Ông Lê Quốc Minh: Tạp chí in cần định vị 'sang trọng' để phát triển bền vững
Nhân dịp kỷ niệm 25 năm ngày xuất bản số báo đầu tiên (2/3/2001 - 2/3/2026), Tạp chí Đời sống và Pháp luật (ĐS&PL) đã có cuộc trò chuyện với Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Tổng Biên tập Báo Nhân Dân, Phó Trưởng Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương, Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch Hội Nhà báo Việt Nam Lê Quốc Minh. Ông đã chia sẻ những quan điểm sâu sắc về hướng đi của tạp chí trong bối cảnh cạnh tranh gay gắt với nền tảng số.
Cơ hội để tạp chí phát triển bền vững
Khi được hỏi về vai trò và vị thế của các tạp chí hiện nay, ông Lê Quốc Minh nhận định: "Hiện nay, báo in ngày khó cạnh tranh với các trang điện tử, đặc biệt là mạng xã hội. Cho nên, chính các tờ báo in ngày nay cũng phải chuyển hướng. Thay vì đưa những tin tức thật nhanh, thật nóng thì phải đưa những câu chuyện dài hơn, vốn là thế mạnh của các tờ tạp chí."
Ông cho biết, xu hướng báo chí thế giới đang chứng kiến sự trở lại của tạp chí in, nhưng với một triết lý mới. Báo in nói chung và tạp chí nói riêng cần đầu tư sâu cả về nội dung lẫn hình thức. Không chỉ cung cấp thông tin chuyên sâu, tạp chí phải trở thành nguồn tri thức có giá trị lâu dài, đủ đẹp để người đọc đặt lên giá sách.
"Và với nội dung thay vì cố gắng làm cho thật nhiều, thì xu hướng hiện nay là 'ít hơn nhưng chất lượng hơn' để độc giả phải quay trở lại với mình", ông nhấn mạnh. Mỗi tạp chí cần phát huy bản sắc và phân khúc riêng, như tạp chí phụ nữ chuyên sâu cho phụ nữ, tạp chí pháp luật tập trung vào pháp luật.
Ông kết luận: "Hiện nay, tạp chí cần được định vị như một sản phẩm 'sang trọng', đẹp về hình thức, chất lượng về nội dung. Khi cả nội dung lẫn hình thức đều đủ giá trị để người đọc nâng niu, đó mới là cơ hội để tạp chí phát triển bền vững."
Sử dụng AI như công cụ hỗ trợ để làm báo tốt hơn
Trong bối cảnh làn sóng công nghệ mới, đặc biệt là trí tuệ nhân tạo (AI), ông Lê Quốc Minh chia sẻ: "Hiện nay, số lượng các cơ quan báo chí có sử dụng trí tuệ nhân tạo và các nhà báo có sử dụng trí tuệ nhân tạo trong tác nghiệp cũng đang tăng lên. Song chưa có nhiều toà soạn có những chiến lược cụ thể trong sử dụng AI."
Ông khẳng định AI là một phần không thể thiếu trong hoạt động báo chí hiện đại. Vấn đề không phải là có sử dụng hay không, mà là sử dụng như thế nào để phát huy hiệu quả tốt nhất. AI làm tốt những công việc tỉ mỉ, chi tiết, mang tính tổng hợp và tra soát dữ liệu, nhưng con người vẫn giữ lợi thế về tư duy sáng tạo và cảm xúc.
"Vì vậy, quan điểm phù hợp là: những việc máy làm tốt thì nên để máy đảm nhiệm; còn con người cần tập trung vào những nội dung chuyên sâu, sáng tạo và giàu tính nhân văn, đó mới là giá trị cốt lõi của báo chí", ông nói.
Cầu nối giữa Đảng, Nhà nước với Nhân dân
Với tư cách Chủ tịch Hội Nhà báo Việt Nam, ông Lê Quốc Minh bày tỏ kỳ vọng đối với đội ngũ những người làm báo: "Bước qua dấu mốc 100 năm Báo chí Cách mạng Việt Nam, báo chí nước ta đang bước vào một giai đoạn phát triển mới với phương thức làm nghề hiện đại hơn, năng động hơn."
Ông nhấn mạnh, trong kỷ nguyên số, người làm báo cần trang bị thêm các kỹ năng mới về công nghệ, dữ liệu, đa nền tảng và tư duy sáng tạo. Các cơ quan báo chí phải tinh hơn, hiện đại hơn, hiệu quả hơn để phục vụ công chúng và thực hiện nhiệm vụ tuyên truyền đường lối chính sách của Đảng, Nhà nước, đồng thời trở thành diễn đàn của người dân.
Nhân kỷ niệm 25 năm Tạp chí Đời sống và Pháp luật, ông gửi lời nhắn nhủ: "Tạp chí Đời sống và Pháp luật sau 1/4 thế kỷ phát triển đã đạt được những dấu ấn nhất định và đã tạo được bản sắc riêng. Tạp chí lựa chọn cách tiếp cận các vấn đề pháp luật, pháp lý nhưng luôn gắn chặt với đời sống thường nhật."
Ông hy vọng, với đội ngũ lãnh đạo quyết liệt và phóng viên biên tập viên trẻ trung, tạp chí sẽ tiếp tục phát triển thành công, trở thành một trong những tờ báo hàng đầu về pháp luật, cung cấp nội dung gần gũi với đời sống cho độc giả trên khắp mọi miền Tổ quốc.
