Chị Trần Thị Thuần, ngụ tại Phường Việt Hùng, tỉnh Bắc Ninh, cho biết Khoản 4 Điều 137 Bộ luật Lao động năm 2019 đã quy định rõ ràng: lao động nữ đang nuôi con dưới 12 tháng tuổi được nghỉ 60 phút mỗi ngày trong giờ làm việc. Thời gian nghỉ này không bị quy định cứng nhắc theo khung giờ cố định, và lao động nữ vẫn được hưởng lương đầy đủ như bình thường.
Quy định pháp luật đã rõ ràng
Tháng 12 năm 2020, Chính phủ tiếp tục ban hành Nghị định 145 hướng dẫn thi hành một số điều của Bộ luật Lao động. Nghị định này nêu rõ lao động nữ có quyền thỏa thuận với người sử dụng lao động để nghỉ linh hoạt hơn, phù hợp với nhu cầu và điều kiện thực tế của từng người. Điều này nhằm tạo điều kiện cho các bà mẹ có thời gian chăm sóc con nhỏ, đặc biệt là trong giai đoạn đầu đời quan trọng.
Thực tế trái ngược tại nhà máy
Tuy nhiên, thực tế tại nhà máy nơi chị Thuần làm việc lại cho thấy chính sách trên vẫn chưa thực sự đi vào cuộc sống. Nhiều nữ công nhân bày tỏ mong muốn được về sớm 60 phút trong ca làm việc chiều hoặc đến muộn 60 phút trong ca sáng. Một số trường hợp khác muốn đến muộn 30 phút buổi sáng và về sớm 30 phút buổi chiều để tiện việc chăm sóc con nhỏ dưới 12 tháng tuổi.
Thế nhưng, những đề nghị chính đáng này thường bị các quản lý, quản đốc gây khó dễ hoặc từ chối thẳng thừng. Thay vì cho phép nữ công nhân về nhà với con, họ yêu cầu phải "nghỉ tại chỗ", tức là không được rời khỏi nhà xưởng hay công ty. Điều này khiến cho quyền lợi của người lao động bị vi phạm một cách trắng trợn.
Nỗi băn khoăn của người tổ trưởng
Là một công nhân nhiều năm kinh nghiệm và nay đã trở thành tổ trưởng, chị Thuần thực sự băn khoăn trước cách làm này. Chị chia sẻ: "Những tưởng với các quy định mới của pháp luật, đời sống nữ công nhân sẽ được thoải mái hơn do có thời gian ở bên con nhỏ, chăm lo tốt hơn cho đời sống gia đình và làm tròn thiên chức người phụ nữ. Nhưng mỗi khi tôi tiếp nhận yêu cầu nghỉ 60 phút theo quy định của chị em công nhân, thì những người có trách nhiệm ở cấp cao hơn lại tỏ ý muốn từ chối như đã nêu."
Chị Thuần cho biết thêm, nếu không tự tìm ra cách để "dàn xếp" ổn thỏa, quản lý cấp cao sẽ có nhiều cách "gây ảnh hưởng" để ép chị tìm ra giải pháp. Điều này tạo ra áp lực không nhỏ đối với những người làm công tác quản lý cấp trung như chị.
Hành lang pháp lý đã đầy đủ, nhưng chế tài có đủ mạnh?
Câu hỏi đặt ra là: hành lang pháp lý đã đầy đủ, nhưng liệu các chế tài bảo vệ người lao động có đủ sức vượt qua cánh cửa nặng nề, to lớn ở mỗi công ty, doanh nghiệp hay chưa? Thực tế cho thấy, nhiều doanh nghiệp vẫn tìm cách lách luật, gây khó khăn cho người lao động khi họ muốn thực hiện quyền lợi hợp pháp của mình. Cần có sự giám sát chặt chẽ hơn từ các cơ quan chức năng để đảm bảo quyền lợi của lao động nữ, đặc biệt là những người đang nuôi con nhỏ, được thực thi một cách nghiêm túc.
