Tại số 174 Nguyễn Thái Học, xã Đan Phượng, cửa hàng xe đạp cổ của gia đình ông Nguyễn Văn Thuận luôn đông khách, trở thành điểm hẹn của giới chơi xe trên địa bàn hai huyện cũ Đan Phượng và Phúc Thọ. Nơi đây cung cấp nhiều dòng xe cổ giá phải chăng như Peugeot, Mercier, Aviac, Sterling (Pháp); Favorit, Eska, Liberta (Tiệp Khắc); Mifa, Diamant (Đức); và Flying Pigeon, Phoenix, Forever (Trung Quốc). Gia đình ông Thuận còn kinh doanh phụ tùng và sửa chữa, giúp người chơi khắc phục sự cố. Dù lớn tuổi, ông Thuận vẫn là một trong số ít người cân vành xe đạp giỏi nhất khu vực.
Giá trị và đẳng cấp từ những chiếc xe cổ
Mỗi loại xe đạp cổ đều có vẻ đẹp riêng, người chơi dễ dàng nhận ra giá trị. Tuy nhiên, họ thường phải lập hội để sưu tầm, hỗ trợ kỹ thuật và sửa chữa vì phụ tùng chủ yếu mua lại từ các nhà sưu tầm hoặc trên mạng. Người dân các xã Đan Phượng, Ô Diên, Dương Hòa có lối sống giản dị, nhiều gia đình “tích trữ” từ 2 đến 4 chiếc xe đạp cổ, phổ biến nhất là dòng xe Pháp. Họ dùng xe thường để đi làm đồng, còn xe đắt tiền dùng để đi chơi, mỗi lần đi xong đều lau chùi cẩn thận, thậm chí treo lên. Ông Thuận chia sẻ: “Thú chơi xe đạp cổ không đơn thuần là sở hữu món đồ xưa cũ, mà còn thể hiện sự giàu có, đẳng cấp, là vật trang trí”.
Truyền thống gia đình và thế hệ trẻ
Ông Thuận kể rằng thú chơi và kinh doanh xe được truyền từ thời cụ thân sinh, nhưng ngày xưa hiếm xe, nhà ông nhiều lắm cũng chỉ có chục chiếc, muốn có chiếc mới phải bán chiếc cũ. Hiện nay, con trai ông là anh Nguyễn Văn Hùng cũng tham gia sưu tầm, buôn bán. Anh Hùng là thành viên Câu lạc bộ xe đạp cổ Sấu Giá (gồm người huyện Hoài Đức và Đan Phượng cũ), có kỹ năng và mối quan hệ tốt với các đầu mối, dễ dàng nhập khẩu và cung cấp cho thị trường. Anh Hùng nhấn mạnh: “Ngày xưa, gia đình nào có xe đạp là niềm tự hào, bởi đó là khối tài sản rất lớn. Có gia đình phải bán đất, hoặc bán nhiều cây vàng để đổi lấy một chiếc”.
Những “đại gia” xe đạp cổ và câu chuyện thú vị
Ông Đào Hà ở thôn Đại Phùng, xã Đan Phượng hiện sở hữu gần 2.000 chiếc xe đạp cổ các loại, trong đó có chiếc tuổi đời hơn 100 năm, nhiều chi tiết còn nguyên vẹn như khóa cổ, bao da đựng đồ sửa chữa. Ông Hà say mê xe, nhiệt tình chia sẻ với khách thập phương, đồng thời đam mê thơ văn và sưu tầm kỷ vật chiến tranh, ước mơ xây dựng bảo tàng tư nhân. Ông Nguyễn Đình Thăng, thôn Bảo Lợi, xã Phúc Lộc chuyên chơi xe Peugeot, tình yêu xe lan sang em trai ông Nguyễn Đình Sáng. Cả hai dành hàng giờ chăm sóc xe. Ông Thăng kể: “Có anh nọ, vì túng thiếu mà bán xe cho tôi. Đến khi có tiền, đến tìm tôi để chuộc lại. Tôi đã phải lục lọi trí nhớ, là chiếc xe đó đã thuộc về ai để dẫn ông ấy đến chuộc về”.
Phong trào đạp xe và tiềm năng du lịch
Chị Nguyễn Thu Trà (xã Phúc Lộc) cho biết đạp xe vừa là cách tập thể dục, vừa lan tỏa ý thức bảo vệ môi trường và tinh thần đoàn kết. Nhiều gia đình sử dụng xe màu xanh tượng trưng cho “vợ”, xe màu đỏ hoặc hồng là “chồng”, ao ước có đủ cặp để cùng nhau đạp xe. Các xã Đan Phượng, Ô Diên, Hoài Đức đang xây dựng mô hình du lịch trải nghiệm, nông nghiệp, sinh thái. Ông Nguyễn Đăng Thịnh, Phó Chủ tịch UBND xã Đan Phượng, nhận định nhu cầu thụ hưởng không gian xanh, thực phẩm sạch của cư dân đô thị tăng cao, tạo cơ hội phát triển du lịch. Ông Đào Hà đề xuất tổ chức các tour du lịch sử dụng xe đạp cổ: “Đó sẽ là những trải nghiệm thú vị, thu hút khách, đồng thời mang lại sinh khí, sự sôi động. Tôi tin cũng sẽ có thêm nhiều người thích sưu tầm xe đạp cổ”.
Những câu chuyện cảm động về tình yêu xe
Nhiều “đại gia” xe đạp cổ gặp những câu chuyện thú vị: có bác luôn mang xe theo và trong túi có khăn lau; một cán bộ xã nghỉ hưu đặt xe lên sập gụ, mắc màn tránh bụi, còn mua ba chiếc tặng ba cô con dâu; có bà vợ liệt sĩ dù túng thiếu nhưng không bán xe của chồng, mà treo lên sát gian thờ để ông luôn “nhìn” thấy.
