Theo Hội Thiên văn Hà Nội (HAS), vào tối ngày 31 tháng 5, lần trăng tròn thứ hai trong tháng sẽ xuất hiện trên bầu trời. Hiện tượng này được gọi là trăng xanh, tỏa sáng huyền ảo đúng dịp lễ Phật đản rằm tháng 4.
Trăng xanh có màu xanh như tên gọi?
Các chuyên gia cho biết: "Tất nhiên, mặt trăng sẽ không có màu xanh hay trông lớn hơn bình thường. Điểm đặc biệt duy nhất nằm ở thời điểm xảy ra trăng tròn, mặt trăng sẽ tỏa sáng trong chòm sao Scorpius (Bọ Cạp), cách trái đất khoảng 406.135 km."
Đây được xem là lần trăng tròn xa trái đất nhất trong năm 2026, khiến nó đồng thời vừa là "trăng xanh" vừa là "micromoon" - trăng tròn xảy ra khi mặt trăng ở gần điểm viễn địa trên quỹ đạo. "Micromoon" tối nay sẽ trông nhỏ hơn khoảng 5,5% và mờ hơn khoảng 10,5% so với trăng tròn bình thường, theo số liệu khoa học. Tuy nhiên, giống như mọi "micromoon" khác, sự khác biệt này gần như không thể nhận ra bằng mắt thường nếu không có ảnh chụp so sánh trực tiếp. Với mắt thường, mặt trăng vẫn sẽ tròn, sáng và quen thuộc như mọi đêm trăng tròn khác.
Trăng xanh có gì đặc biệt?
Trăng xanh là một trong những loại trăng nổi tiếng, đặc biệt trong văn hóa phương Tây, nơi cụm từ "hiếm khi xảy ra" (once in a blue moon) dùng để chỉ một điều gì đó rất hiếm khi xuất hiện.
Có 2 loại trăng xanh: hiện tượng trăng xanh theo mùa (trăng tròn thứ ba trong một mùa thiên văn có 4 trăng tròn) và trăng xanh theo tháng (khi có 2 trăng tròn trong cùng 1 tháng). Trăng xanh tối nay là trăng xanh theo tháng, với hai lần trăng tròn vào ngày 1.5 và ngày 31.5.
Mặc dù hầu hết các lần trăng tròn không thay đổi màu sắc, nhưng đôi khi mặt trăng có thể xuất hiện với nhiều sắc thái khác nhau tùy thuộc vào điều kiện khí quyển trái đất. Một trong những sự thay đổi phổ biến nhất xảy ra khi mặt trăng ở vị trí thấp trên đường chân trời, lúc đó nó có thể xuất hiện màu vàng hoặc cam. Khi mặt trăng mọc hoặc lặn, ánh sáng mặt trăng phải đi qua một lớp khí quyển dày hơn của trái đất.
Trong quá trình này, các bước sóng ánh sáng ngắn hơn bị tán xạ, chỉ còn lại nhiều bước sóng màu đỏ và vàng đến mắt chúng ta. Đây cũng chính là quá trình khiến hoàng hôn có màu cam hoặc đỏ và là nguyên nhân khiến mặt trăng chuyển sang màu đỏ trong nguyệt thực toàn phần.
Trăng xanh của tháng tiếp theo sẽ không xuất hiện cho tới ngày 31.12.2028, đi kèm với hiện tượng nguyệt thực toàn phần - khi trăng xanh nhuộm một màu đỏ rực huyền bí trong một lần trăng máu, nhưng đó là câu chuyện của hơn hai năm rưỡi nữa.
