Tại thành phố Bunia, nơi được xem là tâm điểm của dịch Ebola hiện nay ở Cộng hòa Dân chủ Congo, Tổng giám đốc Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) Tedros Adhanom Ghebreyesus đã kêu gọi cộng đồng quốc tế hỗ trợ khẩn cấp. Theo hãng tin AP, tốc độ lây lan của virus hiện đang vượt xa các nỗ lực ứng phó hiện tại.
Dịch bệnh do chủng virus hiếm gặp
Đợt bùng phát lần này do chủng virus Bundibugyo gây ra, một chủng Ebola cực kỳ hiếm gặp. Hiện chưa có vaccine hoặc phác đồ điều trị đặc hiệu nào được phê duyệt cho chủng này. Do đó, việc cách ly sớm và chăm sóc giảm nhẹ đóng vai trò sống còn trong việc kiểm soát dịch bệnh.
Thiếu thiết bị xét nghiệm, dịch lây lan âm thầm
Dịch bệnh được công bố chính thức từ ngày 15 tháng 5, nhưng được cho là đã âm thầm lây lan từ vài tuần trước đó do thiếu thiết bị xét nghiệm. Tính đến nay, CHDC Congo đã ghi nhận ít nhất 1.077 ca nghi nhiễm, trong đó có 246 ca tử vong, theo số liệu từ Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh châu Phi (Africa CDC) được hãng tin AFP dẫn lại. Ngoài ra, nước láng giềng Uganda cũng đã xác nhận 9 ca nhiễm và 1 trường hợp tử vong.
WHO cảnh báo quy mô thực tế của đợt dịch có thể lớn hơn rất nhiều do virus đã lây lan nhiều tuần trước khi bị phát hiện. Tổ chức Bác sĩ không biên giới (MSF) cho biết chưa từng có đợt dịch Ebola nào ghi nhận số ca nhiễm tăng nhanh đến vậy ngay sau khi bùng phát.
Rào cản trong nỗ lực dập dịch
Nỗ lực dập dịch của WHO và chính phủ CHDC Congo đang phải đối mặt với hai rào cản lớn: xung đột vũ trang và khác biệt về phong tục tập quán. Chiến sự khiến hàng triệu người phải tị nạn trong các trại tập trung chật hẹp, mất vệ sinh, nơi nguy cơ bùng phát dịch bệnh ở mức báo động đỏ.
Bên cạnh đó, người dân địa phương đã phản ứng giận dữ về quy trình mai táng nghiêm ngặt của ngành y tế, vì xung đột với phong tục chôn cất truyền thống. Nhiều người đã tấn công các trung tâm y tế ít nhất 3 lần để giành lại thi thể thân nhân. "Tôi hiểu nỗi đau khi mất người thân và ý nghĩa của việc tưởng nhớ họ, nhưng một số hoạt động, bao gồm chạm vào thi thể người chết vì Ebola, có thể làm virus lây lan thêm," ông Tedros nói.
Kêu gọi dỡ bỏ biện pháp hạn chế đi lại
Tổng giám đốc WHO kêu gọi các nước cân nhắc dỡ bỏ các biện pháp chống dịch như cấm đi lại hay đóng cửa biên giới, vì cho rằng những hành động này sẽ làm giảm tính minh bạch trong chia sẻ thông tin cứu người.
Du thuyền có dịch hanta được khử trùng
Trong một diễn biến khác, du thuyền MV Hondius đã được phép rời cảng Rotterdam (Hà Lan) vào ngày 30 tháng 5 sau khi hoàn tất vệ sinh và khử trùng. Cơ quan y tế công cộng Hà Lan xác nhận tàu đã được làm sạch đúng quy chuẩn, không còn gây lo ngại về sức khỏe, theo AFP. Trước đó, tàu phải dừng hành trình từ Argentina sang Cape Verde do bùng phát dịch do virus hanta, khiến 3 hành khách tử vong. WHO ghi nhận tổng cộng 13 ca nhiễm liên quan đến ổ dịch này.
