lực chất lượng cao để văn hóa không chỉ giữ gìn bản sắc mà còn tạo ra giá trị mới, đóng góp cho tăng trưởng và hình ảnh quốc gia.
- Xây dựng văn hóa trong hệ thống chính trị: Coi đây là gốc của niềm tin xã hội. Văn hóa trong Đảng và bộ máy công quyền phải gương mẫu, nói đi đôi với làm, trọng danh dự, kỷ luật và tận tụy phục vụ nhân dân. Mỗi cấp ủy, tổ chức đảng cần xác định rõ thực trạng văn hóa để tập trung giải quyết, tránh dàn trải và hình thức. Nêu gương là phương thức lãnh đạo có sức thuyết phục cao nhất trong xây dựng văn hóa, củng cố niềm tin xã hội và tạo nền tảng cho sự bứt phá, vươn lên.
Hội nghị đã kết thúc với sự đồng thuận cao, khẳng định tầm quan trọng của việc triển khai hiệu quả các nghị quyết để thúc đẩy phát triển kinh tế và văn hóa bền vững.
