Chuyến thăm và làm việc của đoàn công tác Đại sứ quán Pháp tại Việt Nam tới tỉnh Điện Biên đã khẳng định cam kết của cả hai nước trong việc bảo tồn ký ức lịch sử, hướng tới biến Bảo tàng Chiến thắng lịch sử Điện Biên Phủ thành một không gian di sản tầm cỡ quốc tế, lan tỏa thông điệp hòa bình.
Đại sứ Pháp xúc động trước biểu tượng Điện Biên Phủ
Phát biểu tại buổi làm việc, Đại sứ Pháp Olivier Brochet chia sẻ sự xúc động khi đây là lần thứ sáu ông tới Điện Biên. Với ông, Điện Biên Phủ luôn giữ một vị trí đặc biệt và mang tính biểu tượng mạnh mẽ trong lòng nhân dân Việt Nam, cộng đồng quốc tế và quan hệ hai nước. Đại sứ nhắc lại hành trình hơn 30 năm trước, từ chuyến thăm lịch sử năm 1993 của Tổng thống François Mitterrand, nguyên thủ phương Tây đầu tiên đến Điện Biên Phủ. Ông cũng nhấn mạnh sự hiện diện của Bộ trưởng Quân đội Pháp tại lễ kỷ niệm 70 năm Chiến thắng Điện Biên Phủ tháng 5/2024, như minh chứng cho sự chân thành của Pháp trong việc khép lại quá khứ, hướng tới tương lai.
Đại sứ Olivier Brochet khẳng định việc Pháp và Việt Nam cùng ngồi lại để kể câu chuyện lịch sử này là minh chứng cho sự trưởng thành trong quan hệ ngoại giao giữa hai dân tộc. Hai quốc gia chia sẻ chung những ký ức lịch sử và biến chúng thành yếu tố kết nối, gửi đi thông điệp hòa bình rằng di tích lịch sử trong quá khứ có thể trở thành nền tảng cho sự phát triển và hiểu biết lẫn nhau trong tương lai.
Điện Biên mong muốn làm sống dậy lịch sử
Đáp lại tình cảm từ Đại sứ Pháp, Bí thư Tỉnh ủy Trần Tiến Dũng khẳng định tỉnh Điện Biên luôn đánh giá cao sự hỗ trợ tích cực từ Đại sứ quán Pháp trong việc thúc đẩy phát triển kinh tế, xã hội và văn hóa thông qua các dự án của Cơ quan Phát triển Pháp (AFD) tại Việt Nam. Ông nhấn mạnh Điện Biên đang hướng tới xây dựng và phát triển ngành công nghiệp văn hóa xứng tầm với tiềm năng và thế mạnh của tỉnh. Điện Biên không chỉ muốn bảo tồn ký ức, mà còn muốn làm sống dậy lịch sử một cách sống động và hiện đại hơn.
Bí thư Tỉnh ủy cho biết Bảo tàng Chiến thắng lịch sử Điện Biên Phủ cần đổi mới không gian và cách tiếp cận để phù hợp với thị hiếu du lịch trong nước và quốc tế, để từng góc trưng bày đều có thể níu chân khách tham quan và trải nghiệm. Ông cũng đánh giá cao hình ảnh các thiết bị quân dụng của Pháp được tái hiện trong không gian trưng bày, giúp du khách hiểu hơn về sự tân tiến của trang thiết bị quân sự, đạn dược, vũ khí, cũng như trình độ kỹ thuật cao của quân đội Pháp lúc bấy giờ.
Hợp tác bảo tàng và bảo tồn di sản
Năm 2024 đánh dấu cột mốc đặc biệt trong quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện giữa Việt Nam và Pháp. Sự hiện diện của Đại sứ Pháp Olivier Brochet cùng đoàn chuyên gia từ Bảo tàng Ký ức chiến tranh Caen tại Điện Biên là lời cam kết mạnh mẽ cho tiến trình hợp tác trong lĩnh vực bảo tàng và bảo tồn di sản.
Chia sẻ từ góc nhìn chuyên gia, ông Clément Fabre, Giảng viên Lịch sử đương đại tại Đại học Paris-Est Créteil, chuyên gia lịch sử thuộc địa và đế quốc, Cố vấn đặc biệt cho Tổng Giám đốc Bảo tàng Ký ức Chiến tranh Caen, nhận định thế mạnh và tiềm năng của Bảo tàng Chiến thắng lịch sử Điện Biên Phủ hiện nay là rất lớn. Tuy nhiên, việc sắp xếp không gian tham quan cần đạt đến sự tinh tế quốc tế nhằm cải thiện trải nghiệm của du khách.
Dự án hợp tác giữa Bảo tàng Ký ức Chiến tranh Caen và Bảo tàng Chiến thắng lịch sử Điện Biên Phủ được triển khai dựa trên ba trụ cột chính: chuyển giao các phương pháp quản lý và vận hành bảo tàng hiện đại từ Pháp; tập trung chỉnh lý nội dung và thiết kế lại sơ đồ tham quan, đặc biệt là khu vực liên quan đến quân đội Pháp và tập đoàn cứ điểm để mang lại cái nhìn khách quan và đa chiều; tìm kiếm các tài liệu, hiện vật quý giá đang lưu trữ tại Pháp và trên thế giới để bổ sung vào kho tàng của địa phương. Nhân dịp này, ông Clément Fabre đã trao tận tay Bí thư Tỉnh ủy Điện Biên bộ hồ sơ khuyến nghị dày dặn, kết quả của nhiều tháng khảo sát và làm việc miệt mài của các chuyên gia lịch sử từ thành phố Caen.
Đề xuất sáng kiến nâng tầm hợp tác
Về những ý tưởng trong thời gian tới, Bí thư Trần Tiến Dũng và Đại sứ Olivier Brochet đã đề xuất một loạt sáng kiến nhằm nâng tầm hợp tác giữa Việt Nam và Pháp nói chung, cũng như giữa tỉnh Điện Biên và các đối tác, địa phương của Pháp nói riêng. Đại sứ Pháp gợi ý tỉnh Điện Biên có thể triển khai quan hệ kết nghĩa với tỉnh Calvados, thuộc vùng Normandie, vốn là địa phương đã rất thành công trong việc phát triển mô hình “Du lịch ký ức” thu hút hàng triệu khách quốc tế mỗi năm.
Hai bên cũng đề xuất ý tưởng về “Ngày hội Văn hóa Pháp tại Điện Biên” như một sự kiện thường niên nhằm tăng cường giao lưu nhân dân và quảng bá hình ảnh hai quốc gia. Đồng thời, hai bên sẽ hướng tới ký kết các bản ghi nhớ hợp tác giữa các hiệp hội du lịch nhằm tăng cường khai thác các chuyến du lịch hai chiều giữa Pháp và Điện Biên.
Với tài nguyên khoáng sản phong phú, mỏ nước khoáng nóng cùng tán rừng nguyên sinh, đại diện tỉnh Điện Biên thông qua Đại sứ Pháp gửi lời mời gọi tới các nhà đầu tư Pháp. Ứng dụng công nghệ tiên tiến vào việc trưng bày hiện vật và tăng cường trải nghiệm tương tác của du khách cũng là điều mà hai bên đang lưu tâm. Điều này càng có ý nghĩa hơn khi giới trẻ cũng là đối tượng ưu tiên nhằm tăng cường giáo dục lịch sử.
Đặc biệt, Bí thư Trần Tiến Dũng đã đề xuất một dự án mang tên “Con đường tương lai” với nguồn vốn hỗ trợ do Cơ quan Phát triển Pháp (AFD) tại Việt Nam triển khai, nhằm nâng cấp tuyến đường huyết mạch nối từ Điện Biên đến cửa khẩu A Pa Chải, điểm cực Tây của đất nước và ngã ba biên giới Việt Nam - Lào - Trung Quốc. Đây có thể trở thành một dự án mang tính biểu tượng cho sự trưởng thành của quan hệ hai nước: từ ký ức chiến tranh trở thành con đường của hòa bình và thịnh vượng.
