Người dân Pháp giữ 4.000 tấn vàng, vượt dự trữ quốc gia
Theo kết quả cuộc khảo sát do EY thực hiện cho các tổ chức đại diện ngành trang sức và kim hoàn Pháp, người dân nước này được ước tính đang sở hữu tới 4.026 tấn vàng. Con số này vượt xa mức 2.437 tấn vàng dự trữ chính thức của Ngân hàng Trung ương Pháp (Banque de France), đưa vàng tư nhân trở thành một trong những "kho tài sản" lớn nhất của nền kinh tế Pháp.
Khảo sát được thực hiện trên 2.000 người đại diện cho dân số Pháp. Kết quả cho thấy vàng vẫn hiện diện rộng rãi trong đời sống của các hộ gia đình. Khoảng 66% người Pháp sở hữu ít nhất một món đồ bằng vàng. Tuy nhiên, điều đáng chú ý không nằm ở tỷ lệ sở hữu mà nằm ở quy mô tích lũy.
Trong tổng số hơn 4.000 tấn vàng được ghi nhận, vàng đầu tư chiếm tỷ trọng lớn nhất. Dù chỉ chiếm khoảng 19% số hiện vật được sở hữu, nhóm tài sản này tương đương tới 2.392 tấn vàng. Phần còn lại là trang sức vàng với khoảng 1.634 tấn. Điều này cho thấy người Pháp không chỉ coi vàng là vật phẩm trang sức mà còn xem đây là công cụ bảo toàn tài sản trong dài hạn.
Tuy vậy, lượng vàng này không phân bổ đồng đều. Chỉ khoảng 12% dân số nắm giữ trên 100 gram vàng, chủ yếu dưới dạng tiền vàng hoặc thỏi vàng. Đây là nhóm sở hữu phần lớn lượng vàng đầu tư trong dân cư.
“Kho báu ngủ quên” đang nằm trong két sắt và ngăn tủ
Mặc dù sở hữu lượng vàng rất lớn, người Pháp lại rất ít giao dịch loại tài sản này. Theo khảo sát, khoảng 69% lượng vàng đang ở trạng thái "không hoạt động", tức được giữ lâu dài mà không bán, không trao đổi và trong nhiều trường hợp cũng không sử dụng. Riêng đối với trang sức vàng, tỷ lệ nằm yên lên tới 76%.
Điều này tạo nên một nghịch lý đáng chú ý khi một khối tài sản có giá trị rất lớn đang tồn tại trong nền kinh tế nhưng phần lớn không tham gia vào các hoạt động giao dịch.
Việc mua bán vàng tại Pháp cũng diễn ra khá hạn chế. Chỉ 22% người sở hữu vàng cho biết họ từng bán hoặc chuyển nhượng vàng ít nhất một lần. Trong số đó, 41% cho biết giao dịch gần nhất đã diễn ra từ hơn 5 năm trước.
Không ít đồng vàng lịch sử như Louis d'or hay Napoleon vàng được lưu giữ qua nhiều thế hệ như tài sản gia đình. Thay vì xuất hiện trên thị trường, chúng được truyền lại từ cha mẹ sang con cháu như một dạng "gia bảo". Xu hướng này phản ánh một đặc điểm khá riêng của vàng vật chất. Giá trị của nó không chỉ nằm ở kim loại quý mà còn gắn với ký ức, lịch sử và truyền thống gia đình.
Vì sao người Pháp giữ vàng nhưng không muốn bán?
Kết quả khảo sát chỉ ra 3 nguyên nhân chính khiến lượng vàng khổng lồ này tiếp tục nằm yên trong dân cư.
Đứng đầu là yếu tố tình cảm. Có tới 48% người được hỏi cho biết họ không muốn bán vàng vì đây là tài sản được thừa kế hoặc gắn với những kỷ niệm gia đình.
Yếu tố thứ hai là lo ngại bị ép giá. Khoảng 40% người tham gia khảo sát cho rằng họ không chắc mình sẽ nhận được mức giá hợp lý nếu bán vàng. Sự thiếu hiểu biết về thị trường và tâm lý thiếu tin tưởng vào một số đơn vị thu mua khiến nhiều người lựa chọn tiếp tục nắm giữ.
Ngoài ra, 27% cho biết hệ thống thuế và quy định liên quan đến vàng khá phức tạp, làm giảm động lực giao dịch.
Điều thú vị là dù đang nắm giữ lượng vàng rất lớn, phần lớn người Pháp hiện cũng không có ý định mua thêm. Có tới 69% người được khảo sát cho biết không dự định mua vàng trong tương lai gần, trong khi chỉ 13% có kế hoạch gia tăng sở hữu.
Đối với trang sức vàng, động cơ mua chủ yếu liên quan đến nhu cầu thẩm mỹ, quà tặng hoặc các sự kiện như cưới hỏi. Trong khi đó, người mua vàng đầu tư thường hướng tới mục tiêu tích lũy tài sản và chuyển giao của cải cho thế hệ sau.
Đánh thức nguồn lực kinh tế từ "vàng của bà ngoại"
Nhìn rộng ra toàn châu Âu, Pháp không phải là quốc gia duy nhất có "vàng trong dân" lớn. Theo Goldbroker, các hộ gia đình Đức thậm chí còn đang nắm giữ hơn 9.000 tấn vàng vật chất, gấp nhiều lần kho dự trữ quốc gia của họ. Trong khi đó, các quốc gia như Ba Lan lại đang ráo riết thu mua vàng để củng cố tiềm lực tài chính trước những biến động địa chính trị.
Tại Pháp, các chuyên gia kinh tế cho rằng 4.000 tấn vàng này là một nguồn lực kinh tế tiềm năng nhưng chưa được khai thác hiệu quả. Để "đánh thức" kho báu đang ngủ quên này, nhiều đề xuất đã được đưa ra, trọng tâm là đơn giản hóa chính sách thuế. Hiện tại, người dân phải giữ vàng tới 22 năm mới được miễn hoàn toàn thuế lợi nhuận - một khoảng thời gian quá dài đối với các quyết định đầu tư linh hoạt.
Bên cạnh đó, việc khôi phục một thị trường giao dịch vàng nội địa sôi động, cập nhật giá cả minh bạch hàng ngày theo đơn vị đo lường địa phương được kỳ vọng sẽ giúp người dân tự tin hơn trong việc mua bán. Nếu các rào cản về thuế và tâm lý được tháo gỡ, "vàng của bà ngoại" sẽ không chỉ nằm im trong két sắt mà có thể trở thành dòng vốn luân chuyển, đóng góp vào sự tăng trưởng chung của nền kinh tế.
"Lượng vàng hơn 4.000 tấn trong dân cư Pháp là một nguồn tài sản khổng lồ. Nếu được khơi thông qua các chính sách phù hợp, kho báu này hoàn toàn có thể trở thành bệ đỡ cho sự phục hồi tài chính quốc gia", chuyên gia kinh tế Philippe Herlin cho biết.
