Bảo hiểm y tế (BHYT) dành cho học sinh - sinh viên (HSSV) là chính sách quan trọng nhằm bảo vệ sức khỏe cho thế hệ trẻ. Theo BHXH TP.HCM, quy định này áp dụng cho tất cả HSSV đang theo học tại các cơ sở giáo dục thuộc hệ thống giáo dục quốc dân trên địa bàn thành phố, ngoại trừ các trường hợp đã tham gia BHYT theo nhóm đối tượng khác hoặc HSSV nước ngoài không được cấp học bổng từ ngân sách Nhà nước Việt Nam.
Lưu ý về đối tượng tham gia
BHXH TP.HCM lưu ý, HSSV đã tham gia BHYT hộ gia đình trước đó thì phải chuyển sang tham gia BHYT HSSV tại trường đang theo học nhằm bảo đảm cơ sở giáo dục được trích kinh phí chăm sóc sức khỏe ban đầu. Số tiền đóng BHYT được tính theo công thức: Mức tham chiếu x 4,5% x số tháng tham gia.
Phương thức đóng và thời hạn
Theo BHXH TP.HCM, sinh viên thực hiện đăng ký và đóng tiền trực tiếp tại cơ sở giáo dục ngay từ đầu năm học hoặc đầu khóa học. Nhà trường có trách nhiệm đôn đốc, thu tiền và lập danh sách để cơ quan BHXH cấp thẻ kịp thời, bảo đảm quyền lợi cho 100% học sinh, sinh viên.
Trường hợp thẻ BHYT của HSSV hết hạn vào các tháng còn lại trong năm 2026 hoặc chưa tham gia trước đó thì chỉ cần đóng tiền cho thời gian còn lại đến ngày 31.12 (năm tài chính), sau đó mới đóng trọn gói cho năm 2027.
Đối tượng hộ cận nghèo và các nhóm khác
Đối với HSSV thuộc hộ cận nghèo, việc tham gia BHYT thực hiện tại địa phương. Nếu địa phương chưa cấp thẻ thì có thể tham gia tại trường. Khi được cấp thẻ theo diện đối tượng khác, người tham gia sẽ được hoàn trả phần tiền đã đóng tại trường tính từ thời điểm thẻ mới có hiệu lực.
Với HSSV đang sử dụng thẻ BHYT theo các nhóm đối tượng khác như thân nhân công an, quân đội hoặc hộ nghèo…, khi thẻ hết hạn và không được gia hạn theo diện cũ thì phải tiếp tục tham gia BHYT theo nhóm HSSV tại trường từ tháng kế tiếp.
Mức đóng BHYT hộ gia đình và các nhóm được ngân sách hỗ trợ
Đối với người tham gia BHYT theo hộ gia đình, mức đóng được giảm dần từ thành viên thứ 2 trở đi. Mức đóng theo các phương thức 3 tháng, 6 tháng và 12 tháng áp dụng theo quy định hiện hành. Riêng các đối tượng được ngân sách nhà nước hỗ trợ một phần mức đóng theo quy định của pháp luật và nghị quyết của HĐND TP.HCM, số tiền đóng BHYT được tính theo công thức: Mức tham chiếu x 4,5% x số tháng tham gia.
Điều chỉnh tiền lương làm căn cứ đóng các loại bảo hiểm bắt buộc
Theo quy định mới, tiền lương tháng làm căn cứ đóng bảo hiểm đối với người lao động được xác định theo giới hạn sàn và trần. Đối với BHXH bắt buộc, BHYT và BHTNLĐ-BNN, mức tiền lương làm căn cứ đóng thấp nhất bằng mức tham chiếu và cao nhất bằng 20 lần mức tham chiếu tại thời điểm đóng. Đối với bảo hiểm thất nghiệp (BHTN), tiền lương làm căn cứ đóng thấp nhất bằng mức tham chiếu, trong khi mức cao nhất bằng 20 lần mức lương tối thiểu vùng tại thời điểm đóng. Theo danh mục địa bàn áp dụng từ ngày 1.1.2026 trên địa bàn TP.HCM, mức lương tối thiểu vùng được áp dụng theo từng khu vực tương ứng.
Quy định mức đóng và hỗ trợ đối với BHXH tự nguyện
Người tham gia BHXH tự nguyện được chủ động lựa chọn mức thu nhập làm căn cứ đóng. Mức thấp nhất bằng chuẩn hộ nghèo khu vực nông thôn là 1,5 triệu đồng/tháng, trong khi mức cao nhất bằng 20 lần mức tham chiếu, tương đương 50,6 triệu đồng/tháng. Ngân sách nhà nước hỗ trợ tiền đóng BHXH tự nguyện theo tỷ lệ phần trăm trên mức đóng hằng tháng tính theo chuẩn hộ nghèo khu vực nông thôn. Thời gian hỗ trợ tối đa là 10 năm (120 tháng). Mức hỗ trợ cụ thể được áp dụng theo từng nhóm đối tượng. Trường hợp một người thuộc nhiều nhóm được hỗ trợ khác nhau sẽ được hưởng mức hỗ trợ cao nhất.
BHXH TP.HCM lưu ý, đối với người tham gia BHYT hoặc BHXH tự nguyện đã đóng theo kỳ 3 tháng, 6 tháng, 12 tháng hoặc đóng một lần cho nhiều năm, nếu trong thời gian tham gia có thay đổi về mức hỗ trợ, chuẩn hộ nghèo nông thôn, mức đóng BHYT hoặc mức tham chiếu thì không điều chỉnh phần chênh lệch; người tham gia và ngân sách nhà nước không phải đóng bổ sung hoặc được hoàn trả. Đối với các đơn vị sử dụng lao động đã kê khai đầy đủ tiền lương và phụ cấp theo hợp đồng lao động, BHXH TP.HCM sẽ tự điều chỉnh mức lương cao nhất làm căn cứ đóng BHXH, BHYT, BHTN và BHTNLĐ-BNN, không cần nộp hồ sơ điều chỉnh. Trường hợp kê khai chưa đúng, doanh nghiệp phải chủ động lập hồ sơ điều chỉnh theo quy định.
Lương cơ sở tăng, người tham gia BHXH được hưởng lợi gì?
Theo BHXH TP.HCM, từ ngày 1.7, mức lương cơ sở tăng từ 2,34 triệu đồng lên 2,53 triệu đồng/tháng, kéo theo nhiều khoản trợ cấp BHXH được điều chỉnh tăng. Một số mức hưởng mới đáng chú ý: Trợ cấp một lần khi sinh con hoặc nhận nuôi con nuôi dưới 6 tháng tuổi tăng từ 4,68 triệu đồng lên 5,06 triệu đồng. Trợ cấp mai táng tăng từ 23,4 triệu đồng lên 25,3 triệu đồng. Trợ cấp tuất hàng tháng tăng từ 1,17 triệu đồng lên 1,265 triệu đồng/tháng; trường hợp không có người trực tiếp nuôi dưỡng tăng từ 1,638 triệu đồng lên 1,771 triệu đồng/tháng. Ngoài ra, từ ngày 1.7, mức tiền lương làm căn cứ đóng BHXH bắt buộc được điều chỉnh từ 2,53 triệu đồng/tháng (mức tối thiểu) đến 50,6 triệu đồng/tháng (mức tối đa).
