Đà Nẵng: Khu nhà tập thể xuống cấp nghiêm trọng, nguy cơ cháy nổ đe dọa cư dân
Khu nhà tập thể tại K15 Phạm Hồng Thái, phường Hải Châu, thành phố Đà Nẵng, đang đối mặt với tình trạng xuống cấp nghiêm trọng và nguy cơ cháy nổ cao, gây lo ngại cho an toàn của hàng chục hộ dân sinh sống. Do không phải là tài sản công, việc cải tạo không thể sử dụng ngân sách nhà nước, trong khi đa số cư dân có thu nhập thấp, không đủ khả năng tự sửa chữa, khiến tình trạng này kéo dài và ngày càng trở nên đáng báo động.
Báo động tình trạng cháy nổ và điều kiện sống tồi tàn
Theo ghi nhận, khu nhà tập thể này gồm 2 tầng với các căn hộ diện tích hẹp, vách tường mục nát, trần thấm dột, khung sắt rỉ mòn, và mái tôn hư hỏng. Không gian sinh hoạt chật hẹp, nhiều gia đình 3-4 thế hệ phải sống trong diện tích chỉ 10-15 m², nơi phòng khách kiêm luôn phòng ngủ, và ban đêm phải trải chiếu dưới đất để ngủ. Một số hộ dân đã tự cơi nới thêm các căn phòng nhỏ như "hộp diêm" để đáp ứng nhu cầu khi nhân khẩu gia tăng.
Hệ thống vệ sinh và hầm tự hoại chung liên kết nhiều hộ, khi một căn hỏng sẽ ảnh hưởng đến cả khu, gây bất tiện và nguy cơ về môi trường. Nguy cơ cháy nổ tại đây ngày càng đáng báo động khi hệ thống dây điện chằng chịt, lối thoát hiểm chật hẹp, và hành lang cùng trần nhà bị tận dụng để chứa nhiều vật dụng dễ cháy như hộp xốp và bìa các-tông. Tầng 1, khu vực lối vào đồng thời là nơi để xe máy, xe đạp, và xe điện của các hộ, càng làm tăng rủi ro. Phía trước khu nhà chỉ có một lối đi hẹp, giáp bức tường phía sau Trường THCS Trưng Vương, gây khó khăn cho việc thoát nạn khi xảy ra sự cố. Vào mùa mưa bão, tình trạng càng thêm nguy hiểm khi mái tôn thường xuyên bị gió giật tốc và hư hỏng nặng.
Cuộc sống khó khăn của cư dân
Anh Nguyễn Sơn Hà, 48 tuổi, trú tại phòng 15/212 Phạm Hồng Thái, chia sẻ: "Chúng tôi sinh sống ở đây, đa số là hộ nghèo, không có nghề nghiệp ổn định. Hầu như các hộ đều sống nhờ vỉa hè phía dưới với nồi bún, sạp đồ ăn vặt cho trẻ con. Lo nhất là hỏa hoạn. Nếu không may xảy ra hỏa hoạn, cháy nổ thì khu này coi như hết đường chạy". Bà Nguyễn Thị Phượng, sinh năm 1942, đã sống ở đây từ năm 1969 cùng hai con gái, bày tỏ: "Cả đời sống ở đây, giờ cũng không biết đi đâu. Chỉ mong con cháu mình có được một chỗ ở đúng nghĩa là an cư. Chứ ở nhà này đã khổ lại càng khổ hơn".
Bà Nguyễn Thị Kim Đoan Trang cho biết thêm: "Tại đây có 90% người dân sống nhờ vào vỉa hè. Riêng hoàn cảnh tôi, chồng mất sức lao động sau khi đặt 2 stent tim, ba đứa con đang tuổi ăn học. Trước đây, phường đã thực hiện thanh lọc, chỉ giữ lại những hộ nghèo tại địa phương và sắp xếp chúng tôi vào khu vực này để quản lý tập trung. Toàn bộ sinh hoạt của gia đình phụ thuộc vào nồi bún này, giờ nhà ở lại chưa biết khi nào sập đổ, không biết phải làm sao".
Gian nan trong vấn đề giải tỏa và cải tạo
Năm 2022, đại diện các hộ dân tại K15 Phạm Hồng Thái đã có đơn kiến nghị chính thức gửi các cấp chính quyền về nguyện vọng giải tỏa. Ban Đô thị Hội đồng nhân dân thành phố Đà Nẵng (cũ) đã ban hành Công văn số 108/HĐND-ĐT ngày 11/6/2022, giao Ủy ban nhân dân quận Hải Châu chủ trì xử lý. Sau đó, Ủy ban nhân dân quận Hải Châu đã tiến hành rà soát và có văn bản trả lời, đồng thời báo cáo kết quả lên Thường trực Hội đồng nhân dân thành phố.
Theo báo cáo, khu vực này là nhà ở tư nhân, không thuộc diện nhà tập thể xuống cấp do Nhà nước quản lý. Ủy ban nhân dân thành phố đã chỉ đạo Ủy ban nhân dân quận Hải Châu tổ chức họp các hộ dân để thống nhất phương án tự cải tạo, sửa chữa nhà ở xuống cấp, nhằm bảo đảm an toàn tính mạng. Ngày 7/7/2022, Ủy ban nhân dân phường Hải Châu I đã tổ chức cuộc họp với các hộ dân, khẳng định đây là khu nhà ở tư nhân và yêu cầu cư dân chủ động thỏa thuận để cải tạo.
Ông Nguyễn Văn Duy, Phó Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch Ủy ban nhân dân phường Hải Châu, cho biết: "Khu nhà tập thể tại K15 Phạm Hồng Thái hiện là một điểm nghẽn đô thị nghiêm trọng cả về an sinh lẫn quản lý. Khu vực có 29 hộ dân sống trong điều kiện chật chội, xuống cấp, tiềm ẩn nguy cơ cháy nổ cao. Tuy nhiên, vướng mắc lớn nhất hiện nay nằm ở yếu tố pháp lý khi khu đất thuộc sở hữu cá nhân, tồn tại tình trạng 'sở hữu chéo' phức tạp, khiến Nhà nước không thể sử dụng ngân sách để cải tạo hay di dời như đối với nhà công sản."
Ông nhấn mạnh: "Nhà ở là tài sản của người dân, nhưng bảo đảm an toàn xã hội là trách nhiệm của chính quyền. Vì vậy, trong tiến trình tái thiết đô thị, nhất là tại phường Hải Châu - khu vực trung tâm của Đà Nẵng, đòi hỏi phải có giải pháp căn cơ, khả thi và kịp thời nhằm xử lý dứt điểm những điểm nóng xuống cấp, không để nguy cơ hỏa hoạn tiếp tục treo lơ lửng, đe dọa an toàn cộng đồng."
Bài và ảnh: NGUYỄN THỊ ANH ĐÀO
