Mỹ Xem Xét Chủ Tịch Quốc Hội Iran Là Đối Tác Đàm Phán, Israel Tăng Cường Không Kích
Trong khi Mỹ tạm hoãn kế hoạch tấn công hạ tầng năng lượng Iran, Israel bất ngờ mở đợt không kích quy mô lớn nhắm vào loạt căn cứ quân sự và xưởng vũ khí của Tehran. Động thái này diễn ra giữa lúc thông tin về khả năng đàm phán giữa Washington và Tehran được hé lộ, tạo nên bức tranh phức tạp tại Trung Đông.
Mỹ Nhắm Đến Chủ Tịch Quốc Hội Iran Trong Chiến Lược Đàm Phán
Chính quyền Tổng thống Donald Trump được cho là đang xem xét Chủ tịch Quốc hội Iran Mohammad Bagher Ghalibaf như một đối tác tiềm năng trong đàm phán, thậm chí là ứng viên lãnh đạo tương lai được Mỹ ủng hộ. Theo nguồn tin ẩn danh từ Nhà Trắng do Politico dẫn lại, một quan chức Mỹ mô tả đây là "một lựa chọn đáng chú ý", nhưng nhấn mạnh Washington chưa sẵn sàng đặt cược vào bất kỳ cá nhân nào. "Ông ấy là một trong những ứng viên hàng đầu… nhưng chúng tôi cần thử nghiệm và không thể vội vàng", quan chức này cho biết.
Tuy nhiên, Chủ tịch Ghalibaf đã phủ nhận hoàn toàn việc có bất kỳ cuộc trao đổi nào với Mỹ, gọi thông tin này là "tin giả" nhằm thao túng thị trường tài chính và dầu mỏ. Các nguồn tin từ phía Mỹ lại cho rằng đây có thể chỉ là động thái mang tính đối nội của Iran. Một nguồn tin khác tiết lộ Washington đang trong giai đoạn "thử nghiệm" các nhân vật tiềm năng, với mục tiêu tìm kiếm ai có thể vươn lên và sẵn sàng hợp tác.
Israel Không Kích Tehran Bất Chấp Tín Hiệu Hòa Hoãn
Bất chấp những tuyên bố hòa hoãn từ Tổng thống Trump, quân đội Israel (IDF) đã mở đợt không kích quy mô lớn nhắm thẳng vào các cơ sở quân sự then chốt tại thủ đô Tehran. Theo tuyên bố chính thức, IDF đã đánh trúng trụ sở lực lượng phòng không và lục quân của Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC), căn cứ đặc nhiệm Quds, cùng các cơ sở tình báo chiến lược. Loạt nhà máy sản xuất tên lửa và trung tâm nghiên cứu của Bộ Quốc phòng Iran cũng nằm trong danh sách mục tiêu bị triệt hạ.
Động thái này diễn ra ngay sau khi ông Trump tuyên bố Mỹ đang tiến hành đàm phán trực tiếp với Iran, dù không cung cấp chi tiết cụ thể. Trong khi đó, Iran cảnh báo đang chuẩn bị "các hành động bất ngờ" nhằm vào Israel và đồng minh Mỹ, làm dấy lên lo ngại về sự leo thang xung đột.
Căng Thẳng Khu Vực Và Phản Ứng Quốc Tế
Tình hình an ninh tại Trung Đông tiếp tục xấu đi nghiêm trọng, buộc Đại sứ quán Trung Quốc tại Israel phải khuyến cáo công dân sơ tán "càng sớm càng tốt". Theo Tân Hoa Xã, phạm vi, tần suất và cường độ các cuộc tấn công bằng tên lửa và drone vào Israel đã gia tăng, gây nhiều thương vong và tổn thất tài sản.
Song song đó, Mỹ đang gia tăng hiện diện quân sự quy mô lớn tại khu vực với việc điều động 3.000 lính dù, 2.500 lính thủy đánh bộ, cùng ba tàu đổ bộ. Dù ông Trump phủ nhận kế hoạch triển khai bộ binh, động thái này cho thấy Washington vẫn duy trì áp lực quân sự bên cạnh nỗ lực ngoại giao.
Đề Xuất 15 Điểm Và Triển Vọng Đàm Phán
Washington bất ngờ chuyển trọng tâm sang ngoại giao thông qua đề xuất 15 điểm gửi tới Tehran, yêu cầu Iran từ bỏ kho uranium làm giàu cao, hạn chế chương trình tên lửa đạn đạo, và thiết lập cơ chế kiểm soát chung tại Eo biển Hormuz. Dù ông Trump khẳng định Tehran "đang rất muốn đạt thỏa thuận", phía Iran vẫn tỏ ra hoài nghi, coi yêu cầu từ bỏ quyền làm giàu uranium là "không thể chấp nhận".
Các cuộc đàm phán trực tiếp giữa Mỹ và Iran có thể diễn ra tại Islamabad trong tuần này, theo nguồn tin từ Reuters. Tuy nhiên, Iran tiếp tục nhấn mạnh lập trường cứng rắn, với cố vấn quân sự Mohsen Rezaei tuyên bố chiến tranh sẽ tiếp tục cho đến khi Iran được bồi thường đầy đủ và các lệnh trừng phạt kinh tế được dỡ bỏ.
Hậu Quả Môi Trường Và Khủng Hoảng Năng Lượng
Chiến sự đang gây ra hậu quả nghiêm trọng cho môi trường và năng lượng toàn cầu. Hàng triệu cư dân Tehran phải hít thở không khí nhiễm độc từ các vụ nổ nhiên liệu, dẫn đến nguy cơ cao về bệnh tim mạch, tổn thương DNA và ung thư. Giám đốc điều hành Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA) Fatih Birol cảnh báo hơn 40 cơ sở năng lượng tại 9 quốc gia Trung Đông đã bị hư hại nghiêm trọng, đe dọa kéo dài tình trạng đứt gãy chuỗi cung ứng toàn cầu.
Ông Birol nhấn mạnh đây là cuộc khủng hoảng năng lượng "khốc liệt hơn mọi tiền lệ lịch sử", với tác động tương đương hai cuộc đại khủng hoảng dầu mỏ những năm 1970 và cuộc khủng hoảng khí đốt năm 2022 cộng lại. Châu Á, với sự lệ thuộc sâu vào nguồn dầu thô từ Trung Đông, đang đối mặt với rủi ro lớn nhất.
Trong bối cảnh này, cục diện Trung Đông vẫn chứa đầy bất ổn, với những diễn biến nhanh chóng từ đàm phán đến xung đột, đặt ra thách thức lớn cho an ninh khu vực và thế giới.
