Vườn Quốc Gia Cát Bà Kỷ Niệm 40 Năm Thành Lập: Hành Trình Bảo Tồn Đa Dạng Sinh Học
Vào ngày 31/3/1986, Chủ tịch Hội đồng Bộ trưởng (nay là Thủ tướng Chính phủ) đã ký quyết định thành lập Vườn Quốc gia Cát Bà, một dấu mốc quan trọng xác lập địa vị pháp lý vững chắc và giao trọng trách cho thành phố Hải Phòng trong việc gìn giữ hệ sinh thái đặc hữu của quần đảo cho muôn đời sau. Tại lễ kỷ niệm 40 năm thành lập, ông Trần Văn Quân - Phó Chủ tịch UBND TP. Hải Phòng đã phát biểu, nhấn mạnh những thành tựu và thách thức trong hành trình bảo tồn.
Diện Tích Mở Rộng Và Cơ Cấu Đa Dạng
Khi mới thành lập, Vườn Quốc gia Cát Bà có tổng diện tích 15.200 ha, nằm trên địa giới hành chính của hai tỉnh, thành phố là Quảng Ninh và Hải Phòng, bao gồm 9.800 ha rừng núi và 5.400 ha mặt nước. Cơ cấu diện tích này cho thấy ngay từ đầu, Cát Bà đã được nhìn nhận như một không gian bảo tồn tổng hợp, tích hợp rừng, núi đá vôi, vùng nước và các sinh cảnh ven biển gắn bó chặt chẽ với nhau.
Đến nay, diện tích của Vườn đã được mở rộng, nâng tổng diện tích quản lý lên 17.362,96 ha. Sự mở rộng này không chỉ tăng cường khả năng bảo vệ mà còn giúp Vườn vượt ra khỏi khuôn khổ của một đơn vị bảo vệ rừng đặc dụng truyền thống. Thay vào đó, Vườn trở thành hạt nhân của một mô hình quản lý bảo tồn rộng hơn, liên kết với sinh quyển, vùng đệm, không gian biển và phát triển bền vững của quần đảo.
Hệ Sinh Thái Độc Đáo Và Tài Nguyên Phong Phú
Qua các công trình điều tra và nghiên cứu, Vườn Quốc gia Cát Bà được xác định có ba hệ sinh thái điển hình của Việt Nam:
- Hệ sinh thái trên cạn (rừng)
- Hệ sinh thái đất ngập nước
- Hệ sinh thái biển
Tài nguyên đa dạng sinh học tại đây rất phong phú với 4.120 loài động, thực vật rừng và biển sinh sống. Trong số này, có tới 156 loài đặc hữu, nguy cấp, quý hiếm đang bị đe dọa, được pháp luật Việt Nam và quốc tế bảo vệ. Cụ thể, Vườn sở hữu:
- 1.595 loài thực vật bậc cao
- 31 loài thực vật ngập mặn
- 72 loài nấm lớn
- 63 loài thú
- 209 loài chim
- 58 loài bò sát
- 27 loài lưỡng cư
- 401 loài côn trùng
- 102 loài rong biển
- 196 loài cá biển
- 400 loài và dưới loài thực vật phù du
- 131 loài động vật phù du
- 658 loài động vật đáy
- 177 loài thuộc lớp san hô
Hợp Tác Quốc Tế Và Phát Triển Bền Vững
Đến nay, đã có gần 15 tổ chức phi chính phủ phối hợp với Vườn Quốc gia Cát Bà để đầu tư và nâng cao năng lực quản lý, lãnh đạo, nhằm phát triển bền vững nguồn tài nguyên thiên nhiên trên đảo. Một trong những dự án tiêu biểu là Dự án bảo tồn Voọc Cát Bà, được tài trợ bởi Vườn thú Münster và Vườn thú Leipzig từ Cộng hòa Liên bang Đức.
Trải qua 40 năm xây dựng và phát triển, Vườn Quốc gia Cát Bà đã từng bước vượt qua nhiều khó khăn và thử thách, không ngừng trưởng thành và lớn mạnh. Vườn đã khẳng định vai trò nòng cốt trong các hoạt động:
- Bảo vệ rừng và bảo tồn thiên nhiên
- Phục hồi hệ sinh thái
- Cứu hộ động vật hoang dã
- Nghiên cứu khoa học
- Giáo dục môi trường
- Hợp tác quốc tế
- Phát huy giá trị di sản gắn với phát triển bền vững
Vinh Danh Và Ghi Nhận Thành Tích
Qua 40 năm, Vườn Quốc gia Cát Bà đã nhận được nhiều bằng khen và cờ thi đua từ Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn (nay là Bộ Nông nghiệp và Môi trường). Tại lễ kỷ niệm, ông Trần Văn Quân đã trao bằng khen và bức trướng từ Chủ tịch UBND TP. Hải Phòng cho tập thể Vườn Quốc gia Cát Bà, cùng với bằng khen cho hai cá nhân có thành tích xuất sắc trong công tác chăm sóc và bảo vệ rừng.
Sự kiện này không chỉ là dịp để ôn lại hành trình 40 năm đầy ý nghĩa mà còn khẳng định cam kết của Hải Phòng và các bên liên quan trong việc tiếp tục bảo vệ và phát triển bền vững Vườn Quốc gia Cát Bà, một di sản thiên nhiên quý giá của Việt Nam.
