Tổng thống Trump đánh giá cao vai trò của Nhật Bản trong vấn đề Iran
Tại buổi tiếp đón Thủ tướng Nhật Bản Sanae Takaichi ở Nhà Trắng ngày 19.3, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã dành lời khen ngợi cho lập trường hiện tại của Tokyo liên quan đến tình hình căng thẳng với Iran. Ông Trump nhấn mạnh: "Chúng tôi đã nhận được sự ủng hộ to lớn và có mối quan hệ tuyệt vời với Nhật Bản về mọi mặt. Và tôi tin rằng dựa trên những tuyên bố mà chúng tôi nhận được ngày hôm qua, ngày hôm kia, liên quan đến Nhật Bản, họ thực sự đang thể hiện trách nhiệm của mình".
Yêu cầu đồng minh thể hiện trách nhiệm nhiều hơn
Trong bối cảnh Mỹ đang thúc đẩy các đồng minh tăng cường hỗ trợ quân sự tại eo biển Hormuz, Tổng thống Trump bày tỏ mong đợi Nhật Bản sẽ đóng góp nhiều hơn. Ông chỉ rõ: "Chúng tôi không cần nhiều. Chúng tôi không cần gì cả. Ý tôi là, thành thật mà nói, chúng tôi không cần gì từ Nhật Bản hay bất kỳ ai khác. Nhưng tôi nghĩ việc mọi người thể hiện trách nhiệm là điều phù hợp". Lời phát biểu này được đưa ra dựa trên cơ sở sự hỗ trợ mà Mỹ đã dành cho Nhật Bản và hàng chục nghìn binh sĩ Mỹ đang đồn trú tại đây.
So sánh gây sốc với Trân Châu Cảng
Khi được hỏi về việc không thông báo trước cho đồng minh về kế hoạch không kích Iran, Tổng thống Trump đã đưa ra một phép so sánh đầy bất ngờ: "Chúng tôi muốn bất ngờ. Còn ai hiểu về sự bất ngờ hơn Nhật Bản? Tại sao các ông không nói với tôi về Trân Châu Cảng?". Câu trả lời này ngay lập tức thu hút sự chú ý của dư luận, liên hệ cuộc tấn công của Mỹ vào Iran với sự kiện lịch sử Nhật Bản tấn công Trân Châu Cảng năm 1941.
Phản ứng từ phía Nhật Bản
Về phần mình, Thủ tướng Sanae Takaichi đã lên án các cuộc tấn công của Iran ở eo biển Hormuz và bày tỏ niềm tin rằng chỉ có Tổng thống Trump mới có thể giúp đạt được hòa bình trong khu vực. Bà cũng cảnh báo: "Nền kinh tế toàn cầu sắp chịu một đòn giáng mạnh do tình trạng hỗn loạn ở Trung Đông". Trước cuộc gặp, Nhật Bản cùng các nước châu Âu đã ra tuyên bố chung cam kết ổn định thị trường năng lượng và sẵn sàng tham gia nỗ lực đảm bảo an toàn hàng hải.
Vai trò ngoại giao đặc biệt của Tokyo
Khác với Washington, Tokyo vẫn duy trì quan hệ ngoại giao với Tehran, tạo ra một kênh đối thoại tiềm năng cho bất kỳ động thái hòa giải nào. Mặc dù những nỗ lực trung gian của Nhật Bản với Iran vào năm 2019 chưa thành công, nhưng vị thế ngoại giao độc đáo này có thể đóng vai trò quan trọng trong việc tìm kiếm giải pháp kết thúc chiến tranh. Sự kiện này một lần nữa làm nổi bật mối quan hệ đồng minh Mỹ - Nhật trong bối cảnh địa chính trị phức tạp tại Trung Đông.
