Xu hướng 'viện dưỡng lão thanh niên' bùng nổ tại Trung Quốc và Malaysia
Một hiện tượng mới lạ đang thu hút sự chú ý tại châu Á: các 'viện dưỡng lão thanh niên' dành cho người trẻ từ 20-45 tuổi. Thay vì gắn với người cao tuổi, những cơ sở này cung cấp không gian nghỉ dưỡng ngắn hạn với giá cả phải chăng, giúp giới trẻ thoát khỏi nhịp sống hối hả đô thị.
Hiện tượng toàn cầu hóa của lối sống 'sống chậm'
Thuật ngữ 'qing nian yang lao yuan' (viện dưỡng lão cho thanh niên) bắt nguồn từ Trung Quốc và nhanh chóng lan sang Malaysia. Các cơ sở này thường nằm ở ngoại ô hoặc nông thôn, tổ chức hoạt động như thiền định, vẽ tranh, làm nông và ăn uống tập thể. Mục tiêu là tạo môi trường để người trẻ tạm dừng, hồi phục tinh thần và thể chất.
Tại Trung Quốc, mô hình này khởi đầu từ cuối năm 2022 tại Giang Môn (Quảng Đông) và Tây Song Bản Nạp (Vân Nam). Đến cuối 2024, đã có hơn 2.000 cơ sở trải dài 20 tỉnh thành. Trên nền tảng RedNote, hashtag liên quan thu hút gần 10 triệu lượt xem, cho thấy sức hút mạnh mẽ.
Ở Malaysia, cơ sở đầu tiên khai trương tại Gopeng, Perak vào tháng 12/2025, do một thanh niên 25 tuổi điều hành. Dư luận mạng phản ứng trái chiều: một số chỉ trích giới trẻ 'quá nhạy cảm', số khác thông cảm với áp lực mà họ đối mặt.
Nguyên nhân sâu xa từ biến đổi xã hội
Phó giáo sư Koh Sin Yee từ Đại học Brunei Darussalam chỉ ra ba yếu tố chính thúc đẩy xu hướng này. Thứ nhất, ảnh hưởng của 'nghỉ việc thầm lặng', nơi giới trẻ toàn cầu ưu tiên cân bằng cuộc sống thay vì theo đuổi thành công nghề nghiệp truyền thống. Gen Z và Millennials coi trọng công việc có ý nghĩa, linh hoạt và sẵn sàng tạm dừng sự nghiệp để bảo vệ sức khỏe.
Thứ hai, sự phổ biến của làm việc từ xa và lối sống du mục số. Khoảng 30% khách hàng tại các viện dưỡng lão thanh niên ở Trung Quốc là người làm việc từ xa, bị thu hút bởi giá thuê hợp lý và môi trường cộng đồng.
Thứ ba, mạng xã hội đóng vai trò quảng bá, biến đây thành 'dự án thương mại' đáp ứng nhu cầu tâm lý. Tại Trung Quốc, hiện tượng này còn phản ánh tình trạng thất nghiệp gia tăng và cuộc sống đô thị cạnh tranh khốc liệt hậu đại dịch, dẫn đến tâm lý chán nản và xu hướng 'nằm thẳng'.
Trải nghiệm thực tế: Câu chuyện từ một nhiếp ảnh gia
Ren Binglin, 25 tuổi, một nhiếp ảnh gia tự do, đã dành gần hai tháng tại Guanye Youth Retirement Village ở Hà Bắc, Trung Quốc. Với giá 3.600 NDT (khoảng 500 USD) mỗi tháng bao gồm ăn uống, anh được tận hưởng phòng có view núi, cửa sổ lớn và các tiện nghi đầy đủ.
'Hầu hết người tôi gặp đều gặp khó khăn trong cuộc sống, sự nghiệp hoặc tình cảm. Có một luật sư chia sẻ về sự mệt mỏi vì công việc bận rộn', Binglin kể. Các hoạt động như hái trái cây, đi bộ đường dài, thiền định và tụ tập bên đống lửa giúp anh và những người khác 'nạp lại năng lượng' và tìm thấy sự kết nối thực sự, khác xa cuộc sống mặt nạ ở thành phố.
Triển vọng và thách thức cho thị trường ngách
Tại Malaysia, cơ sở ở Gopeng tạm ngừng hoạt động, cho thấy nhu cầu có thể không mạnh như ở Trung Quốc. Koh Sin Yee nhận định: 'Ở Malaysia, đây giống kỳ nghỉ ngắn hạn, trong khi tại Trung Quốc, nó gắn với khủng hoảng hệ thống ở giới trẻ.'
Tuy nhiên, việc quảng bá trên mạng xã hội theo mô hình Trung Quốc cho thấy sự mô phỏng trực tiếp, đặc biệt khi RedNote có hơn 2,5 triệu người dùng tại Malaysia, trở thành thị trường lớn thứ hai ngoài Trung Quốc đại lục và Đài Loan.
Về tính bền vững, chuyên gia cảnh báo mô hình này cần quản lý chặt chẽ. 'Các vấn đề như cấp phép, tiêu chuẩn vận hành và bảo vệ người tiêu dùng là then chốt. Nếu được điều tiết tốt, ngành công nghiệp non trẻ này có thể tạo ra thị trường ngách tiềm năng, kết hợp du lịch, chăm sóc sức khỏe và phúc lợi xã hội cho giới trẻ', Koh Sin Yee kết luận.
