Chiều 1/6, tại Hải Phòng, Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng chủ trì cuộc làm việc với thành phố Hải Phòng và các tỉnh Quảng Ninh, Bắc Ninh, Ninh Bình, Hưng Yên nhằm triển khai ý kiến chỉ đạo của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm về phát triển nhà ở cho thuê trên các địa bàn.
Mục tiêu phát triển nhà ở cho thuê tại vùng kinh tế trọng điểm Bắc Bộ
Cuộc họp nhằm khẩn trương thực hiện các chỉ đạo theo thông báo số 64-TB/VPTW ngày 22/5/2026 về kết luận của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tại buổi làm việc với một số cơ quan về tình hình triển khai Chỉ thị số 34-CT/TW của Ban Bí thư về nhà ở xã hội và định hướng phát triển nhà ở trong thời gian tới. Trong đó, nhấn mạnh bên cạnh nhà ở để bán, cần ưu tiên phát triển nhà ở cho thuê, đặc biệt là mô hình chung cư cho thuê tại các đô thị lớn, khu công nghiệp, khu kinh tế và vùng động lực.
Tại cuộc họp, các đại biểu đã tập trung đánh giá nhu cầu thực tế về nhà ở cho thuê tại từng địa phương theo từng phân khúc và nhóm đối tượng. Đồng thời, làm rõ khoảng cách giữa nhu cầu và năng lực cung ứng hiện nay, đặc biệt là nguyên nhân và nút thắt về cơ chế chính sách cũng như tổ chức thực thi.
Trên cơ sở thực tiễn phát triển nhà ở cho thuê của các địa phương, nhất là kinh nghiệm từ Hải Phòng, các đại biểu đã trao đổi về mô hình và cách làm phù hợp với đặc thù từng nơi. Các giải pháp về thủ tục, cơ chế huy động nguồn lực, đặc biệt là tín dụng ưu đãi từ quỹ nhà ở quốc gia, cũng được thảo luận. Vai trò của quỹ nhà ở quốc gia, quỹ nhà ở địa phương và các công cụ tín dụng ưu đãi được làm rõ, cùng với đề xuất nội dung cần sửa đổi, bổ sung luật liên quan để tạo hành lang pháp lý đồng bộ.
Thủ tướng chỉ đạo: Phát triển nhà ở cho thuê là nhiệm vụ chính trị quan trọng
Phát biểu kết luận cuộc họp, Thủ tướng Lê Minh Hưng nhấn mạnh phát triển nhà ở cho thuê là chủ trương lớn của Đảng và Nhà nước, được xác định rõ trong các chỉ đạo gần đây. Các bộ, ngành và địa phương phải thống nhất nhận thức, coi đây là nhiệm vụ chính trị quan trọng, cấp bách và lâu dài.
Thủ tướng nhấn mạnh đây không chỉ là vấn đề nhà ở đơn thuần mà còn liên quan đến an sinh xã hội, chất lượng nguồn nhân lực, năng lực cạnh tranh thu hút đầu tư và phát triển bền vững của các địa phương trong vùng kinh tế trọng điểm Bắc Bộ.
Thủ tướng đánh giá cao Hải Phòng là địa phương tiên phong trong việc kiện toàn Quỹ nhà ở địa phương và đạt nhiều kết quả nổi bật trong phát triển nhà ở xã hội. Đồng thời ghi nhận sự chủ động của Quảng Ninh, Bắc Ninh, Ninh Bình và Hưng Yên trong nghiên cứu, chuẩn bị các điều kiện để triển khai chủ trương phát triển nhà ở cho thuê.
Tuy nhiên, Thủ tướng cũng chỉ ra quỹ nhà ở cho thuê hiện nay còn rất hạn chế so với nhu cầu thực tế. Phần lớn công nhân và người lao động vẫn đang thuê nhà trọ tự phát với điều kiện sống, an toàn phòng cháy chữa cháy và hạ tầng xã hội còn nhiều bất cập. Nhiều tài sản công về nhà ở chưa được khai thác hiệu quả; cơ chế ưu đãi về tài chính, tín dụng chưa đủ hấp dẫn để thu hút doanh nghiệp tham gia đầu tư; việc vận hành Quỹ nhà ở địa phương còn chậm và chưa đồng bộ.
Đổi mới tư duy phát triển nhà ở: Từ bán sang cho thuê
Nhấn mạnh cần thay đổi mạnh mẽ tư duy phát triển nhà ở, Thủ tướng cho rằng nếu trước đây chủ yếu tập trung vào phát triển nhà ở để bán thì nay phải phát triển đồng thời cả nhà ở thương mại và nhà ở cho thuê. Trong đó, nhà ở cho thuê phải trở thành một phân khúc chiến lược, dài hạn, đặc biệt đối với các địa phương có nhiều khu công nghiệp, khu kinh tế và lực lượng lao động nhập cư lớn.
Thủ tướng khẳng định Nhà nước không bao cấp về nhà ở nhưng cũng không thể hoàn toàn giao cho thị trường tự điều tiết. Nhà nước phải đóng vai trò kiến tạo thông qua quy hoạch, thể chế, chính sách và các công cụ tài chính để dẫn dắt thị trường phát triển lành mạnh. Doanh nghiệp được tạo điều kiện tham gia đầu tư với lợi nhuận hợp lý, người dân được tiếp cận nhà ở ổn định, lâu dài và an toàn. Phát triển nhà ở cho thuê phải gắn chặt với quy hoạch khu công nghiệp, khu kinh tế, hành lang giao thông và quản lý dân cư.
Yêu cầu cụ thể: Khởi công ít nhất một dự án trong tháng 6
Về nhiệm vụ trước mắt, Thủ tướng yêu cầu Hải Phòng, Quảng Ninh, Bắc Ninh, Ninh Bình và Hưng Yên khẩn trương rà soát, điều chỉnh quy hoạch phát triển nhà ở cho thuê trên địa bàn. Các địa phương cần xác định cụ thể vị trí, quy mô các khu nhà ở cho thuê gắn với khu công nghiệp trọng điểm và các vùng phát triển chiến lược.
Các địa phương phải đánh giá nhu cầu nhà ở cho thuê theo từng khu công nghiệp, từng nhóm đối tượng và xây dựng kế hoạch phát triển với các mục tiêu, chỉ tiêu cụ thể, danh mục dự án ưu tiên, nguồn lực đầu tư và lộ trình triển khai rõ ràng. Các kế hoạch này phải hoàn thành trong tháng 6/2026 để làm cơ sở giao chỉ tiêu phát triển nhà ở cho thuê trên phạm vi cả nước.
Người đứng đầu Chính phủ đặc biệt nhấn mạnh yêu cầu chuyển nhanh từ giai đoạn nghiên cứu sang tổ chức thực hiện. Mỗi địa phương phải phấn đấu khởi công ít nhất một dự án nhà ở cho thuê ngay trong tháng 6/2026 và tiếp tục triển khai các dự án quy mô lớn trong quý 3 hoặc quý 4/2026. Thủ tướng lưu ý không để tình trạng chỉ xây dựng kế hoạch, đề án mà chậm triển khai trên thực tế.
Hoàn thiện cơ chế, chính sách và pháp luật
Về cơ chế, chính sách, các địa phương căn cứ thực tiễn triển khai, đề xuất các cơ chế cụ thể phát triển nhà ở cho thuê, gửi Bộ Xây dựng tổng hợp để báo cáo Thủ tướng Chính phủ và cụ thể hóa vào Luật Nhà ở (sửa đổi), Luật Kinh doanh bất động sản (sửa đổi) với yêu cầu hoàn thành trong tháng 7/2026.
Thủ tướng giao Bộ Xây dựng khẩn trương nghiên cứu, hoàn thiện hệ thống chính sách pháp luật về nhà ở cho thuê; ban hành Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về nhà ở cho thuê quy mô nhỏ và vừa, nhà cho thuê hộ gia đình bảo đảm an toàn phòng cháy chữa cháy; tổng hợp Kế hoạch phát triển nhà ở cho thuê đến năm 2030 của 5 địa phương, trên cơ sở đó tổng hợp các đề xuất cơ chế, chính sách, báo cáo Thủ tướng trong tháng 7/2026.
Bộ Xây dựng cần phối hợp 5 địa phương lập bản đồ nhu cầu nhà ở cho thuê theo phân khúc, đặc biệt nhà ở công nhân khu công nghiệp làm cơ sở quy hoạch, phân bổ nguồn lực, hoàn thành trong tháng 7/2026. Đồng thời, phối hợp Bộ Tài chính rà soát, đề xuất cơ chế cho phép doanh nghiệp, hợp tác xã được mua lại nhà ở thương mại, nhà ở xã hội với mục đích duy nhất là để cho thuê.
Bộ Tài chính nghiên cứu cơ chế ưu đãi về tài chính, thuế và nguồn vốn để tạo động lực đủ mạnh thu hút doanh nghiệp, các quỹ đầu tư và nguồn vốn dài hạn tham gia phát triển nhà ở cho thuê. Ngân hàng Nhà nước nghiên cứu chính sách tín dụng ưu đãi, lãi suất phù hợp đặc thù các dự án có thời gian hoàn vốn dài hạn.
Khẳng định vùng kinh tế trọng điểm Bắc Bộ là một trong những động lực tăng trưởng lớn nhất của cả nước, Thủ tướng nhấn mạnh việc giải quyết tốt nhu cầu nhà ở cho công nhân và người lao động sẽ góp phần giữ vững nguồn nhân lực, nâng cao năng lực cạnh tranh của môi trường đầu tư, bảo đảm an sinh xã hội và tạo nền tảng cho phát triển kinh tế nhanh, bền vững trong giai đoạn tới.
