Những Nhà Báo Dấn Thân Trong Tâm Dịch: Hành Trình Nhân Văn Giữa Sinh Tử
Cuộc chiến chống đại dịch Covid-19 là một thách thức chưa từng có tiền lệ, đặc biệt tại Thành phố Hồ Chí Minh, nơi điều kiện nhân lực và vật lực cho công tác phòng chống dịch gặp vô vàn khó khăn. Trong bối cảnh ấy, lãnh đạo Cơ quan Thường trực Báo Nhân Dân tại thành phố, nay là Đại diện Báo Nhân Dân khu vực miền nam, luôn đau đáu khi phân công nhiệm vụ cho đội ngũ phóng viên tại các điểm nóng. Yêu cầu hàng đầu được đặt ra là phải "giữ sự sống của mình, rồi mới tính đến công việc".
Những Hành Động Cảm Động Giữa Tâm Dịch
Ngay khi Chỉ thị số 16/CT-TTg của Thủ tướng Chính phủ về các biện pháp cấp bách phòng chống dịch có hiệu lực, những người làm báo tại khu vực phía nam đã có những lựa chọn dũng cảm. Trong chuyến công tác đầu tiên, điện thoại của phóng viên đã ghi lại hình ảnh Nguyễn Lý Hải Vinh, người đàn ông chạy bộ 15km dưới mưa để đón con chào đời trong hoàn cảnh tuyệt vọng. Vợ anh nhiễm Covid-19, phải sinh mổ với tiên lượng xấu. Nhờ sự hỗ trợ của phóng viên Báo Nhân Dân tại Đồng Tháp, Vinh được cấp giấy đi đường vào tâm dịch, và lực lượng công an đã bố trí cho anh đi nhờ xe. Khi đến rìa thành phố, anh nhận tin vợ không qua khỏi, và đứa con mới sinh phải xuất viện ngay. Xe tải không thể đi tiếp, Vinh chỉ còn cách chạy bộ trong mưa tầm tã, với điện thoại hết pin. Tại Bệnh viện Từ Dũ, phóng viên đã đại diện gia đình đón đứa bé và ôm sinh linh nhỏ bé chờ người cha. Đứa trẻ, nay đã 5 tuổi, tên Nguyễn Huỳnh Thiên Lạc, mang ý nghĩa "niềm vui trời cho". Nhưng như lời một nhà báo: "Niềm vui ấy không phải trời cho đâu, đó là niềm vui được đánh đổi bằng cả sinh mạng".
Sau sự kiện này, Báo Nhân Dân tại TP.HCM lại được Bệnh viện Từ Dũ nhờ hỗ trợ đưa một thiên thần ba ngày tuổi, có bố mẹ là F0 đang cách ly, về với người thân ở Đắk Lắk. Để phòng dịch, các phóng viên và tình nguyện viên, bao gồm một sư thầy, đã cạo trọc đầu. Trên chuyến xe đêm dài 500km, họ cùng nhau đưa đứa bé sơ sinh chưa mọc tóc ra khỏi vùng nguy hiểm. Không ai bắt ép, nhưng trong hoàn cảnh ấy, ai cũng sẵn sàng hành động nhân văn.
Lan Tỏa Hành Động Nhân Ái
Trong thời điểm phải mặc đồ bảo hộ kín mít và chỉ được dùng điện thoại để tác nghiệp, công việc của phóng viên không dừng lại ở việc đưa tin. Họ còn dấn thân, chia sẻ và tạo sự lan tỏa của những hành động nhân văn. Chương trình "Trao oxy - nối dài sự sống" ra đời, với các đội xe đổi-nạp oxy cho bệnh viện, nâng công suất sử dụng bình lên 3-4 lần mỗi ngày. Sau khi thông tin được đăng tải trên Báo Nhân Dân điện tử và mạng xã hội, nhiều nhóm hỗ trợ đã hình thành, như Đội hỗ trợ F0 khó thở, Team nạp oxy miễn phí tận nhà.
Nhật ký công tác ngày 12/8/2021 ghi lại một cuộc điện thoại khẩn thiết: ba người mới mất ở quận 8 cần được vận chuyển quan tài từ quận 2. Phóng viên đã liên hệ chùa Bửu Đà (Quận 10) để mượn xe tải và cả tài xế là sư Thích Đức Minh cùng phụ xe là sư Thích Đức Nghĩa. Sư Thích Đức Minh chia sẻ, dù thường xuyên đứng trước quan tài, đây là lần đầu các sư đi "ship" quan tài.
Những Khoảnh Khắc Đau Thương Và Hy Vọng
Tháng 8/2021, số ca tử vong do Covid-19 tại thành phố tăng nhanh, từ 300-400 ca mỗi ngày. Phóng viên Báo Nhân Dân không ngờ mình phải tham gia vào công việc vừa giao báo vừa giao tro cốt. Tại quận 6, số lượng hũ tro cốt tăng từ 705 lên 1.364 chỉ trong một tháng. Chiếc bán tải dùng để giao báo đã thực hiện ba chuyến để đưa tro cốt của em Lý Ngọc Phụng (27 tuổi), bà Lâm Lệ Bình và ông Lý Viêm Phúc về cùng một địa chỉ. Họ là một gia đình, chỉ còn lại em Lý Minh Đức ngồi khóc một mình. Cả ban lãnh đạo phường và nhà báo đều không cầm được nước mắt.
Trong những ngày tháng kinh hoàng ấy, mọi di chuyển đều bị hạn chế. Phóng viên Báo Nhân Dân cùng cơ quan chức năng đã tạo ra một hành trình "giải cứu" chưa từng có tiền lệ cho các thai phụ, tuân thủ Chỉ thị 16. Từ chuyến đi thành công đầu tiên, gần 100 mẹ bầu đã được hỗ trợ rời vùng dịch về quê.
Tấm Lòng Của Những Người Cầm Bút
Trong tâm dịch, nhiều phóng viên của Báo Nhân Dân không chỉ viết báo. Họ còn làm vô số việc cần thiết bằng lòng nhân và mối quan hệ của mình. Nhà báo Lê Nam Tư, Trưởng Cơ quan, đã nỗ lực mua gần 20 tấn gạo giá rẻ để phát cho người dân trong thời gian giãn cách, và sau đó chính anh là F0 đầu tiên phải cách ly điều trị tại cơ quan. Các phóng viên như Trần Quang Quý, Từ Anh Tuấn, An Tùng Quang lăn lộn tham gia trao quà, vật tư y tế và lương thực cho các khu phong tỏa. Các nhà báo ở các tỉnh ven thành phố như Trịnh Bình (Bình Dương), Hoàng Trung (Bến Tre) cũng tích cực hỗ trợ, vận động rau củ và giấy đi đường để các chuyến xe nghĩa tình đến thành phố nhanh hơn. Họ chỉ tạm dừng khi lần lượt trở thành F0.
Những nhà báo ấy đã học cách làm báo trong tâm dịch chỉ với chiếc điện thoại, ghi lại những bức ảnh lịch sử đau thương, quay những clip gây bàng hoàng, và đưa những phóng sự giúp người dân cả nước hiểu hơn về nhu cầu và khao khát của những người trong tâm dịch. Họ làm việc linh hoạt, vừa đọc tin tức qua điện thoại, vừa xử lý file, và hơn hết, họ học cách làm người tử tế trong những thời khắc sinh tử.
Nữ nhà báo Lê Hương (Truyền hình Nhân Dân) chưa thể quên những giờ phút sinh tử. Thay vì ngồi an toàn ở nhà, chị chọn tham gia các chuyến xe chở rau củ, mì, gạo đến các khu cách ly và bệnh viện dã chiến. Trong thời điểm chỉ có lực lượng vũ trang, thành viên Ban Chỉ đạo và báo chí có thể di chuyển tương đối, từng dòng tin, bài viết từ tâm dịch đã mang lại tầm nhìn bao quát cho những người bị kẹt trong khu phong tỏa.
Có nhà báo chọn vào bệnh viện dã chiến tầng cuối để mô tả sự khốc liệt, có người vào khu cách ly nơi cái chết diễn ra hàng ngày, và có người làm con thoi giữa nhà hảo tâm và khu cấp cứu để trao oxy, máy thở. Tất cả họ đều không chọn sống bình an, mà chiến đấu với sự tự hào và ý chí của nhà báo cách mạng, với trái tim yêu thương đồng loại.
