Thiên Tai Năm 2025: Hồi Chuông Cảnh Tỉnh Về Sự Cần Thiết Của Hành Động Xanh
Theo Bộ Nông nghiệp và Môi trường, thiên tai năm 2025 đã gây ra hậu quả nặng nề với 420 người chết và mất tích, 730 người bị thương, cùng thiệt hại kinh tế ước tính lên tới 99.469 tỷ đồng, cao hơn 1,1 lần so với cùng kỳ năm 2024. Trong bối cảnh này, nhiều người không khỏi giật mình tự hỏi: Phải chăng thiên nhiên đang bị đối xử quá tệ, dẫn đến sự gia tăng của các hiện tượng thời tiết cực đoan? Câu hỏi cấp bách đặt ra là chúng ta cần làm gì để tự cứu mình và toàn nhân loại? Một trong những giải pháp sống còn được nhấn mạnh là trồng rừng, bảo vệ đa dạng sinh học, và phục hồi hệ sinh thái bằng mọi giá.
Đỗ Thị Thanh Huyền: Sứ Mệnh "Lá Phải Xanh" Với Hơn 1,4 Triệu Cây Gỗ Lớn
Sau 28 năm hoạt động sôi nổi tại các tổ chức hàng đầu thế giới và gần một thập kỷ sáng lập, điều hành Trung tâm Bảo tồn Thiên nhiên GAIA thuộc Liên hiệp các Hội Khoa học-Kỹ thuật Việt Nam, Đỗ Thị Thanh Huyền đã dẫn dắt cộng đồng trồng được hơn một triệu cây gỗ lớn tại các cánh rừng đặc dụng từ Bắc vào Nam. Cô chia sẻ: "Em đặt tên trung tâm là GAIA, nghĩa là Mẹ Trái đất theo thần thoại Hy Lạp, nhiều người bảo 'nhẹ đô' quá, hiền quá."
Từ năm 2016 đến nay, Huyền và các cộng sự đã không ngừng nỗ lực trong việc trồng rừng và kêu gọi sự tham gia của cơ quan, tổ chức, doanh nghiệp, và người dân. Các địa điểm trồng rừng trải dài khắp các Vườn Quốc gia và Khu Bảo tồn nổi tiếng như Cúc Phương (Ninh Bình), Bến En (Thanh Hóa), Bạch Mã (Huế), Cần Giờ (TP.HCM), Tràm Chim (Tiền Giang), và rừng phòng hộ ven biển Cà Mau.
Huyền trực tiếp tham gia trồng rừng trong mọi hoàn cảnh, từ lội bùn ngang thắt lưng ở rừng ngập mặn Cà Mau đến lang thang trên cát cháy tại Khu bảo tồn thiên nhiên Tà Kou (Lâm Đồng). Cô đồng hành cùng các doanh nhân danh tiếng và cả những hoa hậu như H’Hen Nie, Lê Nguyễn Bảo Ngọc. "Mình là lá thì nhiệm vụ của mình là phải xanh. Tôi đi trồng rừng, kêu gọi mọi người 'Góp một cây là góp rừng'. Tôi thật sự xúc động khi nghĩ về những rừng cây cổ thụ trong tương lai," Huyền tâm sự.
Cô trăn trở về tỷ lệ che phủ rừng ở Việt Nam, dù đạt hơn 42% nhưng chủ yếu là rừng sản xuất, dễ bị khai thác. Do đó, việc trồng rừng cây gỗ lớn tại các khu bảo tồn và vườn quốc gia là ưu tiên hàng đầu. Trên website của GAIA, tình hình các khu vực trồng cây luôn được cập nhật, bao gồm tỷ lệ cây sống, độ lớn của cây, và hiện trạng động thực vật, nhằm tạo niềm tin cho nhà tài trợ, tình nguyện viên, và cán bộ kiểm lâm.
Tính đến hết năm 2025, GAIA đã trồng được hơn 1,4 triệu cây gỗ lớn, không phải để khai thác mà là rừng lâu năm tại các vùng sinh thái trọng điểm. Năm 2025, hơn 40 doanh nghiệp và 1.000 lượt người đã tham gia trồng rừng cùng GAIA, bao gồm nhiều lãnh đạo tập đoàn. Đỗ Thị Thanh Huyền bày tỏ niềm tin: "Đó là cơ sở để những người có vai trò quan trọng trong 'thay đổi cuộc chơi' này tiếp tục có những đóng góp ý nghĩa hơn."
Sùng A Cải: Ước Mơ Triệu Cây Xanh Từ Vùng Cao Đến Miền Xuôi
Phong trào trồng cây "cứu trái đất" đã lan rộng, thu hút sự tham gia của nhiều tổ chức và cá nhân, từ cấp Chính phủ đến người dân miền sơn cước. Một trong những điển hình nổi bật là Sùng A Cải (sinh năm 1992), một thanh niên người Mông từ xã Văn Chấn, Lào Cai, nơi thường xuyên hứng chịu lũ quét và thiên tai.
Tốt nghiệp Đại học Sư phạm Hà Nội, Cải trăn trở về tương lai của quê hương trước các hiện tượng thời tiết cực đoan. Dự án "Ước mơ triệu cây xanh" ra đời, tập trung vào việc trồng rừng đa tầng với các loài cây gỗ lớn như lim xanh, chò chỉ, lát hoa ở tầng cao; cây quế, trẩu, mỡ ở tầng trung; cây dược liệu như sa nhân, xạ đen ở tầng thấp; và cây ngắn ngày ở tầng dưới cùng. Cải vận động bà con cam kết thu hoạch một cây lớn thì trồng bù 10 cây con để duy trì độ che phủ.
Bí quyết của Cải là liên kết với vườn ươm, mua hạt giống về tự gieo, và vận chuyển cây bằng xe khách, xe máy của tình nguyện viên để tiết kiệm chi phí, từ đó tăng số lượng cây trồng. Từ năm 2017, với khoản tiền tiết kiệm từ học bổng, Cải bắt đầu trồng 1.000 cây đầu tiên và nhận được sự ủng hộ từ gia đình, hàng xóm.
Đến năm 2019, dự án đã trồng được 30 nghìn cây. Trong đại dịch Covid-19, khi nhiều thanh niên mất việc và về quê, Cải tận dụng cơ hội mời mọi người tham gia trồng rừng, nâng tổng số cây lên 200 nghìn. Dự án mở rộng đến các huyện như Văn Chấn, Trạm Tấu, Mù Cang Chải (Yên Bái), Mường Ảng (Điện Biên), Tam Đường (Lai Châu), Yên Lập (Phú Thọ), và gần đây là Tương Dương (Nghệ An).
Tính đến nay, dự án của Sùng A Cải đã trồng được gần 1,3 triệu cây, với sự xác nhận của cán bộ địa phương. Cải đã nhận được nhiều giải thưởng uy tín từ Trung ương Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh, Báo Thanh Niên, và Báo Người Lao Động.
Hành Trình Xanh: Từ Cá Nhân Đến Cộng Đồng, Vì Một Việt Nam Bền Vững
Dù có góc nhìn và phương châm hành động riêng, cả Đỗ Thị Thanh Huyền và Sùng A Cải đều chia sẻ điểm chung: sự tử tế, lòng nhiệt thành, và tinh thần cống hiến cho cộng đồng. Họ là minh chứng sống động cho sức sống Việt Nam trong thời kỳ mới, hướng đến lối sống xanh, trách nhiệm, và phát triển bền vững.
Giai đoạn 2021-2025, Thủ tướng Chính phủ đã phê duyệt chương trình trồng 1 tỷ cây xanh với thông điệp "Vì một Việt Nam xanh". Kết quả tổng kết cho thấy số cây trồng đã đạt 1,4 tỷ, vượt gần 44% so với chỉ tiêu. Chương trình trồng rừng của Đỗ Thị Thanh Huyền và GAIA cũng được vinh danh bởi nhiều bộ, ngành và giải thưởng uy tín như Human Act Prize.
Những nỗ lực này không chỉ góp phần giảm thiểu thiên tai mà còn khẳng định tầm quan trọng của việc bảo vệ môi trường và xây dựng một tương lai xanh cho các thế hệ sau.
