Người Việt tại Mỹ: Chuẩn bị Tết từ Noel để giữ gìn văn hóa cội nguồn
Với nhiều người Việt sinh sống tại Mỹ, Tết Nguyên Đán không chỉ là ngày lễ truyền thống mà còn là nỗ lực ý thức để bảo tồn văn hóa cội nguồn. Trong không gian xa xứ, việc đón Tết thường diễn ra gấp gáp, nhưng cộng đồng vẫn nỗ lực tạo nên những khoảnh khắc ấm áp, đặc biệt cho thế hệ trẻ sinh ra trên đất Mỹ.
Kế hoạch đón Tết bắt đầu từ dịp Noel
Các gia đình người Việt tại Texas, như nhóm "gangster DFW" gồm những nghiên cứu sinh tiến sĩ đã định cư, thường lên kế hoạch đón Tết chi tiết từ dịp Noel năm trước. Họ chọn ngày thuận lợi, ví dụ như kết hợp với ngày lễ Tổng thống (President's day), và phân công công việc qua nhóm Facebook: một nhóm lo phần văn nghệ, vui chơi, nhóm khác phụ trách ăn uống, hậu cần.
Không khí Tết được tạo nên từ những chi tiết nhỏ: cành mai vàng thủ công làm từ giấy và keo silicon, bánh chưng xanh, mứt dừa trắng, và phong bao lì xì đỏ. Những món ăn truyền thống như xôi đậu xanh, cánh gà chiên mắm được chuẩn bị kỹ lưỡng, dù đôi khi phải thêm món nướng kiểu Hàn hay sốt cay buffalo để chiều lòng trẻ em.
Biểu diễn văn nghệ và giao lưu văn hóa
Sự kiện đón Tết thường kết hợp với ngày lễ Tình yêu 14/2, nơi các bạn nhỏ gốc Việt biểu diễn piano, violon với chủ đề tôn vinh tình yêu dành cho các cụ già tại viện dưỡng lão Harborchase ở Southlake. Những tiết mục này không chỉ mang lại niềm vui mà còn giới thiệu văn hóa Việt Nam, từ phong tục lì xì đến sự khác biệt giữa Tết âm lịch và dương lịch.
Giảng viên Lê Thanh Tùng, nhà nghiên cứu xã hội học, chia sẻ: "Nếu ở Việt Nam, Tết đã về tận cửa thì với hàng triệu người Việt xa xứ, Tết vẫn chỉ là những ngày bình thường. Nếu không được nhắc nhớ bằng một nỗ lực có ý thức, Tết rất dễ đi qua một cách lặng lẽ." Điều này thúc đẩy các phụ huynh nỗ lực níu kéo truyền thống cho con cái.
Những câu chuyện xúc động về Tết xa nhà
Nhiều gia đình kể lại những kỷ niệm xúc động: có người mẹ già sống một mình, mong Tết trôi qua nhanh để vơi đi cô đơn; gia đình Hoàn, du học sinh từ Úc, phải dằn lòng khi nghe tiếng nấc của mẹ qua điện thoại giao thừa; hay gia đình Huy Nguyễn đã 23 năm chưa về Việt Nam ăn Tết vì công việc và học hành của con cái.
Tuy vậy, vẫn có những khoảnh khắc ấm lòng: gia đình Tuân Đặng vượt mưa đá chạy 8 tiếng từ Arkansas để con cái được giao lưu với bạn bè gốc Việt; gia đình Vân Trang mời bố mẹ từ Hà Nội sang đón Tết kéo dài, cùng gói bánh chưng và cúng ông Táo, dù phải cẩn thận với hệ thống báo cháy.
Bữa tiệc potluck và không khí sum vầy
Bữa tiệc Tết theo kiểu potluck với buffet đa dạng món ngon ba miền: từ bánh chưng tự gói, bắp bò ngâm nước mắm, chả lụa, chả thủ, đến rau củ xào và gà khô sấy sả ớt. Amy Phan, một bé sinh ra ở Texas, hào hứng: "Đây là lần đầu tiên con được ăn Tết hoành tráng đến vậy với rất nhiều bạn Việt Nam."
Phần lì xì với phong bao đủ màu, chứa cả tiền USD và thẻ quà tặng, khiến các cháu rạng rỡ. Kết thúc buổi tiệc là màn hát karaoke "rock xuyên màn đêm", giúp xua tan nỗi nhớ nhà, dù mọi người biết rằng sau giấc ngủ ngắn, cuộc sống bình thường sẽ trở lại.
Dù Tết ở nơi xa xứ có thể qua nhanh, nhưng qua những nỗ lực này, cộng đồng người Việt tại Mỹ vẫn giữ được câu hát "Tết đến trong tim mọi người" và hẹn nhau vào mùa Tết năm sau.
