Cuộc Chiến Thầm Lặng Trên Những Triền Núi Cao
Nhiều năm trôi qua, những triền núi vùng cao Sơn La đã không còn loang lổ sắc tím hoa thuốc phiện, nhưng dấu tích của loài cây nguy hiểm này vẫn âm thầm tồn tại. Vào tháng Tư, khi nắng nóng bao trùm khắp các đỉnh núi, cây thuốc phiện bước vào kỳ cho nhựa, và một cuộc chiến thầm lặng lại bắt đầu giữa những đợt gió mạnh từ rừng già thổi về.
Hành Trình Vào Vùng Giáp Ranh Hiểm Trở
Chúng tôi theo chân Đoàn công tác 06 tiến vào khu vực giáp ranh giữa hai tỉnh Sơn La và Yên Bái. Đây là lực lượng chuyên trách triệt phá cây thuốc phiện, đồng thời tuyên truyền, vận động đồng bào không trồng, không sử dụng ma túy. Điểm xuất phát là xã Tà Xùa, tỉnh Sơn La, nơi có địa hình đặc biệt hiểm trở với độ cao hơn 2.000m so với mực nước biển, quanh năm mây mù bao phủ.
Để tiếp cận khu vực này, phải mất gần 5 giờ di chuyển từ trung tâm thành phố Sơn La cũ, rồi tiếp tục bám theo những con đường bê-tông nhỏ hẹp, trơn trượt dẫn vào các bản. Đồng chí Đỗ Văn Xiêm, Chủ tịch UBND xã Tà Xùa, cho biết các đợt triệt phá gần đây chủ yếu diễn ra ở khu vực giáp ranh. Diện tích tái trồng không còn nhiều như trước, song vẫn có nguy cơ phát sinh, và việc phát hiện chủ yếu dựa vào thông tin từ người dân do địa bàn hiểm trở.
Những Ngày Ăn Rừng, Ngủ Rừng Đầy Thử Thách
Sáng sớm, khi sương còn giăng kín lối, hơn 20 thành viên Đoàn công tác 06 chuẩn bị lên đường. Mỗi người mang trên vai từ 15 đến 20kg đồ dùng, bao gồm lương thực, thực phẩm được chia đều. Để bảo đảm những ngày ăn rừng, ngủ rừng, họ đã hong héo thịt trên than lửa để không bị hỏng khi mang vác.
Hành trình bắt đầu với gần hai giờ di chuyển bằng xe máy đến bản Háng Đồng C, sau đó tiếp tục lên bản Làng Sáng, bản xa nhất của Sơn La. Từ đây, tất cả phải cuốc bộ vào rừng sâu. Đường rừng không có lối sẵn, đoàn phải dùng dao phát cây mở đường, đối mặt với những con dốc đứng và hủm sâu hun hút.
Giữa rừng sâu, màn đêm buông xuống nhanh và lạnh. Không điện, không sóng điện thoại, ánh sáng duy nhất là từ đèn pin và bếp lửa. Bữa tối với thực phẩm mang theo, thêm chút cá, ếch bắt dưới suối và rau rừng hái trên đường. Mỗi người tự tìm chỗ nghỉ, có người phát cây dương xỉ làm đệm, người nằm trên những tảng đá to ven suối.
Hiểm Nguy Rình Rập Từ Thiên Nhiên Và Con Người
Sau hai ngày băng rừng, vượt suối, nhiều thành viên đã thấm mệt với những vết vắt cắn và xước do va quệt vào cây rừng. Địa hình ngày càng khắc nghiệt, với những con dốc dựng đứng và rừng rậm dày đặc. Đồng chí Mùa A Bá, cán bộ y tế xã, chia sẻ: "Đi rừng thế này nếu không có kinh nghiệm rất nguy hiểm. Trước đây từng có đoàn gặp bẫy thú, thậm chí bẫy súng kíp."
Không chỉ hiểm nguy từ địa hình, các thành viên còn phải đối diện với nguy cơ bị trả thù. Đồng chí Sồng A Tống, Công an xã Tà Xùa, thẳng thắn: "Triệt phá thuốc phiện có thể bị trả thù. Nhưng nếu không làm, cây thuốc phiện sẽ quay lại." Những vụ chống đối trong quá khứ, như đốt rừng hay lăn gỗ từ trên núi xuống, vẫn là ký ức khó quên.
Niềm Vui Và Trách Nhiệm Trong Gian Nan
Sau nhiều ngày tìm kiếm, đoàn vẫn chưa phát hiện diện tích tái trồng nào, một tín hiệu đáng mừng cho thấy nhận thức của người dân đã thay đổi. Đồng chí Phùng Văn Đức, tổ trưởng, chia sẻ: "Không tìm thấy cây thuốc phiện cũng là điều vui, nhưng chúng tôi vẫn phải kiểm tra kỹ, nhất là khu vực giáp ranh."
Trong hơn 20 năm qua, để mỗi chuyến đi của Đoàn công tác 06 bảo đảm an toàn và hiệu quả, không thể thiếu vai trò của đội ngũ cán bộ, đảng viên cơ sở - những người am hiểu địa bàn và gần dân. Hằng năm, từ tháng 12 đến tháng 4, khi cây thuốc phiện vào vụ, họ lại lên đường, âm thầm thực hiện nhiệm vụ giữa mênh mông rừng núi.
Rời đại ngàn khi sương chiều buông xuống, những bước chân vẫn tiếp tục in dấu trên những triền núi xa xôi. Ở nơi ấy, họ lặng lẽ đi, lặng lẽ làm và lặng lẽ trở về, mang theo hy vọng về một tương lai không còn bóng ma thuốc phiện.
