Sáng sớm, anh Đinh Hữu Quyết (SN 1991, trú tại thôn Yên Bình, xã Tân Thành, tỉnh Quảng Trị) tất bật chuẩn bị hành trang và dụng cụ để vào rừng tìm mật ong. Với 10 năm kinh nghiệm, anh Quyết là thợ săn mật ong có tiếng, nổi bật nhờ sự gan lỳ, nhanh nhẹn và khả năng chinh phục những vách đá cao, cây đại thụ giữa đại ngàn.
Men theo lối mòn len lỏi trong rừng, anh Quyết cùng người bạn đồng hành dừng chân tại một khe suối, nơi hàng chục con ong đang chấm nước trên bãi cát. Quan sát kỹ, anh thấy từng đàn ong bay ngược về hướng cây gỗ lớn. Anh Quyết chia sẻ: “Để tìm tổ ong, người thợ thường đi dọc các khe nước. Ong thường xuống đây chấm nước rồi bay về tổ. Tổ ong thường nằm trên những cây gỗ lớn, nhiều cành ngang, ít gió và có khoảng trống để định hướng bay. Có tổ cao hàng chục mét, cũng có tổ bám trên vách núi đá dựng đứng.”
Đi qua những con dốc dựng đứng và đám thực bì rậm rạp, lần theo hướng đàn ong gần một giờ, anh Quyết phát hiện tổ ong mật trên ngọn cây cao 30 mét. Với sự hỗ trợ của bạn đồng hành, anh mặc đồ bảo hộ, dùng dây thừng làm thang tiếp cận tổ ong. Sau 30 phút, anh tiến sát vị trí tổ ong. Nghe tiếng động, đàn ong lao vào tấn công, nhưng anh bình tĩnh dùng dao gõ vào cành cây khiến chúng bay loạn xạ. Khi đàn ong rời tổ, anh nhẹ nhàng cắt từng phần bầu mật bỏ vào gùi, dùng dây thừng thả xuống đất.
Anh Quyết kể: “Nghề săn ong rất nguy hiểm, đòi hỏi sự tỉ mỉ và gan dạ. Để lấy mật, phải trèo lên cây cao, thậm chí đu dây xuống vách núi. Có lúc nhìn xuống vực sâu hun hút, tôi cũng sợ, nhưng đi nhiều rồi quen.” Gần 10 năm gắn bó, anh đã chinh phục hàng trăm tổ ong ở các xã Tân Thành, Kim Phú, Kim Điền, Dân Hóa, Minh Hóa thuộc tỉnh Quảng Trị. Có chuyến anh đi chục ngày mới về. Mùa săn mật ong diễn ra từ tháng 3 đến tháng 7 hàng năm, khi hoa rừng nở rộ. Mỗi mùa, anh thu gần 200 lít mật, kiếm khoảng 50 triệu đồng.
Ông Đinh Xuân Anh, một thợ rừng ở xã Kim Điền, cho biết người đi rừng có nguyên tắc chỉ lấy mật, không làm hại đàn ong để chúng tiếp tục sinh sôi, tạo mật cho mùa sau. Sau khi lấy mật, họ thường chọn vị trí bằng phẳng, trải lá, đặt tổ ong lên, đốt hương cảm tạ thần linh đã che chở.
Nghề lấy mật ong rừng từ lâu là sinh kế của người dân các xã miền núi Quảng Trị. Vào mùa ong, nhiều hộ gia đình tranh thủ kiếm “lộc rừng” để tăng thu nhập. Một lãnh đạo xã Kim Điền cho biết chính quyền tuyên truyền bà con khai thác sản vật dưới tán rừng gắn với bảo vệ tài nguyên, bảo tồn nguồn lợi tự nhiên. Người dân được nhắc nhở chấp hành quy định phòng cháy chữa cháy rừng, không chặt phá cây, săn bắt động vật hoang dã hay làm ảnh hưởng đến hệ sinh thái.
