Người cha nghèo lênh đênh sông Sài Gòn, chắt chiu từng vỏ lon để nuôi con gái não bẩm sinh
Biết con gái mắc bệnh não bẩm sinh từ trong bụng mẹ, nhiều người khuyên bỏ nhưng ông Nguyễn Văn Mạnh vẫn quyết định giữ lại. Hơn một thập kỷ lênh đênh trên sông Sài Gòn, người cha ấy chắt chiu từng vỏ lon 200 đồng để đổi lấy tiền thuốc cho đứa con gái 26 tuổi nhưng chỉ nặng vỏn vẹn 15 kg.
"Nhà" chưa đầy 5 mét vuông trên sông Sài Gòn
Buổi sáng đầu tháng 4.2026, chúng tôi tìm đến "nhà" của ông Nguyễn Văn Mạnh. Đó là chiếc ghe cũ rộng chưa đầy 5 m2 neo dưới chân cầu Bình Lợi. Trưa nắng gắt, ông lui cụi bên chiếc bếp ga mini đã hoen rỉ. Ngồi trong ghe là chị Nguyễn Thị Kiều Loan (26 tuổi) - con gái của ông Mạnh.
Lúc chị Loan còn trong bụng mẹ, bác sĩ đã chẩn đoán rằng chị mắc bệnh não nhưng ông Mạnh nhất quyết không bỏ. Chị Loan mắc bệnh não bẩm sinh, không thể giao tiếp hay đi lại như người bình thường. Mọi sinh hoạt từ tắm rửa, vệ sinh đến ăn uống của chị đều gói gọn trong đôi tay gầy guộc của người cha. Đôi mắt ngây dại nhưng khuôn mặt luôn nở nụ cười vô hồn khi thấy cha bưng bát cơm đến gần.
Lý do chọn cuộc sống lênh đênh
Trước khi trở thành "cư dân" trên sông Sài Gòn, ông Mạnh từng có những ngày tháng bám trụ bằng nghề bán vé số. Song, một tháng tiền thuê trọ và điện nước ngốn vài triệu đồng, trong khi mỗi ngày đi mòn gót, ông cũng chỉ lời được 100.000 - 200.000 đồng.
"Tiền đâu mà đóng nổi. Bán vé số mà mang con theo thì người ta nói mình ác. Nhưng để nó ở nhà một mình thì quá nguy hiểm, không ai lo", ông Mạnh nhớ lại lý do chọn lênh đênh trên sông Sài Gòn cách đây 15 năm.
Cuộc sống mưu sinh trên sông
Chiếc ghe cũ trở thành mái nhà và cũng là phương tiện mưu sinh duy nhất của hai cha con. Mọi đồ dùng trong "nhà" đều có tuổi đời bằng đúng thời gian họ lênh đênh. Tài sản quý giá nhất trên ghe là chiếc điện thoại cũ, là vật dụng duy nhất để ông Mạnh liên lạc với người vợ đang đi làm thuê ở nơi xa, mỗi tháng mới về thăm một lần.
Cuộc sống của hai cha con thuận theo con nước, lục bình trôi tới đâu, ghe trôi tới đó. Công việc chính của ông là vớt ve chai dọc mạn sông. Mỗi chiếc vỏ lon vớt lên bán được 200 đồng. Một ngày làm việc miệt mài giúp ông Mạnh kiếm được khoảng 70.000 - 80.000 đồng. Số tiền đó phải co kéo cho đủ tiền ăn của hai người.
Gánh nặng tiền thuốc và nỗi sợ hãi
Gánh nặng lớn nhất không nằm ở bữa cơm mỗi ngày, mà là khoản 2 triệu đồng tiền thuốc hằng tháng của chị Loan. Căn bệnh não bẩm sinh khiến chị bị chảy máu cam liên tục nếu không được uống thuốc đều đặn. Có những đợt trong túi hết tiền, ông Mạnh đành mang chiếc điện thoại đi cầm cố để có tiền mua thuốc cho con.
Khi chúng tôi hỏi về khó khăn của ông khi sống trên sông Sài Gòn, ông Mạnh kể rằng nỗi sợ lớn nhất đời ông là việc con gái bị sóng đánh rớt xuống sông. "Có lần một chiếc ca nô chạy qua tạo sóng quá mạnh, hất văng con tôi xuống sông". May mắn ông cứu kịp, nhưng từ đó, dù là lúc ăn hay nằm ngủ trong lòng ghe, chị Loan luôn phải mặc chiếc áo phao màu xanh sờn cũ.
Niềm an ủi từ tiếng cười con gái
"Nó toàn cười không à…" Niềm an ủi lớn nhất trong cuộc đời ông Mạnh chính là tiếng cười của con gái. Suốt 26 năm qua, kể từ khi chị Loan chào đời với chẩn đoán não bẩm sinh, ông Mạnh hiếm khi thấy con khóc. "Từ ngày nó đẻ ra tới giờ, kiếm tiếng khóc của nó cũng khó. Nó cười không à...", ông Mạnh nói, mắt không rời khỏi con.
Giây phút biết con không thể vẹn tròn như bao đứa trẻ khác, nỗi đau xót ấy cứ âm ỉ, cắt cứa vào gan ruột của người cha suốt mấy mươi năm. Ngày ngày nhìn con gái cười thơ dại, ông vừa thương con đến thắt lòng, vừa tự trách bản thân vì chẳng thể cho con một cơ thể lành lặn. Tiếng cười thơ dại ấy vừa là niềm an ủi, vừa là nỗi đau thắt lòng của người cha.
Những lúc mệt mỏi, ông Mạnh lại ngồi tâm sự với con. Người con gái ấy không hiểu lời cha nói, nhưng chị đáp lại bằng nụ cười. "Nhìn nó cười mình cũng đỡ buồn", ông nói. Có lẽ đây là thứ ngôn ngữ duy nhất duy trì sợi dây liên kết giữa hai cha con.
Ước mong giản dị của người cha
Bản thân ông Mạnh cũng đang bị bệnh thận. Nhưng ông chọn chữa cho con trước, chữa cho mình sau. Đã 8 năm ông chưa về quê vì tiền ăn còn không đủ, lấy đâu ra tiền tàu xe.
Mỗi tối, khi TP.HCM lên đèn rực rỡ, chiếc ghe nhỏ lại lặng lẽ neo đậu dưới chân cầu Bình Lợi. Chị Loan nằm ngủ trong lòng thuyền, còn ông Mạnh trải chiếc võng ra mạn, nhìn sóng nước dập dềnh.
Ước mong duy nhất của người cha nghèo lúc này không phải là sự giàu sang, mà chỉ mong trời Phật cho sức khỏe để sống tiếp, vì "mình chết đi rồi thì ai lo cho con". Câu hỏi ấy rơi vào thinh lặng của dòng sông Sài Gòn, đau đáu dưới những nhịp cầu.
