Thành phố Guadalajara đối mặt thách thức an ninh trước thềm World Cup 2026
Sự kiện quân đội Mexico tiêu diệt trùm ma túy Nemesio Rubén Oseguera Cervantes, biệt danh El Mancho, thủ lĩnh băng đảng Jalisco Nueva Generación (CJNG), vào cuối tuần trước đã kích hoạt một làn sóng bạo loạn mới. Các thành viên CJNG, trang bị vũ khí nặng, tràn xuống đường phố, thiết lập chốt chặn, đốt phá nhà cửa và phương tiện, gây ra cảnh hỗn loạn trên diện rộng. Điều đáng lo ngại là chính quyền địa phương tỏ ra bất lực trong việc kiểm soát tình hình, đặc biệt tại bang Jalisco – nơi có đại bản doanh của băng đảng này.
Guadalajara trong tâm bão bạo lực
Thủ phủ Guadalajara của bang Jalisco, một trong những địa điểm được lựa chọn tổ chức World Cup 2026, đang hứng chịu hậu quả nặng nề nhất từ các cuộc bạo động. Cơn thịnh nộ của CJNG không chỉ giới hạn ở Jalisco mà còn lan rộng đến nhiều khu vực khác tại Mexico, làm dấy lên mối quan ngại sâu sắc trong giới chuyên gia và người dân về tính khả thi của giải đấu bóng đá lớn nhất hành tinh.
Hugo Alejandro Perez, một chủ nhà hàng tại Guadalajara, bày tỏ sự hoài nghi với báo PBS: "Tôi không nghĩ họ nên tổ chức World Cup ở đây do tình trạng bạo lực khắp nơi". Sự mất niềm tin này phản ánh thực trạng an ninh mong manh mà thành phố đang đối mặt.
Phản ứng từ chính quyền và FIFA
Trước những lo ngại ngày càng gia tăng, Tổng thống Mexico Claudia Sheinbaum đã lên tiếng trấn an, khẳng định mọi chuyện sẽ ổn định khi các cổ động viên đổ về Guadalajara vào năm 2026. Bà nhấn mạnh rằng tình hình đang dần được bình thường hóa và lực lượng an ninh đã triển khai đầy đủ biện pháp bảo vệ tại các thành phố chủ nhà, bao gồm Mexico City, Monterrey và Guadalajara.
"Việc bắt giữ các nghi phạm có thể dẫn đến những phản ứng nhất thời. Nhưng mục tiêu của chúng tôi là tìm kiếm hòa bình chứ không phải chiến tranh", bà Sheinbaum chia sẻ trong một cuộc họp báo gần đây.
Về phía FIFA, Chủ tịch Gianni Infantino bày tỏ sự bình tĩnh và cho biết tổ chức này chưa có ý định thay đổi kế hoạch tổ chức World Cup. Tuy nhiên, nhiều nhà quan sát cho rằng đây chỉ là những tuyên bố ban đầu nhằm xoa dịu dư luận, trong bối cảnh báo chí quốc tế tỏ ra bi quan về khả năng kiểm soát bạo động của chính quyền Mexico.
Thỏa hiệp mong manh và lợi ích kinh tế
Dù vậy, khả năng World Cup 2026 vẫn được tổ chức tại Mexico, kể cả ở Guadalajara, không phải là không có cơ sở. Một yếu tố then chốt nằm ở sự thỏa hiệp tiềm tàng giữa Chính phủ Mexico, FIFA và các băng đảng tội phạm như CJNG. Theo Tiến sĩ Javier Eskauriatza, chuyên gia luật hình sự tại Đại học Nottingham, các nhóm tội phạm ở Mexico có động cơ kinh tế mạnh mẽ để ủng hộ giải đấu.
"Các nhóm tội phạm ở Mexico dùng tiền để mua chuộc giới chính trị gia, cảnh sát. Do sở hữu rất nhiều nhà hàng, khách sạn nên giới tội phạm cũng cần World Cup. Khi các du khách đến Mexico và chi tiền, các băng đảng cũng hưởng lợi", ông Eskauriatza phân tích.
Băng đảng CJNG được ước tính sở hữu khối tài sản lên đến 10 tỷ bảng Anh (hơn 13 tỷ USD), theo BBC. Tuy nhiên, bất kỳ thỏa thuận đình chiến nào cũng chỉ mang tính tạm thời và dễ vỡ. Karina Garcia-Reyes, giảng viên tội phạm học tại Đại học UWE Bristol, cảnh báo: "Du khách đến Mexico vào dịp World Cup sẽ gặp rủi ro nhất định. Nếu có thêm các chiến dịch quân sự diễn ra trong tuần này thì chính quyền ở những vùng chịu ảnh hưởng nặng sẽ buộc phải đưa ra thông báo về nguy hiểm tiềm tàng".
Cơ hội thử nghiệm và tương lai bấp bênh
FIFA hiện đang ở trong thế khó khi World Cup 2026 đang đến gần. Trong thời gian tới, Mexico sẽ tổ chức một số trận giao hữu và vòng play-off liên khu vực, đây được xem là cơ hội quan trọng để đánh giá năng lực tổ chức và đảm bảo an ninh của nước chủ nhà.
Thống đốc bang Jalisco, Pablo Lemus, đã tái khẳng định tư cách chủ nhà của Guadalajara, nơi dự kiến đăng cai 4 trong tổng số 13 trận đấu của Mexico tại World Cup 2026, với trận khai mạc vào ngày 11 tháng 6. Dù vậy, câu hỏi lớn vẫn treo lơ lửng: Liệu Mexico có phải hủy tổ chức World Cup 2026 vì bạo động?
Nhìn chung, tình hình an ninh tại Guadalajara và các thành phố chủ nhà khác của Mexico vẫn là một thách thức không nhỏ, đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ giữa chính quyền, FIFA và các bên liên quan để đảm bảo một giải đấu an toàn và thành công.
