Tổng thống Trump đối mặt thế lưỡng nan trong cuộc chiến Iran: Bám trụ hay rút lui?
Bước sang ngày thứ 17 của cuộc chiến với Iran, Tổng thống Mỹ Donald Trump đang rơi vào thế lưỡng nan đầy khó khăn giữa việc bám trụ tiếp tục chiến sự hoặc rút quân khỏi chiến trường Trung Đông. Đôi khi ông tuyên bố chiến thắng đã cận kề, nhưng lúc khác lại thừa nhận rằng vẫn còn những trận giao tranh khốc liệt phía trước, phản ánh sự bất định trong chiến lược của Washington.
Thành tựu quân sự và thách thức từ Tehran
Theo báo cáo từ The New York Times, dù liên quân Mỹ - Israel đã đạt được những thành tựu quân sự vang dội, bao gồm việc xóa sổ phần lớn kho tên lửa, hệ thống phòng không và làm tê liệt hải quân chính quy của Iran, cục diện chiến tranh vẫn chưa ngã ngũ. Cái chết của cố Giáo chủ Ayatollah Ali Khamenei, người nắm quyền suốt 4 thập kỷ, tưởng chừng là dấu chấm hết, nhưng bộ máy thần quyền tại Tehran vẫn trụ vững một cách đáng kinh ngạc.
Dưới sự dẫn dắt của con trai giáo chủ, Iran thề sẽ đáp trả bằng các đòn đánh bất đối xứng đầy hiểm hóc, chẳng hạn như tấn công mạng, đặt thủy lôi và tập kích tên lửa vùng. Đặc biệt, Quân đoàn Vệ binh Cách mạng Hồi giáo (IRGC) và các nhóm dân quân vẫn còn nguyên vẹn, tạo thành lực lượng phản kháng mạnh mẽ. Ông Trump liên tục khẳng định chiến thắng đã gần kề, nhưng thực tế cho thấy Mỹ và Israel vẫn phải tăng cường cường độ tấn công để đối phó với những mối đe dọa mới này.
Rạn nứt trong quan hệ Mỹ - Israel
Đã xuất hiện những dấu hiệu rạn nứt rõ rệt trong mối quan hệ giữa Washington và Tel Aviv. Trước thềm cuộc chiến, giới chức cấp cao Israel đã trao đổi với Thủ tướng Benjamin Netanyahu rằng nếu đòn tấn công phủ đầu tiêu diệt được bộ máy an ninh và lãnh đạo tối cao Iran, làn sóng biểu tình chống chính phủ sẽ lập tức bùng phát. Tuy nhiên, thực tế trong hai tuần qua đã chứng minh điều ngược lại: các quảng trường lớn tại Tehran tràn ngập các cuộc mít tinh ủng hộ chính phủ, được tiếp lửa bởi sự căm phẫn trước cuộc chiến và những sai lầm chết người của quân đội Mỹ.
Sự khác biệt về chương trình nghị sự và đánh giá chiến lược càng trở nên rõ rệt khi ông Netanyahu phớt lờ lời khuyên từ Washington, tiến hành đánh phá các kho dự trữ dầu lớn gần Tehran. Hành động này đã gây ra những đám cháy khổng lồ và khiến giá dầu tăng vọt, đồng thời kích hoạt các cuộc tấn công trả đũa bằng máy bay không người lái vào cơ sở hạ tầng năng lượng ở Ả Rập Xê Út và UAE.
Thách thức từ eo biển Hormuz
Một trong những điểm nóng chính trong cuộc chiến là eo biển Hormuz, tuyến đường thủy chiến lược đang gần như bị đóng cửa do các mối đe dọa từ Iran. Dù Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth khẳng định việc Iran đe dọa eo biển này không đáng ngại, thực tế cho thấy chỉ cần một xuồng cao tốc trang bị tên lửa di động hoặc mìn nam châm cũng đủ sức hạ gục một siêu tàu dầu, làm tắc nghẽn thương mại toàn cầu.
Iran được cho là sở hữu kho vũ khí hơn 6.000 thủy lôi, và việc rải lôi rất dễ dàng thực hiện từ các tàu cá hoặc thuyền gỗ thô sơ. Trong khi đó, Mỹ đã bỏ tác chiến thủy lôi hàng thập kỷ, chỉ dành chưa đầy 1% ngân sách hải quân cho lĩnh vực này, khiến khả năng rà phá trở nên phức tạp và chậm chạp. Ông Trump đã phải kêu gội các đồng minh như Trung Quốc, Pháp, Nhật Bản, Hàn Quốc và Anh gửi hải quân hỗ trợ bảo vệ eo biển, một sự thừa nhận công khai rằng Mỹ không đủ nguồn lực để đơn phương duy trì tuyến đường này.
Hai canh bạc sống còn phía trước
Trước mắt, Tổng thống Trump phải đưa ra hai quyết định mang tính sống còn: liệu có đưa bộ binh đánh chiếm đảo Kharg để nắm giữ huyết mạch kinh tế của Iran, và có đột kích các kho hạt nhân tại Isfahan nhằm thu giữ số uranium đã làm giàu hay không. Chiếm đóng hòn đảo Kharg buộc Mỹ phải bảo vệ lực lượng trước các đòn đánh bất đối xứng của IRGC, với rủi ro lớn về nhân mạng và sự hiện diện quân sự liên tục.
Thách thức tại cơ sở hạt nhân Isfahan thậm chí còn rủi ro hơn gấp bội, vì phần lớn lượng uranium làm giàu mức 60% vẫn nằm sâu trong các hầm ngầm. Nếu muốn đạt được mục tiêu, các lực lượng đặc nhiệm sẽ phải tiến vào một cách lén lút hoặc với lực lượng bảo vệ lớn, và chỉ cần một sơ suất nhỏ có thể dẫn đến rò rỉ phóng xạ, biến chiến thắng quân sự thành thảm họa môi trường. Ông Trump cho biết: "Chúng tôi chưa đưa ra quyết định", ám chỉ cuộc chiến vẫn còn một chặng đường dài đầy bất định phía trước.
