Hướng dẫn chi tiết khai thuế riêng cho từng nguồn thu nhập
Trong bối cảnh nhiều cá nhân đa dạng hóa thu nhập, việc hiểu rõ quy định khai thuế trở nên cấp thiết. Ông Lê Trần Bá Huy (trú tại TP.HCM) hiện có thu nhập từ lương tại doanh nghiệp và dự kiến phát sinh thêm từ cho thuê nhà riêng, đặt ra câu hỏi về cách tính thuế thu nhập cá nhân (TNCN).
Phân biệt nguồn thu nhập và quy định khai thuế
Theo Thuế cơ sở 15 TP.HCM, luật Thuế thu nhập cá nhân 2025 quy định rõ ràng về các loại thu nhập. Thu nhập từ kinh doanh bao gồm hoạt động sản xuất, kinh doanh hàng hóa, dịch vụ, trong khi thu nhập từ tiền lương, tiền công gồm tiền lương và các khoản có tính chất tương tự. Các quy định này áp dụng cho cá nhân cư trú từ kỳ tính thuế năm 2026.
Trường hợp ông Huy vừa có thu nhập từ lương vừa từ kinh doanh cho thuê nhà, cần thực hiện khai thuế riêng cho từng nguồn theo điều 7 và điều 8 của luật. Điều này đảm bảo tính minh bạch và tuân thủ pháp luật.
Quy định miễn thuế và cách tính cụ thể
Cá nhân cư trú có hoạt động sản xuất, kinh doanh với doanh thu năm từ 500 triệu đồng trở xuống được miễn thuế TNCN. Riêng với hoạt động cho thuê bất động sản (trừ kinh doanh lưu trú), thuế TNCN được tính bằng phần doanh thu vượt trên 500 triệu đồng nhân với thuế suất 5%.
Đối với thu nhập từ tiền lương, tiền công, thuế TNCN được xác định dựa trên thu nhập tính thuế, không phân biệt nơi trả thu nhập, áp dụng biểu thuế lũy tiến từng phần. Thu nhập tính thuế là tổng thu nhập chịu thuế trừ đi các khoản đóng góp bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, bảo hiểm thất nghiệp, và các khoản giảm trừ gia cảnh.
Mức giảm trừ gia cảnh cụ thể: người nộp thuế được 15,5 triệu đồng/tháng và mỗi người phụ thuộc là 6,2 triệu đồng/tháng.
Ví dụ minh họa chi tiết từ chuyên gia
Ông Lê Văn Tuấn, Giám đốc Công ty TNHH Kế toán Thuế Keytas, nhấn mạnh điểm quan trọng: ngưỡng miễn thuế 500 triệu đồng chỉ áp dụng khi tính thuế TNCN, không dùng cho thuế giá trị gia tăng (GTGT).
Giả sử một người có tiền lương 360 triệu đồng/năm (có 1 người phụ thuộc) và doanh thu cho thuê nhà 640 triệu đồng/năm, tổng thu nhập đạt 1 tỉ đồng/năm. Cách tính thuế như sau:
- Thuế TNCN từ lương: Giảm trừ gia cảnh: 186 triệu đồng/năm (bản thân) + 74,4 triệu đồng/năm (người phụ thuộc) = 260,4 triệu đồng. Giảm trừ bảo hiểm: 360 triệu đồng x 10,5% = 37,8 triệu đồng. Thu nhập tính thuế: 360 triệu đồng - (260,4 + 37,8) triệu đồng = 61,8 triệu đồng. Thuế phải nộp: 61,8 triệu đồng x 5% = 3,09 triệu đồng.
- Thuế từ cho thuê nhà: Thuế TNCN: (640 triệu đồng - 500 triệu đồng) x 5% = 7 triệu đồng. Thuế GTGT: 640 triệu đồng x 5% = 32 triệu đồng. Tổng thuế cho thuê nhà: 7 triệu đồng + 32 triệu đồng = 39 triệu đồng.
Tổng cộng, số thuế phải nộp trong năm 2026 là 3,09 triệu đồng + 39 triệu đồng = 42,09 triệu đồng. Nếu doanh thu cho thuê nhà dưới 500 triệu đồng, người nộp thuế chỉ phải nộp 3,09 triệu đồng từ thu nhập lương.
Việc nắm rõ các quy định này giúp cá nhân chủ động trong kê khai và tránh rủi ro pháp lý, đặc biệt trong bối cảnh thu nhập đa dạng ngày càng phổ biến.
