Sáng 29/5, tại Hà Nội, Bộ Công an đã tổ chức Lễ phát động Chương trình “Bảo vệ và hỗ trợ trẻ em phát triển trên môi trường mạng giai đoạn 2026-2030”. Sự kiện có sự tham dự và phát biểu của Bí thư Trung ương Đảng, Phó Thủ tướng Chính phủ Phạm Thị Thanh Trà. Cùng dự buổi lễ có Thượng tướng Nguyễn Văn Long, Thứ trưởng Bộ Công an; đại diện lãnh đạo Bộ Y tế và các bộ, ngành liên quan. Chương trình còn nhận được sự đồng hành của nhiều tổ chức bảo vệ trẻ em uy tín như UNICEF, Hội Bảo vệ Quyền trẻ em, cùng các doanh nghiệp và nền tảng công nghệ lớn như Meta, TikTok, Google, VNG. Sự kiện được kết nối trực tuyến tới 34 điểm cầu trên toàn quốc, thu hút gần 10.000 đại biểu, cán bộ, giáo viên, phụ huynh và học sinh tham dự.
Mục tiêu và ý nghĩa của chương trình
Chương trình nhằm hiện thực hóa Quyết định số 468/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ phê duyệt Chương trình giai đoạn 2026-2030, đánh dấu bước chuyển mình chiến lược trong công tác bảo vệ thế hệ tương lai trên không gian số, tiếp nối thành công của Quyết định số 830/QĐ-TTg giai đoạn 2021-2025.
Phát biểu tại buổi lễ, Phó Thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà nhấn mạnh: Chưa bao giờ trẻ em lớn lên trong một thế giới đặc biệt như ngày nay. Chỉ với một thiết bị kết nối Internet, các em có thể học tập, khám phá tri thức và kết nối với thế giới rộng lớn ngay từ khi còn nhỏ. Không gian mạng đã trở thành một phần quan trọng trong học tập, vui chơi và tuổi thơ của trẻ em. Tuy nhiên, không gian mạng cũng tiềm ẩn nhiều nguy cơ như nội dung độc hại, lời nói xúc phạm, đe dọa trực tuyến, lừa đảo và xâm hại dữ liệu cá nhân. Trẻ em chưa đủ khả năng tự bảo vệ mình trước những nguy cơ này.
Theo Phó Thủ tướng, các nguy cơ đó không còn xa lạ mà hiện hữu ngay trong chiếc điện thoại hay không gian mạng mà trẻ em tiếp cận hàng ngày. Nếu người lớn chậm một bước, trẻ em có thể phải đối mặt với những tổn thương nặng nề trong thế giới ảo. Vì vậy, bảo vệ và hỗ trợ trẻ em trên môi trường mạng không chỉ là trách nhiệm của gia đình, nhà trường hay cơ quan chức năng, mà là nhiệm vụ của cả hệ thống chính trị, toàn xã hội và cộng đồng dân cư.
Việc phát động chương trình giai đoạn 2026-2030 càng có ý nghĩa đặc biệt khi chúng ta chuẩn bị bước vào Tháng hành động vì trẻ em và chào đón Ngày quốc tế Thiếu nhi 1/6. Đây là thời gian nhắc nhở toàn xã hội dành nhiều sự quan tâm, yêu thương và trách nhiệm đối với thế hệ tương lai của đất nước. Chương trình là hành động thiết thực thể hiện cam kết của chúng ta với trẻ em Việt Nam, dù ở ngoài đời thực hay trên không gian số, các em đều được sống an toàn, được yêu thương và phát triển toàn diện trong môi trường văn hóa lành mạnh, nhân văn và hạnh phúc.
Những kết quả đạt được và thách thức
Phó Thủ tướng đánh giá, thời gian qua, công tác bảo vệ trẻ em trên môi trường mạng đã đạt được những kết quả tích cực. Nhiều bộ, ngành trung ương và địa phương đã chú trọng thực hiện mục tiêu, nhiệm vụ bảo vệ và hỗ trợ trẻ em trên môi trường mạng. Hành lang pháp lý, kỹ năng phòng ngừa xã hội và phòng ngừa nghiệp vụ đã có bước tiến đáng kể. Nhận thức xã hội từng bước được nâng lên, nhiều chiến dịch truyền thông và giáo dục kỹ năng số đã tạo sức lan tỏa mạnh mẽ. Nhiều doanh nghiệp công nghệ đã chủ động tham gia xây dựng giải pháp hỗ trợ và bảo vệ trẻ em trên môi trường mạng. Tất cả đã tạo nền tảng bước đầu quan trọng cho nhiệm vụ giai đoạn tới.
Tuy nhiên, thách thức phía trước còn rất lớn. Các hành vi xâm hại trẻ em trên không gian mạng ngày càng tinh vi, phức tạp và có tính xuyên biên giới. Trong khi đó, kỹ năng số và khả năng đồng hành của một bộ phận phụ huynh, giáo viên và các tầng lớp nhân dân vẫn còn hạn chế. Điều này đòi hỏi phải hành động đồng bộ hơn, nhanh hơn, quyết liệt hơn và thiết thực hơn.
Giải pháp và nhiệm vụ trọng tâm
Phó Thủ tướng đề nghị trong giai đoạn 2026-2030, các bộ, ngành trung ương và địa phương tiếp tục quán triệt sâu sắc chủ trương của Đảng, chính sách pháp luật của Nhà nước về bảo vệ, chăm sóc và giáo dục trẻ em; tạo sự thống nhất đồng bộ trong hành động từ trung ương đến cộng đồng dân cư. Các cơ quan chức năng cần đẩy mạnh quản lý nhà nước, hoàn thiện thể chế, cơ chế quyết liệt hơn để thúc đẩy các nhiệm vụ, giải pháp; nâng cao nhận thức xã hội và năng lực của lực lượng chuyên trách; tăng cường phối hợp liên ngành, đặc biệt là ứng dụng công nghệ thông tin và chuyển đổi số để nâng cao hiệu quả bảo vệ trẻ em.
Phó Thủ tướng nhấn mạnh: “Chủ động hơn trong việc cảnh báo sớm, phòng ngừa sớm, phát hiện và xử lý nghiêm các hành vi xâm hại trẻ em trên môi trường mạng; thúc đẩy sản xuất, lan tỏa các sản phẩm văn hóa, văn học nghệ thuật, các hoạt động vui chơi, giải trí lành mạnh, bồi dưỡng tâm hồn tươi đẹp cho trẻ em”.
Mỗi gia đình phải thực sự là điểm tựa yêu thương, an toàn và tin cậy để trẻ em được lắng nghe, chia sẻ và đồng hành. Không công nghệ nào có thể thay thế sự quan tâm của cha mẹ và gia đình; không lá chắn nào bền vững bằng sự đồng hành sâu sắc của gia đình đối với từng trẻ em. Mỗi nhà trường không chỉ truyền đạt tri thức mà cần giúp học sinh hình thành kỹ năng số, khả năng tự bảo vệ và văn hóa ứng xử văn minh trên không gian mạng.
Vai trò của doanh nghiệp công nghệ và xã hội
Đối với các doanh nghiệp công nghệ, nền tảng mạng xã hội và doanh nghiệp viễn thông, Phó Thủ tướng yêu cầu tiếp tục phát huy mạnh mẽ trách nhiệm xã hội, trách nhiệm đạo đức, chung tay xây dựng môi trường số văn hóa, văn minh, an toàn, lành mạnh và thân thiện với trẻ em. Đồng thời, đề nghị các cơ quan báo chí, truyền thông, tổ chức đoàn thể, văn nghệ sĩ và người có ảnh hưởng trên môi trường mạng tiếp tục lan tỏa giá trị tích cực, tử tế và nhân văn, cùng chăm lo cho thế hệ trẻ - tương lai của dân tộc.
Phó Thủ tướng cũng gửi lời nhắn nhủ tới các cháu thiếu nhi: Hãy chăm ngoan, học giỏi, sử dụng internet an toàn, hiểu biết và thực hiện tốt Năm điều Bác Hồ dạy, nuôi dưỡng ước mơ đẹp để trở thành công dân số tự tin, trí tuệ, bản lĩnh, có văn hóa và sáng tạo, góp phần xây dựng đất nước Việt Nam phồn vinh, văn minh và hạnh phúc.
Cam kết từ Bộ Y tế
Phát biểu tại buổi lễ, Thứ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Tri Thức cho biết: Bộ Y tế cam kết hành động quyết liệt, nghiêm túc và có trách nhiệm cao nhất để triển khai hiệu quả các nhiệm vụ được phân công trong chương trình. Cụ thể, sẽ tiếp tục hoàn thiện hệ thống pháp luật và tăng cường phối hợp liên ngành; rà soát, bổ sung, sửa đổi Luật Trẻ em và các văn bản liên quan; thường xuyên tuyên truyền với nội dung, hình thức đa dạng, phù hợp với từng nhóm đối tượng, vùng miền, tập trung cao điểm vào Tháng hành động vì trẻ em; bồi dưỡng, tập huấn nâng cao năng lực, kiến thức, kỹ năng bảo vệ trẻ em trên môi trường mạng; nhận diện nguy cơ trẻ em bị xâm hại; hướng dẫn kỹ năng sử dụng mạng an toàn. Về công tác nghiên cứu khoa học, Bộ Y tế sẽ chủ trì nghiên cứu về sức khỏe tâm thần và thể chất của trẻ em dưới tác động của môi trường mạng; tăng cường hợp tác với các tổ chức quốc tế, tổ chức chính trị-xã hội, tổ chức xã hội và mạng lưới bảo vệ trẻ em.
