Tổng đạo diễn Đặng Lê Minh Trí, người đảm nhận vai trò chỉ đạo đêm khai mạc Lễ hội Vì hòa bình 2026 tại Quảng Trị, khẳng định: "Chúng tôi không dựng một sân khấu, mà kiến tạo biểu tượng sống của hòa bình". Trong cuộc trò chuyện với Thanh Niên trước giờ khai mạc, ông chia sẻ về những điểm nhấn nghệ thuật, công nghệ trình diễn và thông điệp được truyền tải.
Không sợ sự trùng lặp, nhìn Quảng Trị từ ký ức đến tương lai
Đạo diễn Đặng Lê Minh Trí từng là tổng đạo diễn lễ khai mạc Lễ hội Vì hòa bình lần đầu năm 2024. Sau hai năm, ông nhận thấy sự thay đổi lớn nhất là cách nhìn và lắng nghe Quảng Trị. Năm 2024, Quảng Trị hiện lên như một miền ký ức thiêng liêng, gợi nhắc về hy sinh và khát vọng hòa bình. Năm 2026, ông vẫn mang cảm xúc ấy nhưng thấy một Quảng Trị hồi sinh mạnh mẽ, phát triển bằng nội lực văn hóa và con người.
Ngay từ tháng 5.2023, khi xây dựng đề án lễ hội, ông mong Quảng Trị không chỉ là "miền đất lửa" mà xứng đáng là biểu tượng hòa bình, nơi ký ức chiến tranh chuyển hóa thành giá trị nhân văn. Ông nói: "Tôi không sợ sự trùng lặp. Điều tôi trăn trở là nếu chỉ kể câu chuyện Quảng Trị bằng nỗi đau, chúng ta sẽ bỏ quên vẻ đẹp của lý tưởng, của tuổi trẻ sẵn sàng đi bất cứ đâu Tổ quốc cần".
Hành trình cảm xúc từ ký ức gia đình đến hòa bình thế giới
Lễ khai mạc năm 2026 được xây dựng trên trục cảm xúc từ ký ức đến tương lai. Vẫn là Hiền Lương - Bến Hải, vẫn là lớp trầm tích lịch sử, nhưng câu chuyện được kể theo cách khác: từ ký ức của một gia đình thành ký ức dân tộc, từ chia ly đến đoàn tụ, từ tình yêu đôi lứa đến tình yêu Tổ quốc, từ Quảng Trị lan tỏa ra thế giới.
Đạo diễn Trí cho biết: "Hòa bình chỉ thực sự chạm đến cảm xúc khi được kể qua số phận con người". Chương đầu tiên được xây dựng như dòng ký ức với những nhân vật và câu chuyện đời thường: chia ly, lá thư viết vội, người mẹ, người vợ, người lính, người cháu đi tìm ký ức ông mình. Khi hòa bình được kể qua một gia đình, nó trở nên gần gũi, thiêng liêng.
Chương trình đưa khán giả từ ký ức đến hiện tại, từ nỗi đau đến hồi sinh, từ Quảng Trị đến Việt Nam và lan tỏa thông điệp hòa bình ra thế giới. Ông nhấn mạnh: "Ngày nay, hòa bình không chỉ là sự vắng bóng của chiến tranh, mà còn là phát triển bền vững, đối thoại, tôn trọng khác biệt, tinh thần trách nhiệm với cộng đồng quốc tế".
Ngôn ngữ gần gũi với giới trẻ: Nhạc kịch, Modern Pop Anthem và Heal the World
Để khán giả trẻ cảm nhận giá trị hòa bình, ê kíp không tiếp cận lễ khai mạc như chương trình minh họa lịch sử, mà như một hành trình cảm xúc từ góc nhìn thế hệ hôm nay. Chương đầu tiên mang tinh thần nhạc kịch kết hợp bán thực cảnh. Ông viết riêng ca khúc Mùa xanh trở lại theo phong cách Modern Pop Anthem, ấm áp, giàu cảm hứng, gần gũi với giới trẻ. Bên cạnh đó, các em thiếu nhi thể hiện Heal the World bằng năm ngôn ngữ, biến hòa bình thành tiếng nói chung của tuổi trẻ toàn cầu.
Công nghệ trở thành ngôn ngữ kể chuyện: Chim bồ câu kiến trúc sân khấu và cẩu Kato 120 tấn
Điểm đặc biệt nhất là sân khấu không đơn thuần là nơi đặt tiết mục, mà là biểu tượng sống của hòa bình. Hình tượng trung tâm là chim bồ câu, biểu tượng tự do, hòa bình, hạnh phúc. Ê kíp biến biểu tượng ấy thành kiến trúc toàn bộ sân khấu, với đôi cánh dang rộng ôm lấy không gian trình diễn, khán giả, dòng sông, cây cầu và ký ức đôi bờ Hiền Lương - Bến Hải.
Một điểm nhấn khác là sử dụng cẩu Kato 120 tấn như "cánh tay sân khấu" khổng lồ, nâng hệ thống LED tròn kết hợp ánh sáng tổng trọng lượng khoảng 6 tấn lên độ cao gần 50 m. Khối LED tròn không chỉ là màn hình, mà trở thành sân khấu thứ hai, khi hóa mặt trăng, lúc là chuông hòa bình. Ông Trí nói: "Công nghệ phải trở thành ngôn ngữ kể chuyện, để khán giả không chỉ nhìn thấy, mà còn cảm nhận thông điệp hòa bình một cách trực quan và giàu cảm xúc".
Tâm niệm cá nhân và khát vọng đưa Quảng Trị thành thương hiệu hòa bình
Khoảnh khắc khiến ông nhận lời làm chương trình đến từ nhiều lần đứng trên mảnh đất Quảng Trị, nhìn dòng sông, con người nơi đây. Ông kể: "Quảng Trị là nơi ông ngoại tôi hy sinh vì Tổ quốc, gia đình vẫn chưa tìm được phần mộ. Mỗi lần trở lại, tôi mang theo trách nhiệm của người làm nghề và tâm niệm của người cháu đang đứng trên mảnh đất nơi thế hệ đi trước gửi lại tuổi trẻ, máu xương".
Nhìn các em thiếu nhi Quảng Trị cất tiếng hát về hòa bình, các diễn viên không chuyên, chiến sĩ, học sinh, sinh viên miệt mài tập luyện dưới nắng gió, ông càng hiểu vì sao dành tâm huyết cho chương trình. Ông mong Lễ hội Vì hòa bình trở thành sản phẩm công nghiệp văn hóa đặc trưng, thương hiệu lâu dài, để khi nhắc đến hòa bình, người ta nghĩ đến Quảng Trị.
Khi màn pháo hoa khép lại, ông muốn mỗi người rời Quảng Trị với niềm tin rằng hòa bình không chỉ là món quà quá khứ, mà là trách nhiệm hiện tại. Ông chia sẻ: "Nếu mỗi người giữ trong tim một mầm xanh của lòng nhân ái, sự tử tế và tinh thần sẻ chia, thì hòa bình sẽ không chỉ hiện diện trong một lễ hội hay một đêm diễn, mà sẽ tiếp tục được vun đắp bằng những điều bình dị nhất của cuộc sống, bắt đầu từ hôm nay".
