Người dân ấp Tân Tiến khổ sở vì ô nhiễm từ trang trại heo 5.000 con
Con đường dẫn vào ấp Tân Tiến, thuộc xã Giang Thành, tỉnh An Giang, thoạt nhìn vẫn mang vẻ yên bình đặc trưng của vùng quê miền Tây. Tuy nhiên, vẻ ngoài tĩnh lặng ấy chỉ là lớp mặt nạ che giấu một thực tế đáng lo ngại. Chỉ cần dừng chân vài phút, bất kỳ ai cũng có thể cảm nhận rõ ràng mùi hôi thối nồng nặc, phát ra từ một trang trại nuôi heo với quy mô gần 5.000 con, nằm sát ngay khu dân cư.
Cuộc sống đảo lộn vì mùi hôi thối
Bà Lê Kim Thơ, một cư dân sống gần trang trại, chia sẻ với giọng mệt mỏi: "Mùi hôi đến mức không thể chịu nổi. Vào ban đêm, khi sương xuống, mùi càng bốc lên nồng nặc hơn. Có những bữa cơm gia đình tôi đang ăn, mùi thối xộc thẳng vào mũi, khiến cơm nuốt không trôi." Câu chuyện của bà Thơ phản ánh nỗi lòng chung của hàng trăm hộ dân tại ấp Tân Tiến. Họ không phản đối việc phát triển kinh tế hay ngăn cản doanh nghiệp làm giàu, nhưng cái giá phải trả bằng sức khỏe và môi trường sống là quá đắt. Nhiều gia đình có con nhỏ đã phải cân nhắc chuyển đi nơi khác, dù lòng vẫn lưu luyến mảnh đất quê hương.
Nguồn nước bị ô nhiễm nghiêm trọng
Con kênh chạy dọc ấp Tân Tiến, vốn là nguồn nước tưới tiêu quan trọng cho những cánh đồng lúa, nay đã biến dạng hoàn toàn. Ông Trương Văn Việt, một người dân địa phương, chỉ tay vào lớp váng xanh dày đặc đang đóng tảng trên mặt nước và khẳng định: "Đây không phải là hiện tượng tự nhiên. Khi Cảnh sát môi trường xuống kiểm tra vào ngày 8/3, chúng tôi đã chứng kiến một đường ống xả thải trực tiếp từ phía sau trại heo ra kênh. Nước giờ xanh lè và đóng cặn. Dân làm ruộng như chúng tôi nhìn là biết ngay, nơi nào có nhiều phân và chất thải hữu cơ thì nước mới đóng váng như vậy. Cả con kênh dài mà xanh ngắt một màu, ai dám dùng để tưới tiêu hay tắm giặt?"
Phản ứng từ chính quyền và doanh nghiệp
Theo ông Nguyễn Thanh Dũng, Trưởng ấp Tân Tiến, đây không phải lần đầu trang trại bị người dân phản ánh. Chính quyền địa phương đã tổ chức nhiều cuộc họp và làm việc với chủ trang trại, nhưng các cam kết khắc phục mùi hôi vẫn chưa được thực hiện triệt để. Ông Tạ Hiệp, Chủ tịch Ủy ban nhân dân xã Giang Thành, cho biết: "Địa phương đang phối hợp với các đơn vị chuyên môn của tỉnh để đánh giá lại toàn diện hoạt động của trang trại. Chúng tôi sẽ tăng cường kiểm tra đột xuất để ghi nhận đúng thực tế."
Ông Trần Hoàng Thanh, Phó Chi cục trưởng Bảo vệ Môi trường tỉnh An Giang, tiết lộ: Trang trại này là dự án của ông Phạm Thanh Hải, với quy mô 4.900 con heo, đã được phê duyệt báo cáo đánh giá tác động môi trường từ tháng 6/2022. Tuy nhiên, rắc rối nảy sinh khi cơ sở thay đổi phương án xử lý nước thải, từ xả ra môi trường sau xử lý sang lưu giữ tại ao chứa. Dù có thông báo yêu cầu không xả thải, kết quả kiểm tra đột xuất cho thấy trang trại có hai đường ống xả thải và hệ thống xử lý chưa vận hành đầy đủ. Ông Thanh nhấn mạnh: "Ngoài xử phạt hành chính, cơ sở có thể bị đình chỉ hoạt động từ 3 đến 6 tháng để hoàn thiện hệ thống xử lý môi trường."
Trao đổi với phóng viên, ông Phạm Thanh Hải khẳng định đã khắc phục các vấn đề được nêu ra. Về mùi hôi, ông giải thích đây là đặc thù của mô hình nuôi heo gia công công nghiệp và đang áp dụng công nghệ vi sinh để giảm mùi từ nguồn. Đối với nghi vấn xả thải, ông Hải phủ nhận việc chủ động xả, cho rằng đây là sự việc "hy hữu" do nhân viên tự ý cho hộ dân lân cận dẫn nước cải tạo đất, và đã tháo dỡ đường ống ngay sau khi phát hiện.
Xung đột giữa phát triển kinh tế và bảo vệ môi trường
Trang trại nuôi heo tại ấp Tân Tiến là một ví dụ điển hình cho sự xung đột giữa phát triển kinh tế và bảo vệ môi trường ở vùng nông thôn. Gần 5.000 con heo mang lại lợi nhuận cho doanh nghiệp, nhưng hệ lụy là ô nhiễm môi trường và ảnh hưởng đến sức khỏe, sự bình yên của nhiều gia đình. Người dân nơi đây không đòi hỏi điều gì xa vời, họ chỉ mong có một bầu không khí trong lành và một dòng kênh sạch sẽ, như vốn dĩ thuộc về họ.
