Cụ già 87 tuổi thoát chết trong dòng lũ dữ, người dân vùng hồ Thủy Yên kêu cứu vì nguy cơ sạt lở nghiêm trọng
Khoảnh khắc kinh hoàng khi bị dòng nước xiết cuốn trôi vẫn còn in đậm trong tâm trí cụ Hồ Đắc Lỵ (87 tuổi). Vào chiều ngày 27 tháng 10 năm 2025, tưởng rằng nước lũ đã rút, cụ Lỵ từ nơi an toàn trở về ngôi nhà của mình nằm ở thượng nguồn sông Bù Lu, gần chân đập hồ chứa nước Thủy Yên. Khi lội qua dòng nước, cụ bất ngờ bị cuốn đi trong dòng chảy mạnh. May mắn thay, cụ đã kịp thời bám vào một cây bưởi trong vườn nhà hàng xóm. Ông Mai Xuân Toản, một người dân cùng xã, phát hiện sự việc và nhanh chóng dùng sào tre kéo cụ vào bờ, cứu sống một mạng người trong tích tắc.
Nguy cơ sạt lở ven sông Bù Lu đe dọa tính mạng người dân
Sự việc này không phải là lần đầu tiên người dân sinh sống gần hồ Thủy Yên phải đối mặt với tình huống nguy hiểm. Tình trạng sạt lở ven sông Bù Lu đã được cơ quan chức năng ghi nhận và cảnh báo tại nhiều thôn của xã Chân Mây - Lăng Cô. Tuy nhiên, hiện vẫn có 5 hộ dân với khoảng 20 nhân khẩu sống trong xóm nhỏ gần chân đập hồ chứa nước Thủy Yên, phải đối mặt với nguy cơ thường trực. Khu vực này có nhiều người già yếu, bệnh tật và trẻ em, khiến mối đe dọa càng thêm nghiêm trọng.
Từ năm 2021, tình trạng xói lở trở nên tồi tệ hơn khi một đoạn bờ tre – vốn được xem như lá chắn tự nhiên bảo vệ xóm nhỏ – bị đào bỏ trong quá trình thi công kè sông Bù Lu. Kể từ đó, nhiều vị trí bờ sông đã bị khoét sâu, một số ngôi nhà xuất hiện vết nứt lớn và đứng trước nguy cơ đổ sập bất cứ lúc nào.
Kiến nghị di dời kéo dài nhiều năm nhưng chưa được giải quyết
Trước thực trạng đáng báo động này, từ năm 2020 đến nay, các hộ dân đã nhiều lần gửi đơn kiến nghị đến chính quyền địa phương, đề nghị được di dời đến nơi an toàn hơn. Ủy ban nhân dân huyện Phú Lộc (cũ) từng tiến hành kiểm tra và ghi nhận vấn đề, nhưng việc bố trí tái định cư vẫn chưa được triển khai cụ thể. Đến cuối năm 2025, Ủy ban nhân dân xã Chân Mây - Lăng Cô cùng Sở Nông nghiệp và Môi trường thành phố Huế cũng đã kiểm tra hiện trạng và kiến nghị cấp trên di dời người dân khỏi vùng nguy hiểm.
Theo công văn của Sở Nông nghiệp và Môi trường báo cáo Ủy ban nhân dân thành phố Huế vào ngày 29 tháng 12 năm 2025, có 5 hộ dân đang sinh sống cách đuôi tràn hồ Thủy Yên khoảng 600 mét về phía hạ lưu dọc bờ sông Bù Lu. Đây là khu vực thường xuyên chịu tác động mạnh của dòng chảy trong mùa lũ. Báo cáo nêu rõ: "Đặc biệt, trong đợt mưa lớn từ ngày 25 tháng 10 đến ngày 3 tháng 11 năm 2025, nước dâng cao khiến các hộ dân bị cô lập hoàn toàn, việc tiếp cận cứu trợ gặp rất nhiều khó khăn. Nhiều đoạn kè chống sạt lở đã xuống cấp nghiêm trọng, xuất hiện các hốc xói sâu dưới chân kè, tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn lâu dài."
Người dân mong sớm được ổn định cuộc sống tại nơi ở mới
Sở Nông nghiệp và Môi trường đã kiến nghị Ủy ban nhân dân thành phố Huế chỉ đạo Ủy ban nhân dân xã Chân Mây - Lăng Cô phối hợp với các đơn vị liên quan khẩn trương triển khai phương án ổn định dân cư tập trung cho các hộ dân trong vùng nguy cơ thiên tai. Phương án được thống nhất là di dời các hộ dân đến khu tái định cư tại xã Lộc Thủy (trước đây) do huyện Phú Lộc (cũ) từng xây dựng. Tuy nhiên, nhiều tháng đã trôi qua, công tác này vẫn chưa có tiến triển đáng kể, khiến người dân luôn trong tình trạng thấp thỏm lo âu, nhất là khi mưa to và lũ ống có thể xảy ra bất cứ lúc nào.
Ông Mai Xuân Toản, đại diện cho các hộ dân, chia sẻ: "Các hộ dân chúng tôi sẵn sàng bàn giao đất để Nhà nước thu hồi và chuyển sang nơi ở mới vì sự an toàn của mọi người. Người dân chỉ mong được hỗ trợ chi phí di dời tài sản, cây cối, hoa màu và sớm được bố trí nơi ở mới để ổn định cuộc sống lâu dài."
Thực tế cho thấy, việc chậm trễ trong công tác di dời không chỉ khiến người dân tiếp tục đối mặt với nguy hiểm thường trực mà còn có thể làm gia tăng thiệt hại nếu thiên tai xảy ra. Trong bối cảnh biến đổi khí hậu đang khiến các hiện tượng mưa lũ ngày càng trở nên cực đoan, việc chủ động di dời dân cư khỏi những vùng xung yếu được xem là giải pháp căn cơ nhằm bảo vệ tính mạng và tài sản của người dân một cách hiệu quả và bền vững.
