Ngư dân Cồn Chim chung sống với 'sát thủ' cồng cộc
Từng bị xem là “sát thủ” dưới nước vì thường xuyên săn tôm, cá trong ao nuôi, đàn cồng cộc ở Cồn Chim (Gia Lai) nay được bảo vệ. Người dân học cách chung sống với loài chim này thay vì bẫy bắt.
Chuyển từ bẫy bắt sang xua đuổi
Những ngày này, trên các cánh rừng ngập mặn ở Cồn Chim, từng đàn cồng cộc đậu đen tán cây. Sáng sớm, chúng tỏa đi khắp đầm kiếm ăn, chiều tối lại quay về nơi trú ngụ. Dù gây ảnh hưởng nhất định đến hoạt động nuôi thủy sản, người dân địa phương cho biết họ không còn tìm cách săn bắt hay tận diệt loài chim này.
Ông Phạm Đình Lương (59 tuổi, trú tại xóm Cồn Chim) cho biết nhiều năm trước, khi đàn cồng cộc phát triển mạnh, không ít hộ nuôi thủy sản bức xúc vì thiệt hại do chim săn mồi. Tuy nhiên, qua tuyên truyền của chính quyền và nhận thức ngày càng cao về bảo vệ động vật hoang dã, người dân hiện chỉ áp dụng các biện pháp xua đuổi.
“Chúng tôi treo lon bia, giăng dây phản quang hoặc tạo tiếng động để hạn chế chim xuống ao kiếm ăn. Dù hiệu quả không kéo dài nhưng bà con xác định chỉ xua đuổi chứ không bẫy bắt”, ông Lương nói.
Thiệt hại vẫn hiện hữu nhưng người dân thích nghi
Với hơn 8ha nuôi tôm sú và nhiều loại cá, anh Từ Văn Vương (49 tuổi, trú tại thôn Dương Thiện, xã Tuy Phước Đông) cho biết việc xua đuổi loài chim được ví là "sát thủ" dưới nước là công việc không thể lơ là. Theo anh Vương, từ tháng Giêng đến tháng 3 âm lịch, khi người dân thả tôm, cá giống, đàn cồng cộc cũng kéo về kiếm ăn nhiều hơn.
“Có thời điểm hàng trăm con liên tục sà xuống ao nuôi. Chủ hồ phải canh giữ, xua đuổi nhiều ngày liền để chúng bỏ đi nơi khác. Chỉ cần lơ là một buổi là thiệt hại đáng kể. Loài này khôn và lì, đuổi chỗ này chúng lại bay sang chỗ khác”, anh Vương nói.
Ông Đặng Đình Tú (52 tuổi) cho biết trước đây người dân tìm cách bẫy bắt vì loài chim này gây thiệt hại cho người nuôi. Tuy nhiên cồng cộc dù lặn dưới nước bắt tôm cá nhưng vẫn phát hiện lưới để tránh. Theo ông Tú, người dân từng dùng pháo, súng gas tạo tiếng nổ để xua đuổi nhưng cồng cộc nhanh chóng thích nghi. Cách hiệu quả nhất vẫn là thường xuyên có mặt tại ao hồ để xua đuổi.
Bảo vệ sinh thái và hướng dẫn xua đuổi
Từ khi khu sinh thái Cồn Chim được chú trọng bảo vệ và địa phương đẩy mạnh tuyên truyền, người dân không còn giăng lưới bẫy bắt mà chủ yếu xua đuổi thủ công, chấp nhận chung sống với loài chim này.
Ông Trương Xuân Đưa, Trưởng trạm Nghiên cứu ứng dụng kỹ thuật nông nghiệp thuộc Trung tâm Khuyến nông tỉnh Gia Lai, cho biết cồng cộc là loài chim hoang dã di cư xuất hiện tự nhiên tại đầm Thị Nại. Thời gian qua, ngành chức năng và địa phương thường xuyên tuyên truyền người dân không săn bắt, đặt bẫy hay xâm hại các loài chim nước sinh sống tại khu vực.
Theo ông Đưa, việc bảo vệ các loài chim hoang dã không chỉ góp phần duy trì cân bằng sinh thái mà còn tạo nên nét đặc trưng cho khu sinh thái rừng ngập mặn Cồn Chim. Bên cạnh tuyên truyền, cơ quan chuyên môn cũng hướng dẫn người dân áp dụng các biện pháp xua đuổi phù hợp để giảm thiểu thiệt hại cho hoạt động nuôi trồng thủy sản.
Diện tích nuôi thủy sản lớn, ý thức bảo vệ được nâng cao
Ông Tôn Kỳ Hải, Phó Chủ tịch UBND xã Tuy Phước Đông, cho biết toàn xã có khoảng 315ha nuôi trồng thủy sản, riêng khu vực Cồn Chim hơn 200ha được giao cho các hộ dân quản lý. Theo ông Hải, người dân Cồn Chim từ lâu có ý thức bảo vệ các loài chim, cò và động vật hoang dã về đây sinh sống. Đến nay, địa phương chưa ghi nhận tình trạng săn bắt động vật hoang dã quy mô lớn.
Ông cho biết thêm nhờ sự đồng thuận của cộng đồng và công tác tuyên truyền, người dân từng bước thích nghi với việc chung sống cùng động vật hoang dã. Những năm gần đây, nguồn thức ăn tự nhiên trong đầm dồi dào hơn nên cồng cộc ít tập trung tại các ao nuôi thủy sản, nhờ đó giảm thiệt hại cho người dân.
