Dân số Việt Nam đạt 102,3 triệu người, tốc độ tăng chậm, cơ cấu già hóa
Theo số liệu từ Cục Thống kê, Bộ Tài chính, dân số trung bình của Việt Nam năm 2025 đạt 102,3 triệu người, tăng xấp xỉ 1% so với năm 2024. Tuy nhiên, tốc độ tăng dân số có xu hướng chậm lại, phản ánh những thay đổi sâu sắc trong cơ cấu nhân khẩu học của quốc gia.
Cơ cấu dân số chuyển dịch mạnh mẽ
Cơ cấu dân số Việt Nam tiếp tục chuyển dịch theo hướng già hóa. Nhóm người trẻ từ 0-14 tuổi giảm, trong khi tỷ trọng nhóm từ 60 tuổi trở lên tăng lên. Đáng chú ý, nhóm dân số trong độ tuổi lao động (15-59 tuổi) vẫn chiếm tỷ trọng cao, đạt 62,7%, cho thấy Việt Nam vẫn đang trong giai đoạn cơ cấu dân số vàng.
Tổng tỷ suất sinh năm 2025 là 1,93 con/phụ nữ, tăng nhẹ so với mức 1,91 con/phụ nữ của năm 2024. Tuy nhiên, xét trong cả giai đoạn từ năm 2020 đến nay, mức sinh vẫn đang trong xu hướng giảm và được dự báo sẽ tiếp tục duy trì trong những năm tới.
Mất cân bằng giới tính và tử vong thấp
Tình trạng mất cân bằng giới tính khi sinh vẫn ở mức cao, với tỷ số giới tính khi sinh (SRB) là 110 bé trai trên 100 bé gái. So với năm 2024, tỷ số này đã giảm nhưng vẫn cao hơn mức cân bằng tự nhiên là 105 bé trai/100 bé gái.
Mức tử vong của dân số tiếp tục duy trì ở mức thấp. Tỷ suất chết thô năm 2025 là 6,1‰, tỷ lệ tử vong trẻ sơ sinh (IMR) là 11,2‰, và tuổi thọ trung bình đạt 74,7 tuổi.
Thị trường lao động ổn định với nhiều điểm sáng
Lao động có việc làm tính chung cả năm 2025 đạt 52,4 triệu người, tăng 578,3 nghìn người (tương ứng tăng 1,12%) so với năm 2024. Sự tăng trưởng này chủ yếu đến từ khu vực thành thị.
Cơ cấu lao động có việc làm năm 2025 tiếp tục chuyển dịch theo hướng công nghiệp hóa và phát triển dịch vụ. Cụ thể:
- Khu vực dịch vụ chiếm tỷ trọng lớn nhất với 40,8%.
- Khu vực công nghiệp và xây dựng chiếm 33,5%.
- Khu vực nông, lâm nghiệp và thủy sản giảm xuống còn 25,7%.
Xu hướng này phù hợp với mục tiêu chuyển dịch cơ cấu lao động gắn với tăng trưởng và nâng cao năng suất của nền kinh tế.
Chất lượng lao động được cải thiện
Tỷ lệ lao động qua đào tạo có bằng, chứng chỉ ước đạt 29,2% trong năm 2025, tăng 0,9 điểm phần trăm so với năm trước. Con số này đã đạt mục tiêu về lao động qua đào tạo có bằng, chứng chỉ (từ 29,0-29,5%) theo Nghị quyết số 158/2024/QH15 của Quốc hội.
Thu nhập bình quân tháng của người lao động cũng được cải thiện đáng kể, đạt mức trung bình 8,4 triệu đồng/người/tháng, tăng 8,9% so với năm 2024.
Những thách thức còn tồn tại
Mặc dù thị trường lao động năm 2025 khá ổn định, vẫn tồn tại một số vấn đề đáng quan tâm. Tỷ lệ thất nghiệp của thanh niên từ 15-24 tuổi trong quý IV/2025 ở mức 9,04%, cao hơn đáng kể so với tỷ lệ thất nghiệp chung.
Khoảng 1,4 triệu thanh niên từ 15-24 tuổi không có việc làm và không tham gia học tập, đào tạo, chiếm 10,2% tổng số thanh niên. Con số này tăng 124,3 nghìn người so với cùng kỳ năm 2024, phản ánh những khó khăn của thanh niên trong quá trình chuyển tiếp từ học tập sang việc làm.
Tỷ lệ thất nghiệp và thiếu việc làm tiếp tục duy trì ở mức thấp với khoảng 1,06 triệu người trong độ tuổi lao động thất nghiệp và khoảng 772,5 nghìn người thiếu việc làm. Tỷ lệ này tương ứng là 2,22% và 1,65%.
Nhìn chung, bức tranh dân số và lao động Việt Nam năm 2025 cho thấy sự ổn định nhưng cũng đặt ra những thách thức cần giải quyết, đặc biệt trong bối cảnh già hóa dân số và nhu cầu nâng cao chất lượng nguồn nhân lực.
