Rừng phòng hộ ven biển Hà Tĩnh chết khô hàng loạt, đe dọa an toàn đê biển
Những ngày gần đây, khu vực ven sông Quyền, đoạn từ cầu Hải Ninh đến cầu Sông Vịnh thuộc phường Hải Ninh, tỉnh Hà Tĩnh, đang chứng kiến cảnh tượng đáng báo động khi hàng loạt cây ngập mặn vốn xanh tốt trong nhiều năm qua đã chết khô. Cành lá rụng sạch, thân cây khô cứng và đứng trơ trọi dưới ánh nắng gay gắt, tạo nên một khung cảnh hoang tàn.
Lá chắn tự nhiên bị suy giảm nghiêm trọng
Người dân địa phương cho biết khu rừng ngập mặn này được trồng từ hàng chục năm trước, đóng vai trò quan trọng trong việc chắn sóng, giảm tác động của triều cường và bảo vệ tuyến đê biển phía trong. Ông Nguyễn Văn Tuấn, 60 tuổi, cư dân phường Hải Ninh, chia sẻ: "Rừng này được xem là lá chắn của dân làng. Giờ cây chết hết, nhìn ra biển trống huơ trống hoác, mỗi khi nghe dự báo bão là chúng tôi rất bất an". Ông Tuấn cho biết thêm rằng khu rừng bắt đầu chết khô từ khoảng vài tháng trở lại đây và tình trạng này vẫn chưa có dấu hiệu dừng lại.
Ảnh hưởng đến sinh kế và môi trường
Không chỉ làm suy giảm khả năng phòng hộ, việc rừng ngập mặn chết hàng loạt còn tác động trực tiếp đến sinh kế của người dân. Nhiều hộ nuôi trồng thủy sản dưới tán rừng đã mất đi nguồn thu từ tôm, cua, cá tự nhiên vốn gắn liền với hệ sinh thái này. Ông Phạm Danh Hiệp, Phó Chủ tịch UBND phường Hải Ninh, thông tin: toàn phường có khoảng 185 ha rừng ngập mặn, trong đó riêng khu vực bị ảnh hưởng nặng nhất đã có khoảng 5 ha cây mắm bị chết trắng. Đơn vị đã báo cáo cấp trên và kiến nghị cơ quan chuyên môn vào cuộc kiểm tra để tìm nguyên nhân và đề xuất hướng phục hồi rừng.
Nguyên nhân chưa được xác định rõ ràng
Lãnh đạo Hạt Kiểm lâm Kỳ Anh, Hà Tĩnh, cho biết qua kiểm đếm có khoảng hơn 25 ha rừng ngập mặn, chủ yếu là cây mắm biển, đã bị chết khô. Trong khoảng 2 năm qua, nhiều đợt trồng bổ sung cây giống tại khu vực này đều không hiệu quả, cây trồng xuống đều bị chết, trong khi tại các khu vực cửa biển khác trong tỉnh, cây vẫn phát triển bình thường. Theo Chi cục Kiểm lâm Hà Tĩnh, qua kiểm tra thực địa, trong 3 loài cây gồm mắm biển, bần chua và trang, chỉ có mắm biển bị chết hàng loạt. Khu vực bị ảnh hưởng chủ yếu thuộc dự án trồng rừng ngập mặn từ năm 1994 do tổ chức Oxfam hỗ trợ.
Kết quả kiểm tra môi trường nước cho thấy các chỉ số như pH, độ mặn, nhiệt độ và độ dẫn điện đều nằm trong ngưỡng phù hợp để cây mắm biển sinh trưởng. Đồng thời, quá trình khảo sát cũng không phát hiện dấu hiệu sâu bệnh, hà bám hay các loài sinh vật gây hại. Đại diện Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Tĩnh nhận định: "Bước đầu có thể loại trừ nguyên nhân do sâu bệnh và ô nhiễm môi trường nước". Tuy nhiên, cơ quan chuyên môn cũng nhấn mạnh vẫn chưa thể xác định chính xác nguyên nhân khiến cây chết hàng loạt, cần tiếp tục nghiên cứu sâu hơn.
Đề xuất các biện pháp khắc phục và phục hồi
Trước thực trạng rừng phòng hộ ven biển suy giảm nghiêm trọng, Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Tĩnh đã đề nghị địa phương phối hợp với các nhà khoa học, chuyên gia về rừng ngập mặn để khảo sát, phân tích toàn diện hiện trạng. Chính quyền yêu cầu các đơn vị liên quan giữ nguyên hiện trường khu rừng bị chết để phục vụ công tác nghiên cứu, đánh giá. Việc rà soát toàn bộ hồ sơ trồng rừng trước đây cũng được triển khai nhằm làm cơ sở xử lý và đề xuất phương án phục hồi. Song song với đó, lực lượng kiểm lâm và chính quyền địa phương tiếp tục theo dõi diễn biến, bảo vệ khu vực rừng bị ảnh hưởng.
