BHXH Việt Nam chính thức công bố hệ số điều chỉnh tiền lương và thu nhập đóng BHXH
Bảo hiểm xã hội Việt Nam vừa ban hành công văn số 340/BHXH-CSXH, thông báo chi tiết về hệ số điều chỉnh tiền lương và thu nhập tháng đã đóng BHXH. Đây là căn cứ quan trọng để tính toán lại mức hưởng các chế độ an sinh xã hội theo quy định mới của Chính phủ, áp dụng ngay từ năm 2026. Chính sách này nhằm đảm bảo sự công bằng và phản ánh chính xác giá trị thực tế của tiền lương qua từng thời kỳ.
Chi tiết hệ số điều chỉnh qua các năm
Theo cơ quan này, hệ số điều chỉnh được xác định dựa trên khoản 1 Điều 16 Nghị định 158/2025/NĐ-CP và khoản 2 Điều 10 Nghị định 159/2025/NĐ-CP. Mục tiêu là phản ánh sát sao giá trị thực của tiền lương và thu nhập đã đóng BHXH trong các giai đoạn trước đây, từ đó bảo vệ quyền lợi của người lao động.
Cụ thể, người lao động có mức lương đóng BHXH trước năm 1995 sẽ được áp dụng hệ số điều chỉnh cao nhất, lên đến 5,81 lần. Các năm tiếp theo, hệ số này giảm dần:
- Năm 1995: 4,91 lần
- Năm 1996: 4,65 lần
- Năm 1997: 4,50 lần
- Năm 1998: 4,18 lần
- Năm 1999: 4,01 lần
Trong giai đoạn đầu những năm 2000, hệ số tiếp tục điều chỉnh theo xu hướng giảm, chẳng hạn như năm 2000 là 4,07 lần, năm 2001 là 4,09 lần, năm 2002 là 3,94 lần, và năm 2003 là 3,81 lần. Đến năm 2005, hệ số giảm còn 3,27 lần, năm 2006 là 3,05 lần, năm 2007 là 2,81 lần, và năm 2024 là 3,54 lần.
Áp dụng hệ số điều chỉnh cho thu nhập từ năm 2008
Từ năm 2008, cơ quan quản lý bắt đầu áp dụng hệ số điều chỉnh đối với thu nhập tháng đã đóng BHXH, tương tự như cách điều chỉnh tiền lương của người làm công ăn lương. Việc bổ sung hệ số điều chỉnh thu nhập nhằm đảm bảo công bằng giữa người tham gia BHXH bắt buộc và tự nguyện, đồng thời bảo vệ quyền lợi của những người có thời gian đóng dài, đặc biệt là trong giai đoạn đầu triển khai chính sách BHXH tự nguyện.
Theo đó, hệ số điều chỉnh tiền lương và thu nhập năm 2008 là 2,29 lần, năm 2009 là 2,14 lần, và năm 2010 là 1,96 lần. Trong giai đoạn từ 2011 đến 2014, hệ số dao động từ 1,65 đến 1,36 lần. Các năm từ 2015 đến 2018 duy trì quanh mức 1,36 đến 1,23 lần. Những năm gần đây, hệ số tiếp tục giảm dần:
- Năm 2019: 1,20 lần
- Năm 2020: 1,16 lần
- Năm 2021: 1,14 lần
- Năm 2022: 1,11 lần
- Năm 2023: 1,07 lần
- Năm 2024: 1,03 lần
Riêng năm 2025 và 2026, cả hai năm đều áp dụng hệ số 1,00 lần, tức là giữ nguyên so với mức lương thực tế đã đóng, không có điều chỉnh tăng hay giảm.
Ý nghĩa và tác động của hệ số điều chỉnh mới
Theo BHXH Việt Nam, việc ban hành hệ số điều chỉnh là bước tiếp theo trong lộ trình thực hiện quy định của Chính phủ về điều chỉnh tiền lương đã đóng BHXH. Điều này đảm bảo cập nhật giá trị đóng trong quá khứ theo biến động thu nhập, làm cơ sở để giải quyết các chế độ an sinh xã hội một cách công bằng và sát thực tế hơn.
Bảng hệ số mới này là căn cứ pháp lý quan trọng để cơ quan BHXH và người lao động tính toán lại quyền lợi, đặc biệt là với các chế độ như lương hưu, trợ cấp ốm đau, thai sản, hoặc mất sức lao động. Nó bảo đảm rằng người tham gia được hưởng đúng theo quy định, phù hợp với tình hình kinh tế và xã hội qua từng thời kỳ.
Thống kê và tình hình tham gia BHXH hiện nay
Số liệu từ BHXH Việt Nam cho thấy, đến hết năm 2025, tỷ lệ tham gia BHXH đã đạt 45,1% lực lượng lao động trong độ tuổi. Trong đó, BHXH bắt buộc chiếm 38,6%, còn BHXH tự nguyện đạt 6,5%. Toàn hệ thống đã giải quyết hơn 186.000 người hưởng mới lương hưu và trợ cấp hằng tháng, nâng tổng số người hưởng các chế độ này lên hơn 3,5 triệu người.
Đồng thời, hơn một triệu người đã nhận BHXH một lần, con số này giảm 26,15% so với năm 2024, phản ánh xu hướng người lao động ngày càng quan tâm đến các chế độ dài hạn. Những thay đổi này không chỉ cải thiện an sinh xã hội mà còn góp phần ổn định đời sống cho hàng triệu người dân trên cả nước.
