Ngày 16/6, tổ chức U.S. News & World Report (US News) tại Mỹ công bố bảng xếp hạng đại học tốt nhất toàn cầu năm học 2026-2027. Việt Nam ghi nhận 11 đại diện xuất hiện, cao nhất từ trước đến nay, tăng thêm 4 trường so với năm trước, bao gồm Trường ĐH Y Hà Nội, Trường ĐH Y dược TP.HCM, Trường ĐH Văn Lang và Trường ĐH Công nghiệp TP.HCM.
Các trường mới gia nhập và vị trí
Phần lớn các đại diện mới ở vị trí trung bình: Y Hà Nội thuộc top 1.000, Y dược TP.HCM và Văn Lang vào top 2.000, còn Công nghiệp TP.HCM ở top 2.230 trong số 2.250 cơ sở giáo dục được xếp hạng từ 105 quốc gia và vùng lãnh thổ.
Riêng ĐH Huế năm nay vắng mặt, nối tiếp động thái của ĐH Quốc gia Hà Nội và ĐH Quốc gia TP.HCM hai năm trước. Tuy nhiên, một trường thành viên của ĐH Quốc gia TP.HCM là Bách khoa TP.HCM vẫn góp mặt ở vị trí 2.155 thế giới, giảm 438 bậc, là bước lùi sâu nhất trong xu hướng giảm chung.
Thứ hạng các trường Việt Nam
Dẫn đầu Việt Nam tiếp tục là ĐH Duy Tân (Đà Nẵng), đứng thứ 394 thế giới, giảm 106 bậc - lần đầu tụt hạng từ khi góp mặt. Trường ĐH Tôn Đức Thắng (TP.HCM) giữ vị trí số 2 nhưng rơi 232 bậc xuống 615. Trong top 1.000 còn có Trường ĐH Nguyễn Tất Thành (TP.HCM), giảm 39 hạng xuống thứ 849.
Bước lùi nhẹ nhất thuộc về ĐH Bách khoa Hà Nội, chỉ giảm 5 bậc xuống 1.808. Hai ĐH địa phương Cần Thơ và Đà Nẵng lần lượt rơi 29 và 115 bậc, xuống hạng 2.116 và 1.152.
Xu hướng tụt hạng bắt đầu từ kỳ xếp hạng năm trước, khi hầu hết đều giảm, chỉ Duy Tân thăng hạng. Năm nay, không trường nào cải thiện thứ hạng.
Các trường chưa được xếp hạng
US News ghi nhận 5 ĐH Việt Nam khác nhưng chưa cấp thứ hạng vì chưa đủ tiêu chí: Trường ĐH Công nghệ kỹ thuật TP.HCM, ĐH Kinh tế TP.HCM, Trường ĐH Công nghệ TP.HCM, Trường ĐH Kỹ thuật Lê Quý Đôn (Hà Nội) và Học viện Nông nghiệp Việt Nam (Hà Nội).
Tuy nhiên, xét theo nhóm ngành, Kinh tế TP.HCM xếp thứ 62 thế giới về kinh tế, kinh doanh; ngành khoa học cây trồng và động vật học ở Học viện Nông nghiệp Việt Nam giữ vị trí 663. Ở nhóm kỹ thuật, Trường ĐH Công nghệ TP.HCM, Trường ĐH Kỹ thuật Lê Quý Đôn và Trường ĐH Công nghệ kỹ thuật TP.HCM lần lượt xếp thứ 381, 1.366 và 1.456 toàn cầu. Trường ĐH Công nghệ TP.HCM còn có nhóm khoa học máy tính xếp thứ 715.
Phương pháp xếp hạng
Theo US News, các cơ sở giáo dục phải có tối thiểu 1.250 bài báo xuất bản từ năm 2020 đến 2024 trên tạp chí khoa học để được xếp hạng. Các trường được đánh giá dựa trên phân tích cơ sở dữ liệu từ Clarivate (Anh) - đơn vị sở hữu Web of Science và InCites. Quá trình phân tích dựa trên 13 tiêu chí chia thành 3 nhóm: định lượng, trắc lượng thư mục và khoa học xuất sắc.
Một số tiêu chí gồm: uy tín nghiên cứu toàn cầu, uy tín nghiên cứu khu vực, số lượng công bố khoa học vào nhóm 10% được trích dẫn nhiều nhất (cùng chiếm 12,5%), số công bố khoa học, tỷ lệ phần trăm công bố vào nhóm 10% được trích dẫn nhiều nhất, ảnh hưởng của trích dẫn được chuẩn hóa (cùng chiếm 10%).
Tiến sĩ LaMont Jones, thư ký tòa soạn mảng giáo dục tại US News, nhận định: “Phương pháp xếp hạng của chúng tôi tập trung vào sứ mệnh nghiên cứu và tầm ảnh hưởng học thuật của mỗi trường, giúp người học xác định các trường đang dẫn đầu trong việc tạo ra tri thức mới trên phạm vi toàn cầu”.
Trong số 2.250 cơ sở giáo dục được xếp hạng, có 409 trường đến từ Trung Quốc, nhiều hơn Mỹ (275). Ba quốc gia xếp sau là Ấn Độ (123), Anh (93), Nhật Bản (86). Ở top 10, Trung Quốc có một đại diện là Thanh Hoa (thứ 6), Anh có 2, Mỹ có 6, trong đó 3 trường đầu là Harvard, MIT và Stanford.
US News bắt đầu xếp hạng đại học và trường phổ thông ở Mỹ từ năm 1983. Năm 2014, lần đầu công bố bảng xếp hạng đại học tốt nhất toàn cầu với 500 đại diện từ 49 quốc gia, vùng lãnh thổ và phát triển lên hàng ngàn như hiện nay.
