Kế hoạch 4 bước của Mỹ nhằm mở lại eo biển Hormuz
Chuẩn đô đốc Mark Montgomery, cựu chỉ huy một nhóm tác chiến tàu sân bay của Mỹ, vừa công bố một kế hoạch chi tiết gồm 4 bước để Hải quân Mỹ có thể tự mình mở lại eo biển Hormuz, tuyến hàng hải chiến lược đang bị đe dọa nghiêm trọng. Ông khẳng định rằng Hải quân Mỹ hiện có đủ tàu chiến để hộ tống các tàu chở dầu qua khu vực này trong một "thời gian dài", dù điều này có thể ảnh hưởng đến năng lực tác chiến lâu dài.
So sánh với chiến dịch lịch sử và năng lực hiện tại
Ông Montgomery đã so sánh kế hoạch này với Chiến dịch Ý chí Tha thiết (Operation Earnest Will) diễn ra từ năm 1987 đến 1988, khi Mỹ từng bảo vệ các tàu chở dầu của Kuwait đi qua eo biển Hormuz. "Chúng ta có thể làm điều này trong thời gian dài. Liệu có muốn làm lâu như vậy không? Không. Điều đó có tốt cho năng lực tác chiến lâu dài không? Không. Nhưng chúng ta có thể làm được, ít nhất trong tương lai gần", ông nhấn mạnh. Điều này cho thấy sự tự tin vào khả năng hải quân đã được đầu tư bài bản của Mỹ.
Chi tiết 4 bước hành động then chốt
Kế hoạch của Chuẩn đô đốc Montgomery bao gồm các bước cụ thể nhằm đảm bảo an toàn cho tuyến hàng hải và trấn an thị trường năng lượng toàn cầu:
- Thiết lập hệ thống giám sát toàn diện: Sử dụng máy bay không người lái MQ-9 Reaper và vệ tinh để tạo ra "mắt thần không chớp", theo dõi toàn bộ vịnh Ba Tư, phát hiện sớm các mối đe dọa như tên lửa, UAV hoặc hoạt động rải thủy lôi.
- Tuần tra trên không liên tục: Duy trì các phi vụ tuần tra bằng tiêm kích F-15 Eagle, F-16 Fighting Falcon và F/A-18 Hornet, trang bị rocket APKWS chi phí thấp để đối phó hiệu quả với UAV Shahed của Iran.
- Sẵn sàng tấn công mục tiêu trên biển: Lực lượng Mỹ cần chuẩn bị sẵn sàng, sử dụng trực thăng tấn công từ tàu khu trục với rocket Hydra để phá hủy UAV trên biển hoặc ngăn chặn các nhóm đặc nhiệm rải thủy lôi. Montgomery cảnh báo: "Các UAV Shahed là mối lo, nhưng thứ có thể đánh chìm tàu thương mại là các loại xuồng không người lái mang theo thuốc nổ".
- Hộ tống tàu thương mại bằng tàu chiến: Triển khai khoảng 10-14 tàu khu trục để hộ tống các đoàn tàu chở dầu, đồng thời dành nguồn lực sẵn sàng đánh chặn tên lửa hành trình và UAV trong suốt quá trình.
Chi phí và sự tham gia của đồng minh
Ông Montgomery cho rằng chi phí cho chiến dịch hải quân này "không đáng kể" so với con số 12 tỷ USD đã chi trong các cuộc chiến trước đây với Iran. Tuy nhiên, ông bày tỏ sự bất ngờ khi Anh chưa triển khai tàu chiến nào tại khu vực, dù Mỹ đã đề nghị sử dụng tàu rà phá thủy lôi của Hải quân Hoàng gia Anh. Ông nhận định các tàu khu trục Type-45 của Anh là "những tàu chiến tốt", và việc chậm triển khai như vậy là "đáng xấu hổ". Dù hy vọng vào sự phối hợp với đồng minh, ông nhấn mạnh Mỹ có thể tự đảm nhận nhiệm vụ này nhờ năng lực hải quân vượt trội.
Bối cảnh căng thẳng tại eo biển Hormuz
Eo biển Hormuz hiện là điểm nghẽn chiến lược, với khoảng 20% nguồn cung dầu và khí đốt toàn cầu thường đi qua đây. Địa hình hiểm trở, với các vách đá cao, tạo điều kiện cho lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) triển khai các cuộc tấn công bằng UAV, tên lửa chống hạm và thủy lôi nhằm vào tàu thương mại. Trong bối cảnh đó, các cuộc không kích của Mỹ đã tập trung vào khu vực ven biển Iran, làm gia tăng căng thẳng.
Giới bảo hiểm hàng hải hiện tỏ ra thận trọng trong việc cung cấp bảo hiểm cho tàu thương mại đi qua eo biển Hormuz. Theo công ty phân tích vận tải biển Lloyd’s List, lưu lượng vận tải có thể chỉ phục hồi ở mức 10% ngay cả khi có lực lượng quân sự hộ tống, phản ánh mức độ rủi ro cao tại khu vực này. Sự kiện gần đây, như vụ tàu chở dầu Mỹ bốc cháy sau một cuộc tấn công ngoài khơi Sharjah, UAE vào ngày 14/3, càng làm nổi bật tính cấp thiết của vấn đề.
