Hòa thượng Trần Phương, sinh năm 1954, xuất gia tu học từ năm 1971, là một trong những chức sắc Phật giáo Nam tông Khmer có nhiều đóng góp cho Phật sự và khối đại đoàn kết dân tộc tại Tây Nam Bộ. Ông đã đảm nhiệm nhiều trọng trách từ địa phương đến Trung ương. Đặc biệt, theo Quyết định số 12/2018/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ, Hòa thượng được công nhận là Người có uy tín tiêu biểu trong đồng bào dân tộc thiểu số.
Ngôi chùa Khmer đầu tiên tại Phú Quốc
Đối với đồng bào Khmer, ngôi chùa không chỉ là nơi thực hành tín ngưỡng mà còn là trung tâm văn hóa cộng đồng, lưu giữ chữ viết, phong tục, lễ hội và đạo lý truyền thống. Thấu hiểu trăn trở của bà con Khmer nơi hải đảo, Hòa thượng Trần Phương đã nhiều năm đề đạt nguyện vọng lên các cấp chính quyền và Giáo hội. Ngày 26/5/2011, UBND tỉnh Kiên Giang ban hành Quyết định số 1159/QĐ-UBND cho phép thành lập chùa Bồ Đề Hải Đảo (tên Khmer: Bodhidipàràma) tại ấp Đường Bào, xã Dương Tơ, huyện Phú Quốc cũ (nay là đặc khu Phú Quốc). Ban Trị sự Giáo hội Phật giáo Việt Nam cùng Hội Đoàn kết sư sãi yêu nước tỉnh suy cử Hòa thượng Trần Phương làm trụ trì đầu tiên. Đây là ngôi chùa Phật giáo Nam tông Khmer đầu tiên và duy nhất được cấp phép hoạt động tại đảo ngọc.
Điểm tựa tinh thần cho đồng bào Khmer
Ông Danh Hải, một người Khmer sống bằng nghề đánh bắt thủy sản tại Phú Quốc, xúc động chia sẻ: "Từ ngày có Hòa thượng Trần Phương ra đây lập chùa, đồng bào Khmer phấn khởi lắm." Theo quy hoạch mới, chính quyền đặc khu Phú Quốc đã cấp 6.000m2 đất tại Suối Mây, Dương Tơ để xây dựng ngôi đại tự Khmer với tổng vốn đầu tư dự kiến 49 tỷ đồng. Riêng chánh điện được đầu tư khoảng 18 tỷ đồng và đang được xây dựng. Hòa thượng Trần Phương chia sẻ: "Xây chùa không chỉ là dựng công trình bê tông cốt thép, mà là xây dựng mái nhà đại đoàn kết cho đồng bào Khmer nơi hải đảo; là giữ gìn văn hóa dân tộc và tạo điểm tựa tinh thần cho bà con yên tâm lập nghiệp xa xứ."
Cột mốc tâm linh góp phần bảo vệ chủ quyền biển đảo
Không chỉ làm tốt công tác Phật sự, Hòa thượng Trần Phương còn là cầu nối giữa cấp ủy Đảng, chính quyền với đồng bào Khmer. Thượng tá Lưu Quang Mười - Chính trị viên Đồn Biên phòng Cửa khẩu cảng An Thới cho biết: "Hòa thượng Trần Phương không chỉ làm tốt Phật sự mà còn là điểm tựa tâm linh vững chãi. Nhiều năm qua, với vai trò Người có uy tín, Hòa thượng phối hợp với Biên phòng tuyên truyền, vận động đồng bào Khmer chấp hành chủ trương, pháp luật. Sự hiện diện của ngôi chùa và uy tín của Hòa thượng góp phần giữ vững an ninh trật tự, thắt chặt tình đoàn kết quân - dân và bảo vệ chủ quyền biên giới biển đảo."
