World Cup 2026 đang đối mặt với nguy cơ nắng nóng cực đoan, và theo nghiên cứu mới, đội tuyển Bồ Đào Nha có thể là đội chịu ảnh hưởng nặng nề nhất. Khoảng 25% số trận đấu của giải có thể diễn ra trong điều kiện nhiệt độ không an toàn cho sức khỏe cầu thủ và người hâm mộ.
Nguy cơ nắng nóng tại World Cup 2026
Nghiên cứu của nhóm nhà khoa học thuộc World Weather Attribution (WWA) chỉ ra rằng khoảng 26 trong tổng số 104 trận đấu có khả năng diễn ra trong điều kiện nhiệt độ vượt quá mức an toàn. Cụ thể, nhiệt độ có thể vượt mức 26 độ C WBGT, một chỉ số đo mức độ căng thẳng nhiệt đối với cơ thể, bao gồm nhiệt độ không khí, độ ẩm, ánh nắng mặt trời và tốc độ gió. Theo ước tính, có 5 trận sẽ vượt ngưỡng 28 độ C WBGT, tương đương khoảng 38 độ C trong điều kiện khô nóng hoặc 30 độ C khi độ ẩm cao.
Đội tuyển nào đối mặt rủi ro lớn nhất?
Dữ liệu nghiên cứu cho thấy Bồ Đào Nha là đội chịu ảnh hưởng nặng nhất khi cả ba trận vòng bảng đều có tới 80% khả năng nhiệt độ vượt ngưỡng nguy hiểm 26 độ C WBGT. Xếp sau là Hà Lan, Saudi Arabia và Cape Verde với cùng mức rủi ro 74%. Đội tuyển Tây Ban Nha có hai trận tại Atlanta (Mỹ) với xác suất 23% vượt ngưỡng, trong khi trận còn lại tại Guadalajara (Mexico) gần như không có nguy cơ.
Đương kim vô địch Argentina cũng phải đối mặt với thời tiết khắc nghiệt. Trận đấu ngày 22 tháng 6 tại Dallas (Mỹ) lúc 13h được dự báo có 100% khả năng vượt mức 26 độ C WBGT và 22% khả năng vượt mức 28 độ C. Ở hai trận còn lại, nguy cơ vượt ngưỡng lần lượt là 14% và 24%.
Ảnh hưởng đến cầu thủ và người hâm mộ
Giáo sư Frederick Otto của Imperial College London giải thích rằng mức 26 độ C WBGT đã được xem là khá nguy hiểm và cần có các khoảng nghỉ để cầu thủ làm mát cơ thể. Ở mức 28 độ C, điều kiện được đánh giá là "nguy hiểm rõ ràng", thậm chí nên hoãn trận đấu. Không chỉ cầu thủ gặp rủi ro, người hâm mộ cũng bị ảnh hưởng. Các CĐV tập trung ngoài sân vận động trước giờ bóng lăn còn dễ gặp nguy hiểm hơn vì không được giám sát y tế.
Đội tuyển Colombia chỉ có một trận vòng bảng đối mặt nguy cơ đáng kể, với 40% khả năng nhiệt độ vượt ngưỡng trong trận đấu ngày 27 tháng 6 tại Miami (bang Florida, Mỹ). Đáng chú ý, sân vận động này không có các biện pháp làm mát như điều hòa không khí. Uruguay sẽ chơi hai trong ba trận vòng bảng tại cùng sân đấu này, và cả hai đều có 100% khả năng vượt ngưỡng 26 độ C WBGT.
Ngược lại, có 13 đội tuyển gần như không bị ảnh hưởng, với xác suất dưới 5% vượt ngưỡng nguy hiểm trong cả ba trận vòng bảng, bao gồm ba nước chủ nhà là Mỹ, Canada và Mexico.
FIFA thay đổi quy định
FIFA đã ban hành quy định mới: mỗi hiệp sẽ có một khoảng nghỉ 3 phút vào khoảng phút 22 và phút 67 để cầu thủ bổ sung nước và giảm nhiệt cơ thể, bất kể thời tiết thực tế ra sao. Quyết định này gây nhiều tranh cãi. Một số ý kiến cho rằng FIFA có thể giảm nguy cơ bằng cách tổ chức các trận đấu vào buổi tối, nhưng điều đó ảnh hưởng tới lịch phát sóng truyền hình quốc tế, đặc biệt là thị trường châu Âu - nơi mang lại nguồn thu khổng lồ từ bản quyền truyền hình. FIFA có thể thu về khoảng 3,9 tỷ USD từ bản quyền phát sóng World Cup 2026.
Trận khai mạc tại Mexico và trận chung kết tại New York (Mỹ) đều diễn ra vào đầu giờ chiều. Theo nghiên cứu của WWA, trận chung kết ngày 19 tháng 7 tại New York có 12% khả năng vượt ngưỡng nguy hiểm 26 độ C WBGT và khoảng 1/37 khả năng vượt mức 28 độ C.
Tác động thương mại và chiến thuật
Một số chuyên gia cho rằng các quãng nghỉ giải nhiệt không chỉ phục vụ mục đích bảo vệ sức khỏe mà còn tạo thêm thời lượng quảng cáo có giá trị rất lớn. Quảng cáo dài 30 giây ở trận chung kết có thể đạt giá khoảng 585.000 USD. Ngoài yếu tố thương mại, việc tạm dừng trận đấu giữa hiệp cũng ảnh hưởng tới nhịp độ thi đấu. Nhiều người lo ngại các quãng nghỉ làm gián đoạn cảm xúc trận đấu, trong khi một số chuyên gia khác cho rằng đây có thể là cơ hội để HLV điều chỉnh chiến thuật.
Tương lai của bóng đá và biến đổi khí hậu
Các nhà nghiên cứu nhận định World Cup 2026 có thể là dấu hiệu cho thấy bóng đá thế giới sẽ phải thích nghi nhiều hơn với biến đổi khí hậu trong tương lai. FIFA có thể phải cân nhắc tổ chức thêm các kỳ World Cup vào mùa đông hoặc tại những khu vực có khí hậu mát hơn, tương tự World Cup Qatar 2022.
