Taliban và Pakistan cáo buộc lẫn nhau sau vụ không kích làm hàng trăm người thiệt mạng ở Kabul
Một vụ không kích nghiêm trọng đã xảy ra tại thủ đô Kabul của Afghanistan, gây ra thương vong lớn và làm dấy lên làn sóng cáo buộc lẫn nhau giữa chính quyền Taliban và Pakistan. Sự việc này đã đẩy căng thẳng giữa hai quốc gia láng giềng lên mức cao mới, trong khi cộng đồng quốc tế lên tiếng kêu gọi kiềm chế và điều tra độc lập.
Vụ tấn công và những cáo buộc ban đầu
Theo thông tin từ phía chính quyền Taliban, cuộc không kích diễn ra vào khoảng 21 giờ (giờ địa phương) ngày 16/3, nhắm vào Trung tâm cai nghiện ma túy Omid ở Kabul. Vụ tấn công đã gây ra một đám cháy lớn, phá hủy phần lớn cơ sở này và để lại hậu quả thảm khốc. Ước tính ban đầu cho thấy, ít nhất 408 người đã thiệt mạng và khoảng 260 người khác bị thương, với con số thương vong có khả năng tiếp tục tăng lên.
Phó phát ngôn viên của chính quyền Taliban, Hamdullah Fitrat, đã đăng tải một tuyên bố trên nền tảng mạng xã hội X, cáo buộc Pakistan có thể có liên quan đến vụ việc. Ông Fitrat nhấn mạnh rằng Trung tâm Omid là một cơ sở y tế với khoảng 2.000 giường bệnh, chuyên điều trị cho những người nghiện ma túy, và lực lượng cứu hộ đã nỗ lực khống chế đám cháy cũng như tìm kiếm những người có thể còn mắc kẹt.
Trong khi đó, Người phát ngôn Bộ Nội vụ thuộc chính quyền Taliban, Abdul Matin Qane, tuyên bố Afghanistan sẽ đáp trả mạnh mẽ vụ tấn công này, coi đây là một hành động vi phạm chủ quyền và nhắm vào thường dân.
Phản ứng từ Pakistan và leo thang căng thẳng
Pakistan đã nhanh chóng bác bỏ cáo buộc từ phía Taliban, khẳng định rằng các lực lượng của nước này không tấn công các mục tiêu dân sự. Theo Bộ Thông tin và Phát thanh Pakistan, các cuộc tấn công được thực hiện một cách thận trọng và chỉ nhắm vào các cơ sở quân sự cùng hạ tầng hỗ trợ khủng bố thuộc phiến quân đang ẩn náu tại Afghanistan.
Cụ thể, Islamabad cho biết họ đã tiến hành các cuộc tấn công chính xác nhằm vào các kho lưu trữ thiết bị kỹ thuật và đạn dược tại Kabul và tỉnh Nangarhar, những địa điểm được cho là được sử dụng để chống lại người dân Pakistan. Pakistan từ lâu đã cáo buộc chính quyền Taliban cung cấp "nơi trú ẩn an toàn" cho các phần tử khủng bố, trong khi Taliban phủ nhận điều này.
Căng thẳng giữa hai nước đã leo thang đáng kể sau các cuộc đụng độ dọc biên giới từ cuối tháng 2, được đánh giá là giao tranh tồi tệ nhất trong nhiều năm qua. Pakistan còn tiến hành các đợt không kích nhằm vào bên trong Afghanistan, nhắm mục tiêu vào các cơ sở mà họ cho là "cứ điểm" của phiến quân. Phía Afghanistan đáp trả bằng cách cáo buộc các hành động này là vi phạm chủ quyền và phát động các hoạt động quân sự trả đũa.
Kêu gọi kiềm chế từ cộng đồng quốc tế
Phái bộ Hỗ trợ của Liên Hợp Quốc tại Afghanistan (UNAMA) đã xác nhận vụ không kích vào trung tâm cai nghiện ma túy ở Kabul gây thương vong lớn cho thường dân và kêu gọi một cuộc điều tra độc lập, nhanh chóng để làm rõ trách nhiệm. Tổng Thư ký Liên Hợp Quốc Antonio Guterres lên án vụ tấn công và hối thúc các bên hạ nhiệt căng thẳng ngay lập tức.
Người phát ngôn Cao ủy Nhân quyền Liên Hợp Quốc, Thameen Al-Kheetan, nhấn mạnh rằng thảm kịch này phải được điều tra kịp thời, độc lập và minh bạch. Ông cho biết những đối tượng chịu trách nhiệm phải bị trừng trị thích đáng theo luật pháp quốc tế, kết quả điều tra phải được công khai, và các nạn nhân cùng gia đình có quyền được bồi thường.
Liên minh châu Âu (EU) cũng lên tiếng kêu gọi Afghanistan và Pakistan kiềm chế tối đa sau vụ không kích. Người phát ngôn Ủy ban châu Âu, Anouar El Anouni, nhấn mạnh rằng vụ tấn công nhằm vào một cơ sở y tế là bước leo thang mới và nguy hiểm, đồng thời kêu gọi chấm dứt cuộc xung đột giữa hai nước càng sớm càng tốt.
Trung Quốc, Nga và Iran cũng đưa ra những lời kêu gọi tương tự. Trung Quốc hối thúc Pakistan và Afghanistan kiềm chế, khẩn trương thực hiện lệnh ngừng bắn và giải quyết bất đồng thông qua đối thoại. Bắc Kinh cho biết đã cử đặc phái viên đến khu vực để thúc đẩy các nỗ lực giảm bớt căng thẳng và cam kết tiếp tục đóng vai trò trung gian mang tính xây dựng.
Bộ Ngoại giao Nga kêu gọi hai bên tránh những hành động đối đầu quân sự trực tiếp và nhanh chóng trở lại bàn đàm phán. Iran, với tư cách là quốc gia láng giềng có chung biên giới với cả Pakistan và Afghanistan, bày tỏ lo ngại sâu sắc về sự mất ổn định trong khu vực và kêu gọi không để nổ ra một cuộc xung đột toàn diện.
Văn phòng Cao ủy Nhân quyền Liên Hợp Quốc (OHCHR) và nhiều tổ chức quyền con người khác cũng nhấn mạnh rằng các cơ sở dân sự và thường dân phải được bảo vệ nghiêm ngặt theo luật nhân đạo quốc tế, đồng thời kêu gọi Pakistan giải trình về các cáo buộc nhắm mục tiêu vào cơ sở y tế dân sự.
