Mazda CX-5 2026: Bước ngoặt từ núm xoay sang màn hình cảm ứng
Sau hơn một thập kỷ gắn bó với núm xoay điều khiển trung tâm, Mazda đang chuẩn bị cho một cuộc cách mạng lớn trên mẫu xe bán chạy nhất của mình. Mazda CX-5 2026 sẽ chính thức loại bỏ núm xoay và các nút điều hòa vật lý, thay thế bằng màn hình cảm ứng kích thước lớn cho hệ thống giải trí. Quyết định này đang tạo ra nhiều tranh luận trong cộng đồng người dùng, bởi trước đây, hãng xe Nhật Bản luôn kiên định với triết lý hạn chế thao tác chạm để giảm thiểu sự xao nhãng cho tài xế trong quá trình vận hành.
Giữ vững triết lý an toàn dù thay đổi công nghệ
Theo đại diện của Mazda, việc từ bỏ núm xoay điều khiển trung tâm không có nghĩa là hãng đang từ bỏ triết lý thiết kế cốt lõi trước đây. Hệ thống Mazda Connect thế hệ mới, tích hợp Google Built-In, vẫn được phát triển với mục tiêu tối ưu hóa sự tập trung của người lái vào việc điều khiển xe.
Ông Matthew Valbuena, quản lý dự án công nghệ trên xe và giao diện người - máy của Mazda, khẳng định định hướng cốt lõi của hãng không hề thay đổi: giảm tối đa sự mất tập trung khi lái xe. Ông cho biết Mazda hướng tới việc đạt được mục tiêu này thông qua đa dạng phương thức điều khiển, trong đó vô lăng và các tính năng điều khiển bằng giọng nói đóng vai trò then chốt.
Mazda nhấn mạnh rằng việc giảm xao nhãng khi lái xe không chỉ phụ thuộc vào các phím vật lý truyền thống, mà còn đến từ nhiều phương thức điều khiển khác như nút bấm trên vô lăng và hệ thống trợ lý ảo thông minh.
Thiết kế mới: Tối ưu hóa trải nghiệm người dùng
Các nút chức năng chính, bao gồm camera 360 độ, chế độ M-Drive hoặc lựa chọn nguồn phát media, sẽ được bố trí trực tiếp trên vô lăng. Điều này giúp người lái thao tác nhanh chóng mà không cần rời tay khỏi vị trí điều khiển. Thông tin media cũng sẽ hiển thị trên bảng đồng hồ phía sau vô lăng, nhằm hạn chế việc phải liên tục nhìn sang màn hình trung tâm. Đồng thời, hệ thống điều khiển bằng giọng nói cho phép ra lệnh mà không làm gián đoạn quá trình lái xe.
Một thay đổi đáng chú ý khác là các phím điều hòa sẽ được tích hợp lên màn hình cảm ứng. Tuy nhiên, Mazda cam kết rằng các biểu tượng này luôn được ghim ở cạnh dưới màn hình để người dùng có thể truy cập nhanh chóng và dễ dàng.
Hãng xe Nhật Bản đã so sánh hệ thống mới với quá trình chuyển đổi từ iPod Classic sang iPod Touch: cùng chức năng cốt lõi nhưng phiên bản mới linh hoạt và tiện lợi hơn trong cách sử dụng. Nền tảng tích hợp Google Built-In trên hệ thống Mazda Connect hỗ trợ hơn 350 ứng dụng, một con số mà theo Mazda, khó có thể điều khiển hiệu quả nếu chỉ dựa vào một núm xoay trung tâm như trước đây.
Từ "đặc sản" đến xu hướng tất yếu
Mazda từng là một trong những hãng xe kiên định nhất với núm xoay điều khiển trung tâm. Hãng đã trang bị núm xoay này cho hệ thống giải trí từ khi MZD Connect ra mắt trên Mazda3 thế hệ thứ ba vào năm 2014. Khi đó, Mazda tuyên bố hệ thống được phát triển với "ưu tiên hàng đầu là lái xe an toàn, giảm thiểu các yếu tố gây xao nhãng", cùng với "núm điều khiển có thể thao tác chỉ bằng cảm giác chạm".
Hiện tại, Mazda đang cung cấp nhiều hệ thống giải trí khác nhau với nguyên lý vận hành không hoàn toàn giống nhau. Ví dụ, MZD Connect vẫn xuất hiện trên các mẫu xe cũ như Mazda2 và CX-3, sử dụng núm xoay và hỗ trợ cảm ứng nhưng chỉ khi xe dừng hẳn.
Khi các nền tảng Android Auto và Apple CarPlay trở nên phổ biến, cách điều khiển bằng núm xoay dần bộc lộ những hạn chế rõ rệt, do được thiết kế chủ yếu cho màn hình cảm ứng. Việc tương tác thông qua núm xoay khiến trải nghiệm kém trực quan hơn, trong khi thói quen sử dụng smartphone của người dùng ngày càng ảnh hưởng đến kỳ vọng về hệ thống giải trí trên xe. Thế hệ Mazda Connect năm 2019 thậm chí từng không hỗ trợ cảm ứng, buộc Mazda phải điều chỉnh dần sau các phản hồi từ thị trường.
Ngoài yếu tố công nghệ, Mazda cho biết việc chuyển sang giao diện cảm ứng cũng nhằm giảm độ phức tạp khi người dùng làm quen với hệ thống mới. Hãng nhận định phần lớn người dùng đã quen thuộc với smartphone, vì vậy màn hình cảm ứng sẽ trực quan và dễ tiếp cận hơn, hạn chế nhu cầu đọc hướng dẫn sử dụng chi tiết. Hệ thống mới được thiết kế theo hướng trực quan, cho phép "lên xe là sử dụng được ngay" mà không cần phải đọc hướng dẫn quá dài dòng.
Xu hướng chung của ngành công nghiệp ô tô
Mazda không phải là nhà sản xuất duy nhất từ bỏ núm xoay điều khiển. Audi đã loại bỏ bộ điều khiển MMI dạng xoay trên các mẫu xe mới, trong khi BMW cũng dần thu hẹp vai trò của iDrive controller trên thế hệ xe mới và các dòng xe điện thuộc nền tảng BMW Neue Klasse.
Tuy nhiên, Mazda cho biết hai cách tiếp cận - núm xoay truyền thống và hệ thống cảm ứng mới - sẽ còn tồn tại song song trong một giai đoạn chuyển tiếp. Hãng đang chờ đợi phản hồi từ người dùng, nhưng việc đưa công nghệ mới lên Mazda CX-5, mẫu xe bán chạy nhất của mình, cho thấy mức độ tự tin đáng kể. Đại diện Mazda nhận định nếu được thị trường đón nhận tích cực, hệ thống giải trí mới có thể dần được mở rộng sang các dòng xe khác trong thời gian tới.
Đáng chú ý, sau Hyundai, đến lượt Volkswagen cũng đã "quay xe" về nút bấm vật lý, tuyên bố sẽ "không bao giờ mắc sai lầm nữa". Sau những phản hồi tiêu cực từ người dùng, Volkswagen đã quyết định đưa nút bấm vật lý trở lại trên các mẫu xe tương lai, bắt đầu với mẫu ID.2all sản xuất năm 2026, đánh dấu bước chuyển mình quan trọng trong thiết kế nội thất.
