Đội tuyển bóng đá Na Uy đã tạo nên bất ngờ lớn tại vòng chung kết World Cup 2026 khi đánh bại Brazil ở vòng 16 đội và chỉ chịu thua Anh ở tứ kết rạng sáng 12.7. Cầu thủ và cổ động viên Na Uy cũng gây ấn tượng với màn ăn mừng theo kiểu "chèo thuyền Viking".
Thành tích vượt trội ở Olympics mùa đông
Bên cạnh bóng đá, Na Uy duy trì sự thống trị trong ba kỳ Olympics mùa đông liên tiếp. Tại Olympics mùa đông tháng 2 tại Ý, đoàn thể thao nước này dẫn đầu với 18 huy chương vàng trong tổng số 41 huy chương. Na Uy cũng sở hữu những tên tuổi hàng đầu như Viktor Hovland (golf), Casper Ruud (quần vợt) và Erling Haaland (bóng đá).
Không áp lực tuổi trẻ
Thành công của Na Uy bắt nguồn từ nền tảng tạo niềm vui ở các cấp độ thể thao phong trào. Theo quy định, các giải thể thao cho trẻ dưới 12 tuổi không được phép tính điểm hay lập bảng xếp hạng. Trẻ em có thể thử sức ở nhiều môn khác nhau. Tiền vệ Patrick Berg từng chơi bóng rổ, trong khi tiền đạo Alexander Sorloth có tuổi thơ gắn với bóng ném và trượt băng tốc độ khi 12 tuổi. Mục tiêu là loại bỏ áp lực thành tích, thu hút trẻ em tham gia thể thao lâu dài. Triết lý của Na Uy là nếu một người nhận được cúp, tất cả đều có cúp.
Giữ chân nhân tài
Với dân số chỉ khoảng 5,5 triệu người, Na Uy không lãng phí tài năng, đặc biệt là những người phát triển muộn. Giám đốc thể thao thành tích cao Na Uy Tore Ovebro giải thích: "Nhiều hệ thống lớn chú trọng đào thải con người ở tuổi rất trẻ. Chúng tôi có ít người, vì vậy phải chăm sóc tất cả". Hệ thống để trẻ em tự tìm ra con đường riêng, tiếp xúc nhiều nền văn hóa và phát triển kỹ năng xã hội. Mô hình xã hội ít rào cản tài chính, với 93% dân số từng tham gia hoạt động thể thao có tổ chức khi đến 25 tuổi.
Hợp tác, giao tiếp và quan tâm
Giáo sư tâm lý Geir Jordet, Trường Khoa học Thể thao Na Uy, nói với CNN rằng thành công của đất nước được tóm gọn bằng ba từ: "Hợp tác, giao tiếp và quan tâm". Các vận động viên tinh hoa được hỗ trợ bằng khoa học, công nghệ và tâm lý học. Trung tâm Thể thao Olympic cách trường đại học thể thao chỉ 10 m, xóa nhòa ranh giới giữa học thuật và thực tiễn. "Tại Na Uy, mọi người rất cởi mở trong việc chia sẻ văn hóa, kinh nghiệm thể thao. Mọi người từ nhiều bộ môn cùng nhau tập luyện, trao đổi và học hỏi lẫn nhau", ông Jordet nói.
