Chiến tranh đã lùi xa hơn nửa thế kỷ, nhưng những người lính tình nguyện Việt Nam hy sinh tại Campuchia vẫn chưa thể trở về quê nhà. Với tinh thần "uống nước nhớ nguồn", tỉnh Tây Ninh đang đẩy mạnh chiến dịch tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ.
Kết quả tìm kiếm vượt kế hoạch
Trong mùa khô 2025-2026 (giai đoạn 25), các Đội K70, K71 và K73 đã tìm kiếm, quy tập được 511 bộ hài cốt liệt sĩ, đạt 149% kế hoạch. Theo Thượng tá Nguyễn Hoài Thanh, Chính trị viên Đội K71: "Đội tôi đã quy tập được 207 bộ hài cốt liệt sĩ, thể hiện đạo lý uống nước nhớ nguồn, đền ơn đáp nghĩa. Chúng tôi xây dựng ý chí quyết tâm đem hài cốt các anh về với quê hương, Tổ quốc."
Tổng số hài cốt liệt sĩ được đưa về nước sau 25 giai đoạn đã lên tới 9.183 bộ. Năm 2026, Ban Chỉ đạo 515 tỉnh Tây Ninh tiếp nhận 222 thông tin về hài cốt liệt sĩ, trong đó 42 thông tin trong nước và 180 thông tin tại Campuchia. Ủy ban nhân dân cấp xã đã phát hơn 144.000 phiếu thu thập thông tin phục vụ lập bản đồ tìm kiếm.
Chiến dịch 500 ngày đêm
Thực hiện chủ trương của Bộ Chính trị và Ban Chỉ đạo 515 Quốc gia, từ tháng 3/2026, Tây Ninh triển khai "Chiến dịch 500 ngày đêm" nhằm đẩy mạnh tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ, hướng tới kỷ niệm 80 năm Ngày Thương binh-Liệt sĩ (27/7/2027).
Đại tá Nguyễn Minh Tấn, Phó Chính ủy Bộ Chỉ huy Quân sự, Phó Trưởng Ban Chỉ đạo 515 tỉnh Tây Ninh, cho biết: "Chiến tranh đã lùi xa hơn 50 năm, địa hình thay đổi, người cung cấp thông tin phần lớn đã từ trần hoặc lớn tuổi, trí nhớ kém, dẫn đến việc xác định vị trí chưa chính xác. Dù khó khăn, với tinh thần trách nhiệm, chúng tôi xác định phải hoàn thành nhiệm vụ này."
Lấy mẫu ADN và huy động nguồn lực
Ban Chỉ đạo 515 tỉnh đã thành lập Đội lấy mẫu với 35 đội, 288 tổ, 1.668 thành viên. Tính đến 17/7/2026, đã lấy mẫu 13.080 mộ liệt sĩ, đạt 70,36% kế hoạch; 11/18 nghĩa trang liệt sĩ hoàn thành việc lấy mẫu. Tại Nghĩa trang liệt sĩ Đức Huệ, đã lưu trữ 3.301 mẫu hài cốt. Dự kiến đợt 1 bàn giao khoảng 8.000 mẫu cho Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam.
Bên cạnh đó, công tác thu nhận mẫu ADN thân nhân liệt sĩ đạt 5.751/6.011 trường hợp (hơn 95%). Bộ Chỉ huy quân sự tỉnh phối hợp Sở Tài chính tạm ứng gần 28 tỷ đồng cấp cho địa phương mua sắm thiết bị, hậu cần; đồng thời mua 2.074 bộ quách tiểu sành bàn giao cho các xã, phường.
Sự đồng lòng của cộng đồng
Chiến dịch nhận được sự hưởng ứng rộng rãi. Nhiều địa phương làm việc 5-6 ngày/tuần, tốc độ lấy mẫu trung bình hơn 400 mộ/ngày. Người dân quyên góp gần 400 triệu đồng thăm hỏi, động viên lực lượng làm nhiệm vụ.
Đại tá Nguyễn Minh Tấn nhấn mạnh: "Công việc vô cùng khó khăn, nhưng với tinh thần trách nhiệm, bằng mọi giá chúng tôi phải hoàn thành. Đây là nghĩa cử, là trách nhiệm của những người lính." Mỗi lá cờ Tổ quốc phủ lên linh cữu, mỗi vòng hoa kính cẩn đặt xuống là lời nhắc nhở thế hệ hôm nay không bao giờ quên những người đã ngã xuống, tiếp nối đạo lý "Uống nước nhớ nguồn" cao đẹp của dân tộc.
