Cảnh báo trốn thuế: Doanh nghiệp cố tình không nhận chuyển khoản để giấu doanh thu
Cơ quan thuế tại các địa phương, đặc biệt là Thuế tỉnh Đắk Lắk và Thuế TP. Hà Nội, đang lên tiếng cảnh báo về một tình trạng đáng lo ngại trong cộng đồng doanh nghiệp và hộ kinh doanh. Nhiều đơn vị cố tình chỉ nhận thanh toán bằng tiền mặt và từ chối các hình thức chuyển khoản điện tử nhằm mục đích che giấu doanh thu, qua đó thực hiện hành vi trốn thuế, gây thất thu ngân sách nhà nước.
Quy định rõ ràng về thanh toán không dùng tiền mặt
Theo thư ngỏ mới đây của Thuế tỉnh Đắk Lắk gửi đến các doanh nghiệp, hộ và cá nhân kinh doanh trên địa bàn, cơ quan này nhấn mạnh các quy định về thanh toán không dùng tiền mặt. Cụ thể, đối với các tổ chức và doanh nghiệp, khoản chi mua hàng hóa, dịch vụ và các khoản thanh toán khác có giá trị từng lần từ 5 triệu đồng trở lên chỉ được khấu trừ thuế giá trị gia tăng đầu vào và tính vào chi phí được trừ khi xác định thu nhập chịu thuế nếu có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt.
Đồng thời, doanh thu tính thuế giá trị gia tăng và thu nhập cá nhân của hộ, cá nhân kinh doanh được xác định là toàn bộ tiền bán hàng, tiền gia công, tiền cung ứng dịch vụ, bao gồm cả trợ giá, phụ thu, phụ trội, mà không phân biệt đã thu được tiền hay chưa. Các khoản chi phí thực tế phát sinh liên quan đến hoạt động sản xuất, kinh doanh có giá trị từ 5 triệu đồng trở lên cũng chỉ được tính vào chi phí được trừ khi xác định thu nhập tính thuế thu nhập cá nhân nếu có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt.
Hành vi cố tình trốn thuế và hậu quả pháp lý nghiêm trọng
Tuy nhiên, hiện nay vẫn tồn tại một số cá nhân và doanh nghiệp trong hoạt động sản xuất kinh doanh cố tình chỉ nhận thanh toán bằng tiền mặt, không nhận thanh toán bằng hình thức điện tử để che giấu doanh thu, nhằm trốn thuế. Thuế tỉnh Đắk Lắk cảnh báo đây là hành vi có dấu hiệu vi phạm pháp luật, có thể bị xử phạt hành chính, truy thu thuế, và thậm chí truy cứu trách nhiệm hình sự tùy theo mức độ vi phạm.
Cơ quan thuế khuyến nghị doanh nghiệp, hộ, cá nhân kinh doanh cần:
- Thực hiện thanh toán theo các hình thức không dùng tiền mặt như chuyển khoản ngân hàng, ví điện tử.
- Kê khai đúng và đầy đủ doanh thu khi bán hàng hóa, dịch vụ.
- Minh bạch trong giao dịch kinh tế, không thực hiện những hành vi trái pháp luật nhằm che giấu doanh thu.
- Không sử dụng tài khoản trung gian hoặc tài khoản của người quen để che giấu doanh thu.
- Sử dụng hóa đơn, chứng từ hợp pháp trong mọi giao dịch.
Các vụ việc điển hình và xử lý nghiêm minh
Tại Hà Nội, cơ quan thuế đã phát hiện và xử lý một số trường hợp cố tình kê khai sai, gian lận, trốn thuế. Điển hình như các vụ việc liên quan đến Tiktoker Vũ Nam Phương (Cún Bông), Nguyễn Thị Thu Hường (Hycloset), và hệ thống nhà hàng Tung Dining. Các đối tượng này đã thực hiện nhiều hành vi vi phạm như yêu cầu khách hàng thanh toán tiền mặt, không chuyển khoản qua ngân hàng, không xuất hóa đơn, sử dụng tài khoản của người quen để che giấu doanh thu, và sử dụng hai hệ thống sổ sách kế toán, gây hậu quả nghiêm trọng.
Theo quy định tại Điều 200 Bộ luật Hình sự năm 2015 (đã được sửa đổi, bổ sung năm 2017 và 2025), các trường hợp cố tình che giấu doanh thu, kê khai không trung thực, đầy đủ sẽ bị xử lý nghiêm minh. Hình thức xử phạt có thể bao gồm truy thu thuế, ấn định thuế, xử phạt hành vi khai sai, trốn thuế, và trong những trường hợp nghiêm trọng, có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự.
Khuyến nghị từ cơ quan thuế và hướng dẫn mới nhất
Thuế TP. Hà Nội cũng đã có thư ngỏ gửi người nộp thuế, khuyến nghị người nộp thuế kê khai chính xác, trung thực, đầy đủ doanh thu, chi phí, và nghĩa vụ thuế theo đúng quy định pháp luật. Cơ quan này nhấn mạnh việc điều chỉnh, khắc phục kịp thời các sai sót nếu có trong quá trình kê khai.
Bên cạnh đó, ngưỡng doanh thu 500 triệu đồng/năm hiện là căn cứ xác định nghĩa vụ thuế đối với cá nhân, hộ kinh doanh. Trường hợp doanh thu không vượt quá mức này, cá nhân, hộ kinh doanh được miễn thuế nhưng vẫn phải thực hiện khai báo đầy đủ theo quy định.
Cơ quan thuế kêu gọi sự hợp tác từ cộng đồng doanh nghiệp và người dân trong việc tuân thủ pháp luật thuế, góp phần bảo vệ nguồn thu ngân sách nhà nước và xây dựng môi trường kinh doanh minh bạch, công bằng.
