Qua kiểm tra thực tế, công tác thu gom rác tại một số địa phương trên địa bàn thành phố Đà Nẵng (cũ) còn nhiều hạn chế và bất cập. Rác thải tồn đọng không được thu gom kịp thời, tình trạng chôn lấp trái quy định gây ô nhiễm môi trường, ảnh hưởng đến mỹ quan đô thị và cuộc sống người dân.
Khối lượng rác lớn, áp lực đè nặng
Theo Chi cục Bảo vệ môi trường thành phố Đà Nẵng, lượng rác thải phát sinh tại khu vực trung tâm dao động từ 1.600 đến 1.700 tấn mỗi ngày, tăng cao vào mùa du lịch và dịp lễ. Việc thu gom chậm khiến rác tồn đọng trên nhiều tuyến đường, gây bức xúc trong dân.
Hiện nay, công tác thu gom rác khu vực trung tâm chủ yếu do Công ty Cổ phần Môi trường Đô thị Đà Nẵng và Công ty TNHH MTV Môi trường Đô thị Hà Nội – Chi nhánh Miền Trung (Urenco 15) đảm nhận. Tại buổi làm việc với lãnh đạo thành phố, các doanh nghiệp môi trường cho biết họ đang gặp khó khăn về tài chính, nhân lực và cơ chế vận hành, ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng dịch vụ.
Đại diện Công ty Cổ phần Môi trường Đô thị Đà Nẵng thông tin, đơn vị hiện thu gom khoảng 1.200 tấn rác mỗi ngày với gần 650 lao động trực tiếp. Bình quân mỗi công nhân xử lý hơn 8 tấn rác/ngày, cao điểm lên tới 10 tấn. Công ty có hai nguồn thu: đấu thầu từ địa phương và thu phí từ hộ dân, doanh nghiệp. Tuy nhiên, giá thu gom rác hộ gia đình vẫn áp dụng mức cũ, trong khi chi phí nhân công, nhiên liệu và vận hành tăng cao.
Chủ tịch Hội đồng Quản trị Công ty Cổ phần Môi trường Đô thị Đà Nẵng, ông Phạm Thanh Phúc, cho hay công ty khó tuyển nhân công do lương thấp. Lực lượng lao động mỏng nhưng khối lượng rác thải ngày càng lớn, về lâu dài không thể bảo đảm việc thu gom.
Thiếu điểm tập kết, đời sống công nhân khó khăn
Đại diện các đơn vị thu gom rác cũng chỉ ra rằng Đà Nẵng thiếu điểm tập kết rác, nhất là rác thải cồng kềnh. Nhiều khu vực chung cư đông dân cư không có điểm tập kết, dẫn đến tình trạng đổ trộm và hình thành các “điểm đen” rác thải.
Chị Phạm Thị Thanh Tâm, công nhân thu gom rác tại phường Hải Châu đã 7 năm, chia sẻ mỗi ngày chị làm việc từ 17 giờ đến 24 giờ, sau đó tiếp tục thu gom các túi rác lớn. Vào dịp cao điểm, lễ Tết hoặc thiếu nhân sự, chị phải tăng ca. Chị Tâm tâm sự: “Mức lương hiện tại không cao, khó trang trải gia đình, nhất là khi các con còn đi học. Công việc nhiều, thời gian kéo dài, nếu thu gom chậm thì người dân phản ánh ngay. Chúng tôi mong muốn được quan tâm hơn đến đời sống để yên tâm làm việc.”
Giải pháp tháo gỡ từ thành phố
Tại cuộc họp xử lý vấn đề thu gom, vận chuyển, xử lý rác thải, lãnh đạo thành phố đã lắng nghe phản hồi từ doanh nghiệp và đưa ra các phương án trước mắt. Công ty Cổ phần Môi trường Đô thị Đà Nẵng sẽ triển khai thí điểm mô hình người dân cùng công nhân thu gom rác tại phường Ngũ Hành Sơn, nhằm nâng cao ý thức phân loại rác tại nguồn và giảm tải cho công nhân.
Đơn vị cũng đề xuất thành phố nghiên cứu các điểm tập kết rác dạng ngầm dưới đất để giảm mùi hôi, ô nhiễm và hạn chế rác thải tràn ra ngoài, đồng thời ban hành tiêu chí chung về vệ sinh đô thị.
Trong thời gian chờ ban hành định mức kinh tế - kỹ thuật, UBND thành phố Đà Nẵng yêu cầu các địa phương, đơn vị áp dụng quy định hiện hành để xây dựng dự toán, giá dịch vụ thu gom, vận chuyển, xử lý chất thải rắn sinh hoạt và vệ sinh môi trường sau sáp nhập. Các sở, ngành cần hoàn thiện bộ đơn giá, định mức kỹ thuật thống nhất toàn thành phố trong năm 2026 nhằm cải thiện thu nhập cho công nhân môi trường.
Các đơn vị thực hiện dịch vụ vệ sinh môi trường phải nghiêm túc thực hiện, rác thải phải được thu gom, vận chuyển hằng ngày, không để tồn đọng gây ô nhiễm. Đồng thời, cần quán triệt đội ngũ công nhân nâng cao tinh thần trách nhiệm, có chế độ đãi ngộ và lương thưởng hợp lý để người lao động yên tâm gắn bó lâu dài.
