Hà Nội đề xuất quy định nghiêm ngặt để bảo vệ hệ thống cây xanh đô thị
UBND TP.Hà Nội vừa tiến hành lấy ý kiến rộng rãi từ người dân về dự thảo Quyết định ban hành quy định chi tiết về quản lý công viên, cây xanh, và mặt nước trên địa bàn thành phố. Khi có hiệu lực, văn bản này sẽ thay thế hoàn toàn Quyết định số 03/2023/QĐ-UBND được ban hành vào ngày 28 tháng 2 năm 2023. Mục tiêu chính của dự thảo là đảm bảo sự phù hợp với quy hoạch đô thị, cải thiện cảnh quan, và góp phần bảo vệ đa dạng sinh học.
Những hành vi bị nghiêm cấm đối với cây xanh và công viên
Theo dự thảo, đối tượng áp dụng bao gồm tất cả cơ quan, tổ chức, hộ gia đình, và cá nhân trong và ngoài nước có liên quan đến hoạt động quản lý, trồng, chăm sóc, và bảo vệ cây xanh, công viên, mặt nước tại đô thị, cũng như cây xanh trong khu dân cư nông thôn trên địa bàn Hà Nội. Dự thảo nêu rõ nhiều nhóm hành vi bị cấm, nhằm ngăn chặn những tác động tiêu cực đến hệ thống cây xanh.
Các hành vi bị cấm bao gồm:
- Trồng các loại cây thuộc danh mục cây cấm trồng, hoặc tự ý trồng cây xanh trên hè phố, dải phân cách, nút giao thông, và các khu vực công cộng khác mà không tuân thủ quy định.
- Tự ý chặt hạ, dịch chuyển, chặt nhánh, tỉa cành, đào gốc, hoặc chặt rễ cây xanh khi chưa có sự cho phép từ cơ quan có thẩm quyền.
- Đục khoét, đóng đinh vào thân cây, lột vỏ cây, đổ rác, chất độc hại, hoặc vật liệu xây dựng vào gốc cây.
- Phóng uế, đun nấu, đốt gốc, xây bục hoặc bệ quanh gốc cây, cũng như treo, gắn biển quảng cáo, biển hiệu, hoặc các vật dụng khác lên cây xanh.
Đặc biệt, Hà Nội sẽ cấm việc giăng dây hoặc giăng đèn trang trí vào cây xanh khi chưa được phép. Điều này có nghĩa là người dân hoặc các tổ chức muốn thực hiện các hoạt động trang trí này phải xin phép và nhận được sự đồng ý từ cơ quan quản lý có thẩm quyền.
Đề xuất hạn chế chặt hạ và dịch chuyển cây xanh
Dự thảo cũng nhấn mạnh việc hạn chế tối đa việc chặt hạ hoặc dịch chuyển cây xanh hiện có. Khi phê duyệt các dự án đầu tư phát triển đô thị, thành phố yêu cầu duy trì các tiêu chí về diện tích và mật độ cây xanh theo quy hoạch đã được phê duyệt. Trong trường hợp sửa chữa, cải tạo, hoặc nâng cấp đường đô thị và các công trình hạ tầng kỹ thuật, chủ đầu tư phải lựa chọn phương án tối ưu để giảm thiểu tác động đến cây xanh.
Nếu buộc phải xử lý cây, phương án cụ thể phải được trình lên cơ quan quản lý nhà nước chuyên ngành để xem xét và thống nhất trước khi triển khai. Điều này nhằm đảm bảo rằng mọi quyết định liên quan đến cây xanh đều được cân nhắc kỹ lưỡng, bảo vệ tối đa hệ thống cây xanh đô thị.
Phân công trách nhiệm và khuyến khích xã hội hóa
Dự thảo phân công rõ ràng trách nhiệm quản lý giữa các cơ quan. Sở Xây dựng được xác định là cơ quan quản lý nhà nước chuyên ngành đối với toàn bộ hệ thống công viên, cây xanh, và mặt nước đô thị. Sở này có nhiệm vụ tổ chức trồng mới, chăm sóc, duy trì, bảo tồn, và cấp phép cho việc chặt hạ hoặc dịch chuyển cây xanh theo phân cấp.
UBND các phường, xã có trách nhiệm tổ chức trồng mới cây xanh đô thị, xây dựng công viên, vườn hoa, mặt nước, cũng như chăm sóc, bảo tồn, và cấp phép chặt hạ, dịch chuyển cây xanh theo danh mục được thành phố giao quản lý.
Hà Nội cũng khuyến khích mạnh mẽ việc xã hội hóa trong phát triển cây xanh. Các thành phần trong và ngoài nước được khuyến khích tham gia đầu tư, cải tạo, nâng cấp, và xây dựng mới công viên, vườn hoa, vườn ươm. Các hộ gia đình, tổ chức, và cá nhân được khuyến khích trồng và chăm sóc cây xanh trước nhà, trên các tuyến đường, phố theo quy hoạch, đồng thời có trách nhiệm bảo vệ cây xanh, ngăn chặn các hành vi gây hại, và thông báo kịp thời khi phát hiện cây có nguy cơ gãy đổ.
Danh mục cây xanh được phép và cấm trồng
Dự thảo quy định cụ thể danh mục cây xanh được phép trồng trên đường phố đô thị, bao gồm 36 chủng loại như ban trắng, bàng lá nhỏ, bằng lăng, chiêu liêu, lộc vừng, muồng hoàng yến, phượng vĩ, và sấu. Đồng thời, thành phố cũng liệt kê 18 loại cây bị cấm trồng, trong đó có bông gòn, mã tiền, dướng, trứng cá, và dâu da, nhằm đảm bảo an toàn và phù hợp với môi trường đô thị.
Với những quy định chi tiết và nghiêm ngặt này, Hà Nội kỳ vọng sẽ nâng cao hiệu quả quản lý, bảo vệ và phát triển bền vững hệ thống cây xanh, công viên, và mặt nước, góp phần xây dựng thành phố xanh, sạch, đẹp hơn trong tương lai.
