Hành Trình Chiến Tranh Của Mỹ Sau Sự Kiện 11/9
Sau sự kiện khủng bố ngày 11/9/2001, Hoa Kỳ đã bước vào một kỷ nguyên mới với những cuộc chiến tranh kéo dài và tốn kém. Dưới thời bốn đời tổng thống, từ George W. Bush đến Donald Trump, Washington đã tham gia ba cuộc chiến toàn diện và tiến hành các cuộc tấn công quân sự vào ít nhất 10 quốc gia, thường xuyên diễn ra nhiều lần trong một năm. Con số này chưa bao gồm tất cả các hoạt động bí mật hoặc đặc biệt, làm nổi bật sự liên tục trong chính sách đối ngoại của Mỹ.
Cái Giá Đắt Của Hàng Thập Kỷ Xung Đột
Theo phân tích từ Viện Quan hệ Quốc tế và Công cộng Watson thuộc Đại học Brown, các cuộc chiến do Mỹ dẫn đầu kể từ năm 2001 đã trực tiếp cướp đi sinh mạng của khoảng 940.000 người tại Afghanistan, Pakistan, Iraq, Syria, Yemen và các khu vực xung đột khác. Điều đáng chú ý là con số này chưa tính đến các trường hợp tử vong gián tiếp do mất khả năng tiếp cận thực phẩm, chăm sóc y tế hoặc bệnh tật liên quan đến chiến tranh.
Về mặt tài chính, Mỹ đã chi khoảng 5.800 tỷ USD để tài trợ cho hơn hai thập niên xung đột. Trong đó, Bộ Chiến tranh chiếm 2.100 tỷ USD, Bộ An ninh Nội địa là 1.100 tỷ USD, cùng với 884 tỷ USD tăng ngân sách cơ bản của Bộ Chiến tranh, 465 tỷ USD cho chăm sóc y tế cựu chiến binh và 1.000 tỷ USD trả lãi vay. Ngoài ra, Washington dự kiến bỏ thêm ít nhất 2.200 tỷ USD để chăm sóc cựu chiến binh trong 30 năm tới, nâng tổng chi phí ước tính lên 8.000 tỷ USD.
Những Chiến Dịch Nổi Bật Và Hệ Lụy
Phản ứng đầu tiên của Mỹ sau 11/9 là đưa quân vào Afghanistan vào ngày 7/10/2001 thông qua Chiến dịch Tự do Bền vững, nhằm tiêu diệt al-Qaeda và lật đổ Taliban. Mặc dù ban đầu thành công, cuộc chiến này kéo dài 20 năm, trở thành xung đột dài nhất trong lịch sử Mỹ, với ước tính 241.000 người thiệt mạng trực tiếp và tiêu tốn 2.260 tỷ USD.
Tiếp theo, vào ngày 20/3/2003, Tổng thống Bush phát động chiến tranh ở Iraq dựa trên tuyên bố sai lầm về vũ khí hủy diệt hàng loạt. Dù tuyên bố "hoàn thành nhiệm vụ" vào tháng 5/2003, bạo lực tiếp diễn và tạo điều kiện cho sự trỗi dậy của ISIL, dẫn đến sự can thiệp kéo dài của Mỹ.
Bên cạnh đó, Mỹ mở rộng các chiến dịch không kích và sử dụng máy bay không người lái tại Pakistan, Somalia và Yemen, đặc biệt dưới thời Tổng thống Obama. Năm 2011, Washington tham gia chiến dịch tại Libya, góp phần lật đổ Muammar Gaddafi và đẩy đất nước vào bất ổn. Từ năm 2014, Mỹ can thiệp vào Syria để chống ISIL, đồng thời duy trì sự hiện diện ở Iraq.
Sự Tiếp Nối Qua Các Đời Tổng Thống
Dù có những cam kết về hòa bình, Tổng thống Donald Trump đã phát động cuộc tấn công quy mô lớn vào Iran năm 2020, bao gồm vụ ám sát tướng Qassem Soleimani, cho thấy sự tiếp nối trong việc sử dụng sức mạnh quân sự để theo đuổi lợi ích chiến lược. Điều này phản ánh mô hình chính sách đối ngoại đã định hình trong hơn hai thập niên, với các tổng thống kế tiếp nhau duy trì sự can thiệp quân sự trên toàn cầu.
Các chuyên gia nhận định rằng, bất chấp sự thay đổi trong ngôn ngữ và tiếp cận, cốt lõi của chính sách Mỹ vẫn xoay quanh việc sử dụng vũ lực như một công cụ để bảo vệ lợi ích quốc gia, dẫn đến những hệ lụy kéo dài về nhân mạng và kinh tế.
