Lời tòa soạn: Định hướng của Bộ Chính trị trong Nghị quyết 80-NQ/TW ngày 7/1/2026 đã được Quốc hội thể chế hóa trong Nghị quyết 28/2026/QH16 ngày 24/4/2026 về phát triển văn hóa Việt Nam. Những cơ chế, chính sách mới được kỳ vọng sẽ khơi thông nguồn lực nhằm gìn giữ, đồng thời phát huy các giá trị văn hóa nói chung, bản sắc truyền thống của đồng bào các dân tộc thiểu số nói riêng.
Tuyến bài “Khơi thông nguồn lực văn hóa DTTS bằng cơ chế mới” phản ánh những chuyển động mới trong công tác bảo tồn và phát huy bản sắc văn hóa các dân tộc thiểu số; từ nỗ lực giữ gìn “căn cước văn hóa”, phục hồi các di sản có nguy cơ mai một đến hành trình đưa văn hóa bước ra đời sống đương đại, trở thành nguồn lực cho phát triển bền vững vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi.
Bài 1: Giữ 'căn cước văn hóa' của đồng bào giữa nhịp sống hiện đại
Trong bối cảnh hội nhập và phát triển, việc giữ gìn bản sắc văn hóa của đồng bào dân tộc thiểu số đang đứng trước nhiều thách thức. Nhịp sống hiện đại với sự du nhập của văn hóa ngoại lai, cùng với quá trình đô thị hóa, đã làm mai một nhiều giá trị truyền thống quý báu. Tuy nhiên, nhờ những cơ chế mới từ Nghị quyết 28/2026/QH16, công tác bảo tồn đang có những chuyển biến tích cực.
Các địa phương đã triển khai nhiều mô hình bảo tồn văn hóa gắn với phát triển du lịch, như làng nghề truyền thống, lễ hội dân gian, và các lớp truyền dạy nghệ thuật. Nhiều dự án phục hồi di sản văn hóa phi vật thể có nguy cơ thất truyền được đầu tư kinh phí và nhân lực. Đồng bào các dân tộc cũng tích cực tham gia vào các hoạt động văn hóa cộng đồng, góp phần gìn giữ “căn cước văn hóa” của chính mình.
Tuy nhiên, để công tác bảo tồn thực sự hiệu quả, cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa chính quyền, các tổ chức xã hội và người dân. Việc nâng cao nhận thức về giá trị văn hóa, đồng thời tạo sinh kế từ văn hóa là hướng đi bền vững. Bài viết tiếp theo sẽ đề cập đến cơ chế mới “mở đường” đưa văn hóa đến những nơi khó tiếp cận nhất.
Bài 2: Cơ chế mới 'mở đường' đưa văn hóa đến những nơi khó tiếp cận nhất
Trong bài này, chúng tôi sẽ phân tích các chính sách cụ thể từ Nghị quyết 28/2026/QH16, như việc thành lập quỹ bảo tồn văn hóa, hỗ trợ nghệ nhân, và đẩy mạnh ứng dụng công nghệ số trong lưu giữ và quảng bá di sản. Những cơ chế này được kỳ vọng sẽ khắc phục tình trạng thiếu nguồn lực và khó khăn trong tiếp cận văn hóa ở vùng sâu, vùng xa.
