Hành Trình Từ Cổng Trời: Người Lính Trẻ Và Lời Hứa Với Người Chú Bí Ẩn
Trong buổi lễ chia tay các chiến sĩ hoàn thành nghĩa vụ quân sự, tôi lặng người khi thấy một vị tư lệnh bước lên sân khấu giữa tràng pháo tay không dứt. Khi ông mời ngồi dãy ghế đầu, tôi ấp úng hỏi: "Ai vậy?" Một cảm xúc khó tả xâm chiếm, khiến tôi nhớ đến người mà tôi luôn khắc ghi. Hôm ấy, tôi chứng kiến khoảnh khắc đầy xúc động, nơi những người lính trở về với quê hương sau bao năm phục vụ.
Tuổi Thơ Gian Nan Ở Vùng Cao
Nhớ lại thuở nhỏ, tôi là cậu bé người dân tộc từ bản Na Ngoi, nơi mà việc đi học là một thách thức lớn. Mỗi lần nhắc đến Cổng Trời và con đường dốc dài về nhà vào cuối tuần, lòng tôi lại bồn chồn. Con đường ấy càng về chiều càng tối, dốc trơn trượt, và đứa trẻ mười tuổi như tôi phải một mình cắm mặt đi giữa rừng sâu. Nỗi sợ hãi luôn thường trực: sợ du côn chặn đường, sợ cha biết chuyện bị bắt nạt mà bắt nghỉ học.
Sau khi học hết lớp 2 ở bản, tôi phải vượt qua chướng ngại đầu tiên: băng rừng lội suối gần 20 km để theo học lớp 3, mất gần hai ngày đường. Ở bản, chỉ có hai đứa đi học, mỗi lần đến trường phải cõng 5 cân gạo và dùng măng đắng làm gậy chống. Lâu dần, thằng Nới nản chí bỏ học, khiến tôi đôi lần chần chừ trước con đường dằng dặc phía trước.
Buổi đầu vào trường dân tộc nội trú, tôi như con chim bị đưa ra khỏi cánh rừng quen thuộc. Nhớ nhà không chịu nổi, tôi từng trốn học, chạy bộ gần 20 km đường đèo để về đến Cổng Trời. Nhưng mỗi lần nhìn xuống con dốc sâu hun hút trong sương, lòng lại nôn nao. Việc tôi được đi học là điều chưa từng xảy ra ở bản làng thâm sơn cùng cốc này, và đó là nhờ chú Thòong.
Chú Thòong: Người Bí Ẩn Và Những Lời Khích Lệ
Chú Thòong đến xóm tôi vào một đêm mưa to gió lớn, sau trận lũ quét hung dữ. Cha tôi tìm thấy chú nằm ngất bên gốc cây, không nhớ nổi mình từ đâu đến. Thương tình, cha cho chú ở lại phụ việc vặt trong nhà. Chú Thòong chân cao chân thấp, mái tóc lù xù, bộ đồ rách rưới, nom như một kẻ dở người, nhưng lại trở thành người bạn đồng hành quý giá của tôi.
Từ ngày tôi bị bắt nạt dọc đường, cha giao nhiệm vụ kèm tôi đến trường cho chú. Tôi đi trước, chú Thòong đi sau, tấp ta tấp tểnh trên những con dốc. Chú thường nói những lời cờ lăm cờ lay: "Tiến, Tiến cố gắng đi học nhé... Thế giới là ở nơi những con chữ ấy đấy. Có nó chúng ta sẽ đi được trăm ngàn vạn dặm." Những lời bâng quơ ấy đã gieo vào lòng tôi - một đứa trẻ miền biên viễn - một ước mơ cháy bỏng.
Chú Thòong ở bên tôi suốt mùa thu hanh heo đến những ngày mưa phùn rét mướt, bày trò để đoạn đường đến trường ngày một gần hơn. Chú mơ mộng về tương lai: "Tiến sau này lớn lên làm homestay cho bản mình chắc sẽ có nhiều người đến du lịch." Tôi cười trước sự ngây thơ của chú, nhưng vẫn hứa hẹn những điều vu vơ, nghĩ rằng chúng khó mà thành hiện thực.
Biến Cố Bất Ngờ Và Sự Biến Mất Của Chú Thòong
Khi tôi đã quen với đoạn đường dốc dài và những thử thách, chú Thòong đột ngột biến mất như khi chú đến. Đêm ấy, cả làng thức giấc vì tiếng súng nổ dồn dập - một đợt truy bắt tội phạm ma túy lớn nhất từ trước. Nhiều người đàn ông trong bản bị phát hiện là đồng phạm, nhận cõng hàng qua biên giới. Chú Thòong biến mất trong dịp này, để lại sự bàng hoàng cho gia đình tôi.
Cha tôi lo lắng, phàn nàn vì đã để chú theo sát tôi: "Biết chừng nó lại rủ rê thằng Tiến nhà mình đi xách hàng cấm." Tôi muốn hét lên rằng tôi không tin chú làm điều xấu, nhưng không có lý lẽ để biện hộ. Nước mắt lã chã, tôi chạy xuống con dốc dài, lòng đau đớn khôn nguôi.
Quyết Định Nhập Ngũ Và Hành Trình Trưởng Thành
Mùa đông buồn tê tái, gia đình tôi đông con, kinh tế khó khăn. Cha định bắt tôi nghỉ học để vào rừng phụ giúp. Nhưng lời mẹ nói nhỏ: "Thằng Tiến hái đi một gùi hồng mai xuống thị trấn đem cho bà Xơn mà lấy tiền đóng học phí" đã thúc đẩy tôi. Tôi nhìn ra Cổng Trời mờ mịt sương, quyết tâm không từ bỏ giấc mơ.
Tốt nghiệp THPT, tôi đăng ký nhập ngũ. Sau ba tháng huấn luyện, tôi được chọn làm nhiệm vụ cận vệ, tự hào vì là một trong những tân binh ưu tú. Đôi cánh chú Thòong chắp cho tôi đã dang rộng bay cao. Tôi thực hiện được giấc mơ trở thành người lính cảnh vệ, hoàn thành nghĩa vụ và xuất ngũ, với kế hoạch trở về Cổng Trời để viết tiếp giấc mơ.
Cuộc Tái Ngộ Đầy Xúc Động
Trong buổi lễ chia tay, một tiếng gọi sau lưng khiến tôi giật mình: "Hạ sĩ Vừ Văn Tiến!" Tôi xoay người, dơ tay chào, và không thể tin vào mắt mình. Trước mặt là chú Thòong, trong bộ đồ quân phục, dang rộng vòng tay ôm chầm lấy tôi, mắt ngấn nước. Tôi òa khóc, cảm xúc dâng trào sau bao năm nếm mật nằm gai.
Chú Thòong vỗ lưng tôi, nghẹn ngào: "Cái thằng nhóc này..." rồi cũng khóc. Sau này, tôi mới biết cuộc chia tay không báo trước của chú có kế hoạch từ sau vụ bắt ma túy, để bảo vệ tôi và thực hiện nhiệm vụ bí mật.
Trở Về Cổng Trời: Hoàn Thành Lời Hứa
Chú Thòong hỏi: "Đến lúc phải về rồi chứ?" Tôi đáp: "Vâng ạ, cháu đã đi thật xa, giờ đến lúc trở về thực hiện lời hứa." Chú nói: "Ngày mai, ta cùng về lại Cổng Trời." Tôi khẳng định: "Rõ!"
Trời vừa chớm chiều, Cổng Trời đã xẩm tối. Dưới cánh rừng hoa mận trắng và hoa cải vàng, hai người lính - một già, một trẻ - bước xuống xe, vội vã đi lên đèo. Xa xa, phía cuối con dốc, sau những rặng hồng chín rực như lửa, Cổng Trời dần hiện ra trong mù sương. Thật chẳng có con đường nào mà lại đi đến sốt ruột bằng con đường trở về nhà đến thế, nơi giấc mơ về một người đẹp say ngủ cần được đánh thức đang chờ đợi.
Truyện ngắn của TRẦN QUỲNH NGA - một câu chuyện đầy cảm xúc về hành trình vượt khó, tình người và lòng quyết tâm, khắc họa sâu sắc giá trị của giáo dục và ước mơ từ vùng cao Việt Nam.
