Sau gần 4 năm ở nhà chăm sóc hai con nhỏ, chị Lan quyết định quay trở lại thị trường lao động. Khác với suy nghĩ ban đầu rằng đi làm lại sẽ kéo theo chi phí tăng vọt, chị nhận ra vấn đề cốt lõi nằm ở cách quản lý dòng tiền chứ không phải số tiền kiếm được nhiều hay ít.
Thay đổi tư duy tài chính
“Tháng đầu tiên đi làm lại, tôi khá lo vì cảm giác tiền ra nhiều hơn trước. Nhưng khi ngồi ghi lại từng khoản, tôi nhận ra vấn đề không nằm ở việc chi nhiều hay ít, mà là trước đây tiền không được chia rõ ràng”, chị Lan chia sẻ. Thay vì để toàn bộ thu nhập nằm chung trong một tài khoản rồi chi tiêu theo cảm tính, chị bắt đầu tách dòng tiền theo mục đích cụ thể. Sau khoảng hai tháng điều chỉnh, khoản tiền dư ổn định ở mức 2,5 đến 3 triệu đồng mỗi tháng. Điều khiến chị bất ngờ nhất là gia đình không phải cắt giảm quá mạnh nhu cầu sinh hoạt: bữa ăn vẫn đủ món, cuối tuần vẫn có khoản nhỏ cho con đi chơi.
Bảng chi tiêu trước khi đi làm lại: Tưởng tiết kiệm nhưng khó kiểm soát
Trước đây, khi chỉ có một nguồn thu nhập chính từ chồng, chị Lan cố gắng chi tiêu tiết kiệm nhưng lại thiếu kế hoạch cụ thể. Nhiều khoản nhỏ phát sinh khiến tổng chi cuối tháng thường cao hơn dự tính. Cụ thể, bảng chi tiêu trung bình khi chưa đi làm lại như sau:
- Ăn uống: 6.000.000 đồng
- Tiền điện nước, internet: 1.500.000 đồng
- Sữa, đồ cho con: 2.800.000 đồng
- Chi phí sinh hoạt phát sinh: 2.000.000 đồng
- Đi lại: 700.000 đồng
- Mua sắm linh tinh: 1.500.000 đồng
- Hiếu hỉ, giao lưu: 1.000.000 đồng
Tổng chi: 15.500.000 đồng. Điểm đáng chú ý là nhiều khoản chi không lớn nhưng cộng dồn lại khiến tổng ngân sách vượt dự tính. “Có tháng tôi nghĩ mình chi khá tiết kiệm, nhưng khi cộng lại vẫn không hiểu vì sao tiền hết nhanh”, chị nói.
Sau khi đi làm lại: Thay đổi cách chia tiền thay vì cố gắng chi ít hơn
Thay đổi lớn nhất là chị Lan áp dụng nguyên tắc chia thu nhập thành bốn nhóm chính: chi tiêu thiết yếu, giáo dục con, dự phòng và linh hoạt. Thu nhập của hai vợ chồng khoảng 25 triệu đồng mỗi tháng. Chị không đặt mục tiêu tiết kiệm quá cao ngay từ đầu mà chỉ điều chỉnh cách phân bổ. Bảng chi tiêu sau khi đi làm lại như sau:
- Ăn uống: 6.200.000 đồng
- Tiền điện nước, internet: 1.600.000 đồng
- Học phí, sinh hoạt cho con: 3.500.000 đồng
- Đi lại: 1.200.000 đồng
- Chi phí cá nhân: 1.200.000 đồng
- Hiếu hỉ, giao lưu: 1.000.000 đồng
- Quỹ dự phòng: 2.000.000 đồng
- Tiết kiệm: 3.000.000 đồng
Tổng chi: 20.700.000 đồng. Điểm khác biệt là khoản tiết kiệm và dự phòng được tách riêng ngay từ đầu tháng, thay vì chờ cuối tháng xem còn bao nhiêu mới để dành. Nhờ vậy, dù chi phí đi làm tăng lên, tổng tài chính vẫn ổn định hơn.
Ba thay đổi nhỏ giúp mỗi tháng dư thêm khoảng 3 triệu đồng
1. Không để toàn bộ tiền nằm chung một chỗ
Trước đây, tiền sinh hoạt, tiền dự phòng và tiền tiết kiệm thường nằm trong cùng một tài khoản, khiến việc theo dõi trở nên khó khăn. Sau khi tách riêng thành ba tài khoản: một tài khoản chi tiêu hàng ngày, một tài khoản tiết kiệm và một khoản tiền dự phòng, chị Lan nhận thấy mình ít có xu hướng “chi quá tay” hơn. “Cảm giác như mỗi khoản tiền đã có nhiệm vụ rõ ràng nên mình cũng hạn chế tiêu vào những việc không cần thiết”, chị nói.
2. Tăng chi phí đi lại nhưng giảm chi tiêu ngẫu hứng
Khi đi làm lại, chi phí xăng xe và ăn trưa tăng lên khoảng 1 triệu đồng mỗi tháng. Tuy nhiên, chị lại giảm đáng kể các khoản mua sắm nhỏ không có kế hoạch. Ví dụ: hạn chế mua đồ gia dụng trùng lặp, giảm mua đồ ăn vặt online, lên danh sách trước khi đi siêu thị. Những thay đổi nhỏ này giúp giảm khoảng 1 đến 1,5 triệu đồng mỗi tháng mà không ảnh hưởng nhiều đến chất lượng sống.
3. Lên khung ngân sách theo tuần thay vì theo tháng
Thay vì chỉ đặt con số tổng cho cả tháng, chị Lan chia ngân sách ăn uống thành bốn tuần. Cách này giúp chị dễ điều chỉnh khi một tuần chi nhiều hơn dự kiến. “Có tuần phát sinh tiệc sinh nhật hoặc tụ tập, tôi sẽ chủ động giảm bớt chi ở tuần sau, nhờ vậy tổng chi không bị vượt quá nhiều”, chị chia sẻ.
Không cần thắt chặt quá mức, chỉ cần chia tiền đúng cách
Theo chị Lan, việc quay lại đi làm không chỉ giúp tăng thu nhập mà còn giúp gia đình có cấu trúc tài chính rõ ràng hơn. Khoản dư 3 triệu đồng mỗi tháng không phải là con số quá lớn, nhưng mang lại cảm giác chủ động và an tâm hơn. “Tôi không đặt mục tiêu phải tiết kiệm thật nhiều ngay lập tức. Điều quan trọng là duy trì được thói quen kiểm soát dòng tiền, để mỗi tháng đều có một khoản tích lũy ổn định”, chị nói.
