Ông Trump tuyên bố nghiêm túc cân nhắc rút Mỹ khỏi NATO, gọi liên minh là 'hổ giấy'
Cựu Tổng thống Mỹ Donald Trump đã đưa ra những tuyên bố gây chấn động, cho biết ông đang nghiêm túc cân nhắc việc đưa Mỹ rời khỏi Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO). Trong một cuộc phỏng vấn với tờ The Telegraph, ông Trump mô tả liên minh quân sự này là "hổ giấy", phản ánh sự thất vọng sâu sắc sau khi các đồng minh từ chối ủng hộ nỗ lực của Washington trong việc đối phó với Iran.
Chỉ trích mạnh mẽ và rạn nứt ngày càng sâu
Những phát biểu này được xem là một trong những chỉ trích mạnh mẽ nhất từ trước đến nay của ông Trump đối với NATO, đồng thời làm nổi bật sự rạn nứt ngày càng gia tăng giữa Mỹ và các đối tác châu Âu. Ông Trump nhấn mạnh: "Đó không còn là điều để cân nhắc nữa. Tôi chưa bao giờ bị NATO thuyết phục. Tôi luôn biết họ là hổ giấy".
Xung đột xoay quanh eo biển Hormuz và phản ứng của đồng minh
Tranh cãi chủ yếu tập trung vào eo biển Hormuz, một tuyến hàng hải chiến lược quan trọng vận chuyển khoảng 20% lượng dầu toàn cầu. Trong nhiều tuần qua, Iran đã gần như phong tỏa tuyến đường này, dẫn đến việc giá dầu và khí đốt toàn cầu tăng mạnh, gây lo ngại về nguy cơ suy thoái kinh tế lan rộng.
Ông Trump kêu gọi các đồng minh NATO tham gia vào nỗ lực do Mỹ dẫn dắt nhằm mở lại tuyến đường biển, nhưng phần lớn đã từ chối. Ông bày tỏ sự thất vọng: "Không chỉ là không tham gia, mà thực sự khó tin. Tôi cũng không vận động mạnh. Tôi chỉ nói 'này', bạn biết đấy, tôi không ép buộc nhiều. Tôi nghĩ việc đó lẽ ra phải là tự động".
Vấn đề chia sẻ gánh nặng và thảo luận về liên minh mới
Cựu tổng thống Mỹ cho rằng việc từ chối này phản ánh sự thất bại trong việc chia sẻ gánh nặng giữa các thành viên NATO. Ông so sánh: "Chúng tôi luôn có mặt một cách tự động, kể cả với Ukraine. Ukraine không phải vấn đề của chúng tôi. Đó là một phép thử, và chúng tôi đã đứng về phía họ, luôn như vậy. Nhưng họ đã không đứng về phía chúng tôi".
Trong bối cảnh đó, một số quốc gia đang thảo luận về khả năng thành lập một liên minh mới để mở lại eo biển Hormuz mà không cần vai trò lãnh đạo của Mỹ, cho thấy sự chia rẽ ngày càng sâu sắc.
Rào cản pháp lý và những thay đổi tiềm năng trong NATO
Bất chấp những đe dọa của ông Trump, bất kỳ động thái nào nhằm rút Mỹ khỏi NATO cũng sẽ phải đối mặt với rào cản pháp lý đáng kể. Một đạo luật năm 2023 yêu cầu phải có sự chấp thuận của Quốc hội Mỹ trước khi tổng thống có thể đưa đất nước rời khỏi liên minh.
Theo The Telegraph, phía sau hậu trường, chính quyền của ông Trump cũng đang cân nhắc những thay đổi sâu rộng hơn đối với NATO. Các đề xuất bao gồm việc gắn quyền ra quyết định với mức chi tiêu quốc phòng của từng thành viên, một động thái có thể làm suy yếu vai trò của những nước không đạt mục tiêu tài chính. Ngoài ra, Nhà Trắng cũng được cho là đang xem xét giảm sự hiện diện quân sự của Mỹ tại châu Âu, bao gồm khả năng rút bớt binh sĩ khỏi Đức.
Bài phát biểu sắp tới và triển vọng giải quyết xung đột
Nhà Trắng thông báo rằng, vào tối thứ Tư theo giờ địa phương, ông Donald Trump sẽ có bài phát biểu trước toàn quốc về cuộc chiến với Iran. Thư ký báo chí Karoline Leavitt cho biết, ông sẽ phát biểu lúc 21h giờ miền Đông (01h GMT thứ Năm) để đưa ra "cập nhật quan trọng về Iran".
Trước đó, tại Phòng Bầu dục, ông Trump đã bày tỏ kỳ vọng rằng cuộc xung đột sẽ kết thúc "trong khoảng hai tuần", đồng thời để ngỏ khả năng đạt được một thỏa thuận hòa bình. Những diễn biến này đang được theo dõi sát sao, vì chúng có thể định hình lại cán cân quyền lực toàn cầu và tương lai của liên minh NATO.
