Vòng chung kết cuộc thi vô địch quốc gia STEM, AI và Robotics (VSAR) năm học 2025 - 2026 vừa được tổ chức tại Hà Nội, quy tụ gần 3.000 học sinh đến từ 29 tỉnh, thành phố trên cả nước. Cuộc thi do Báo Tiền Phong, Trung tâm Đổi mới sáng tạo Quốc gia (NIC), Hội đồng Đội Trung ương và Đại học Bách khoa Hà Nội phối hợp tổ chức, nhằm khơi dậy niềm say mê khoa học, tinh thần sáng tạo và khát vọng làm chủ công nghệ trong học sinh.
Với chủ đề “Năng lượng cho tương lai”, ban tổ chức mong muốn mỗi thí sinh không chỉ tham gia một sân chơi công nghệ mà còn cảm nhận được trách nhiệm kiến tạo một tương lai xanh hơn, thông minh hơn và bền vững hơn. Các thí sinh tham gia nhiều giải đấu đa dạng, phù hợp với nhiều lứa tuổi và năng lực, bao gồm: Giải vô địch quốc gia STEM, AI và Robotics; Giải vô địch IYRC Việt Nam; Giải vô địch Tekmonk Coding Olympiad; Giải vô địch Greenbot và Giải đấu Robot Olympiad.
Robot Olympiad: Sân chơi công nghệ cho học sinh 6-17 tuổi
Robot Olympiad là hoạt động trong khuôn khổ VSAR, tạo sân chơi công nghệ cho học sinh từ 6 đến 17 tuổi, thúc đẩy tư duy sáng tạo, năng lực giải quyết vấn đề, thiết kế, lập trình và ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) vào thực tiễn. Nội dung thi mô phỏng các tình huống thực tế, yêu cầu các đội thiết kế, lắp ráp và lập trình robot tích hợp AI để thực hiện chuỗi nhiệm vụ như nhận diện mục tiêu, di chuyển chính xác, xử lý vật thể, phối hợp đội hình và hoàn thành nhiệm vụ trong thời gian quy định. Kết quả được đánh giá dựa trên độ chính xác, tốc độ, chiến lược, mức độ sáng tạo và hiệu suất vận hành tổng thể.
Tại vòng chung kết, các thí sinh dự giải Robot Olympiad tham gia theo ba bảng: STEMOPEN, ROBOSPORT và VRC-VNV ROBOTICS CHALLENGE.
Bảng STEMOPEN
Robot được chế tạo từ các bộ công cụ giáo dục như mBot1, mBot2, Ultimate hoặc Enginos. Ở nội dung thi của học sinh tiểu học, các đội điều khiển robot di chuyển đến khu vực rác tập kết, đưa rác về thùng và phân loại. Với nội dung mở rộng cho học sinh từ 6 đến 17 tuổi, robot làm nhiệm vụ vận chuyển hàng hóa về kho trên sa bàn quy định.
Bảng ROBOSPORT
Bảng đấu mang màu sắc thể thao, yêu cầu robot phối hợp thực hiện các nhiệm vụ điền kinh, bóng đá và bóng rổ. Ở nhóm Junior (tiểu học), Robot 1 và Robot 2 phối hợp trong phần điền kinh, sau đó Robot 1 thực hiện nhiệm vụ bóng rổ, Robot 2 thực hiện nhiệm vụ bóng đá. Ở nhóm Senior (THCS), cấu trúc nhiệm vụ tương tự nhưng độ khó cao hơn, có thêm yêu cầu tránh chướng ngại vật, đưa nhiều bóng vào khung thành theo thứ tự hoặc nhận diện mô hình 3D để ném bóng vào rổ phù hợp.
Bảng VRC-VNV ROBOTICS CHALLENGE
Bảng đấu có chủ đề “Tera Protocol”, thí sinh sử dụng Robot Leanbot, lập trình trên nền tảng Pythaverse để hoàn thành năm nhiệm vụ: Thu hồi chất thải đô thị, triển khai giải pháp năng lượng tái tạo, tự động hóa hệ thống nông nghiệp bền vững, tối ưu hóa sản xuất bằng AI và chuyển đổi trung tâm kinh tế tuần hoàn. Cấu trúc thi đấu kết hợp giữa lập trình, chạy thử, cách ly robot và thi đấu chính thức. Thí sinh có 30 phút để lắp ráp mô hình, chạy thử robot, sau đó đưa robot vào khu vực cách ly trước khi thi. Mỗi đội có hai lượt thi, mỗi lượt hai phút, lấy điểm cao nhất. Tổng điểm các cấp độ đều là 1.000 điểm. Khi bằng điểm, ban giám khảo xét thêm các tiêu chí phụ như số nhiệm vụ hoàn thành, tổng thời gian ngắn nhất và mã nguồn ngắn gọn, dễ hiểu.
Ông Trần Nhật Dũng, Tổng giám đốc Công ty cổ phần Giáo dục Công nghệ Vì Người Việt, đơn vị hỗ trợ chuyên môn, cho biết: Ở bảng đấu này, các “bài toán” đặt ra cho học sinh vừa có tính vĩ mô, vừa có tính vi mô và mang đậm yếu tố thời sự, cụ thể là bối cảnh về việc sử dụng các công nghệ AI, năng lượng tái tạo, blockchain phục vụ phát triển bền vững, thích ứng với biến đổi khí hậu. Qua đó, học sinh không chỉ phát huy trí tuệ và cọ xát về mặt công nghệ, mà còn hiểu biết thêm về những vấn đề nóng của nhân loại như bảo vệ môi trường, năng lượng tái tạo. Cuộc thi lần này còn là cơ hội tích lũy kinh nghiệm làm tiền đề để các em chuẩn bị tham dự cuộc thi AIROC quốc tế vào tháng 11 tới.
